Expo Klein-Azië-ramp in metrostation Syntagma

13 januari 2023

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

In metrostation Syntagma is komende week een audiovisuele expositie te zien die de ramp in Klein-Azië van 1922 herdenkt. Het eerbetoon ‘Een eeuw … in Ιonia, Τhrace & Pontus’ beleefde vorig jaar zijn première op de Internationale beurs van Thessaloniki (TIF). Het evenement was daar een succes.

De expo fungeert als een soort tijdmachine die de kijkers meeneemt op een reis naar de recente geschiedenis van Griekenland. Daarbij wordt gebruik gemaakt van afbeeldingen, video’s en ander materiaal uit historische archieven die via moderne technieken worden gedeeld.

De focus ligt op de komst van bijna anderhalf miljoen vluchtelingen uit Klein-Azië en de Pontus naar hun ‘nieuwe’ thuisland. Het verhaal is opgedeeld in verschillende verhalende stukken, beginnend bij de plaats van herkomst vóór de catastrofe. Het eindigt uiteindelijk bij hun vestiging in Griekenland, wat een grote invloed had op de historische koers van het land.

Megali Katastrofi

Smyrna is de plaats waar in september 1922 de ‘Megali Katastrofi’ (grote ramp) plaatsvond. Voordat het Ottomaanse rijk na de Eerste Wereldoorlog uiteenviel, waren de Grieken de grootste etnische minderheid in Smyrna – het huidige Izmir in Turkije.

Bij het Verdrag van Sèvres (1920) werd het gebied aan Griekenland toegekend. Maar al op 14 mei 1919 landden Griekse troepen in Smyrna. In de zomer van 1920 breidden de Grieken de bezettingszone verder uit en ze stuitten daarbij op fel verzet van de Turken. Dit was het begin van de Grieks-Turkse Oorlog.

Onder leiding van Atatürk veroverde het Turkse leger in 1922 met veel geweld de stad terug op de Grieken. Een deel van de Griekse bevolking werd uitgemoord en er kwam een enorme vluchtelingenstroom op gang omdat meer dan een miljoen Grieken hun geboortegrond moesten ontvluchten. Anderen werden later bij een bevolkingsuitwisseling tussen Turkije en Griekenland het land uitgezet. Duizenden van hen overleefden die uittocht niet.


De audiovisuele expositie is tussen 16 en 22 januari 2023 te bezoeken in de multifunctionele evenementenruimte van metrostation Syntagma in het centrum van Athene. Er zijn slots van 30 minuten beschikbaar van 09.30 uur tot 20.00 uur. De toegang is gratis.



Syntagmaplein krijgt opknapbeurt

20 juli 2021

Artist impressions van het vernieuwde Syntagmaplein

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

De gemeente Athene gaat het Syntagmaplein in het centrum van de stad aanpakken. De opknapbeurt is onderdeel van het stadsvernieuwingsprogramma dat twee jaar geleden in gang is gezet.

Het Syntagmaplein moet veranderen in een duurzaam stedelijk gebied. De gemeenteraad van Athene heeft gisteren de ontwerpplannen voor de renovatie van het onderste deel van het plein (aan de overkant van het parlementsgebouw) goedgekeurd.

De trottoirs worden verbreed om voetgangers meer ruimte en comfort te geven. Ook wordt er rekening gehouden met behoeften van mensen met een beperkingen; op het plein komen hellingen en voelbare (tactiele) markeringen. Voor de nodige schaduw worden er 28 bomen geplant en pergola’s geplaatst.

Het plein in het centrum van Athene is ook een belangrijk – en druk – verkeersknooppunt. Om de verkeersveiligheid te vergroten worden de rijbanen teruggebracht van zes naar vier. Hierdoor moet ook de geluidsoverlast en vervuiling worden verminderd.

Gschiedenis Syntagmaplein

Het plein werd ontworpen en aangelegd in het begin van de 19e eeuw, kort nadat koning Otto in 1834 de hoofdstad van het kersverse Griekse koninkrijk van Nafplio naar Athene had verplaatst. In 1836 werd er begonnen met de bouw van het Koninklijk Paleis, dat in de zomer van 1843 door koning Otto en zijn vrouw Amalia werd betrokken. Sinds 1935 is dit paleis het Griekse parlementsgebouw.

Op 3 september 1843 kwam het militaire garnizoen van Athene, onder leiding van Dimitrios Kallergis en met de hulp van burgers, in opstand en eiste van koning Otto de invoering van een grondwet. Otto kon niet anders dan toegeven aan de eisen en voerde in 1844 de eerste Griekse grondwet in. Ter herinnering aan de opstand werd het paleisplein omgedoopt tot Syntagmaplein (in het Grieks Πλατεία Συντάγματος, Grondwetplein).


Beeldhouwer Theodoros (87) overleden

8 juni 2018

De Griekse beeldhouwer Theodoros Papadimitriou, die zijn werk signeerde met zijn voornaam, is op 87-jarige leeftijd overleden in Athene.

Bij het grote publiek is de internationaal geprezen Theodoros vooral bekend vanwege zijn sculptuur “The Metro Clock”, die in 2001 werd geïnstalleerd in de centrale hal van het Syntagma-metrostation in de Griekse hoofdstad. Een ander bekend werk van de beeldhouwer is “Rising Index”, een sculptuur van edelstaal en brons dat hij in 2007 maakte voor de Atheense effectenbeurs.

“The Metro Clock” in metrostation Syntagma

Theodoros werd in 1931 geboren in Agrinio en volgde een opleiding aan kunstacademie in Athene. Hij studeerde op een studiebeurs van de Griekse staat aan de kunstacademie van Parijs waar hij les kreeg van Marcel Gimond, een student van Auguste Rodin.

Zijn eerste expositie was in 1961 in het Museum voor Moderne Kunst in Parijs. Theodoros legde zich daarna toe op kunst in de openbare ruimte. In 1983 was in de National Gallery of Greece een overzichtstentoonstelling te zien van werken uit de periode 1953 – 1983.

Zijn werk kreeg talloze onderscheidingen, waaronder de Rodin-prijs en de Grand Prix op de 42e kunstbeurs voor hedendaagse kunst in Montrouge (Parijs). Vorig jaar werd een selectie van zijn werk nog tentoongesteld op de Documenta-tentoonstelling in het Duitse Kassel.


Bom ontploft bij Grieks parlement

9 januari 2010

Op het Syntagmaplein voor het parlement van Griekenland is een kleine bom ontploft. Het explosief was geplaatst in een afvalbak bij het monument voor de onbekende soldaat.

De bomexplosie richtte lichte schade aan in het parlementsgebouw. Er vielen geen gewonden.

Tien minuten voor de explosie kwam bij een krant een waarschuwingstelefoontje binnen. De politie vermoedt dat een linkse guerrillagroepering achter de ontploffing zit.  “Onze boodschap is eenvoudig, democratie kan niet worden geterrorisserd”, liet premier George Papandreou weten.

In december 2005 ontplofte er ook al een bom bij het Griekse parlementsgebouw, toen raakten twee mensen lichtgewond.


Politie beschermt kerstboom Syntagma-plein

20 december 2008

Demonstranten hadden het in Athene opnieuw gemunt op de grote kerstboom op het Syntagma-plein in de stad. Vorige week werd hij tijdens rellen in brand gestoken. Het stadsbestuur plaatste een nieuw exemplaar op het plein.

Vanmiddag werd de nieuwe boom vol afvalzakken gehangen, als kerstcadeau voor de Griekse regering. Ook bekogelden actievoerders de boom met afval. De politie trad met pepperspray op tegen de betogers en vormde een cordon rond de boom om de demonstranten op afstand te houden. Nu maar hopen dat deze boom de kerst wél haalt.



Totale chaos in Athene

8 december 2008

Volgens Griekse media is de toestand in Athene vanavond compleet uit de hand gelopen. In het centrum van de stad zijn zo’n 4000 demonstranten op de been. Gewelddadige betogers verwoesten alles wat ze op hun weg tegenkomen. In de grote winkelstraten Panepistimiou, Stadiou en Skoufa én rondom het Syntagmaplein zijn winkels in brand gestoken.

Ook op het Kolonaki-plein, waar veel politici wonen, zorgen de demonstranten voor vernielingen. Voorbijgangers vluchten alle richtingen uit, de politie maakt – tevergeefs – veel gebruik van traangas. Ongeveer 600 manifestanten verwoestten de ingang en lobby van twee hotels in het Atheense centrum. Meer dan een dozijn winkels werden geplunderd. Een kerstboom van meer dan 20 meter hoog werd in brand gestoken. Twee metrostations werden uit voorzorg gesloten.

Over het stadscentrum hangt een dikke zwarte rook nu actievoerders verschillende gebouwen in brand gestoken hebben. Zo is er brand gesticht in de kantoren van luchtvaartmaatschappij Olympic Airways en bij het ministerie van Buitenlandse Zaken.

’s Middags hadden ongeveer tienduizend demonstranten in de Atheense binnenstad al vreedzaam tegen het politiegeweld betoogd. De – voornamelijk jonge-  demonstranten verfden grote delen van de Panepistimiou-straat symbolisch rood. De linkse oppositiepartij Syriza, een samengaan van allerlei linkse en groene partijen, had tot de betoging opgeroepen.

Bij rellen in Thessaloniki raakte in de vooravond bij gelijksoortige incidenten een politieagent gewond toen jongeren een politiepost bestookten met molotovcocktails. De onlusten onstonden drie dagen geleden, toen een 15-jarige jongen door de politie werd doodgeschoten.