Rhodos krijgt Myceense zegelring terug

20 mei 2022

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

Een gouden zegelring uit de Myceense tijd met een afbeelding van twee sfinxen, is door de Nobelstichting tijdens een ceremonie in Stockholm teruggegeven aan Griekenland. Dat maakte het Ministerie van Cultuur bekend.

De ring, die waarschijnlijk een statussymbool was van een lokale edelman, werd in 1927 ontdekt door Italiaanse archeologen in de Myceense necropolis van de oude stad Ialysos op Rhodos.

Volgens het Griekse ministerie van Cultuur werd de ring tijdens de Tweede Wereldoorlog gestolen uit een museum op Rhodos – samen met honderden andere sieraden en munten die nog steeds niet zijn teruggevonden.

De gouden zegelring van Rhodos dook op in de VS, waar hij in de jaren vijftig of zestig werd gekocht door de Hongaarse biofysicus en kunstverzamelaar Georg von Békésy. Na zijn dood in 1972 werd de collectie van Von Békésy geschonken aan de Nobelstichting. Die stichting verdeelde de kunstcollectie over verschillende musea.

De ring belandde in een museum in Stockholm, dat al in 1975 vaststelde dat de zegelring afkomstig was uit Ialysos en toen contact opnam met de Griekse autoriteiten. Om onduidelijke redenen bleef de ring in de Zweedse hoofdstad.

Vidar Helgesen, uitvoerend directeur van de Nobelstichting, zei dat er geen twijfel bestaat over waar het artefact thuishoort. “Voor ons was het duidelijk dat de ring moest worden teruggegeven“, zei hij. “Deze ring is van zeer grote cultuurhistorische waarde voor Griekenland.”

De Myceense zegelring is binnenkort te zien in een museum op Rhodos.


Amerikaanse miljardair geeft roofkunst terug

7 december 2021

De Amerikaanse miljardair Michael Steinhardt heeft afstand gedaan van 180 oude kunstvoorwerpen uit zijn collectie. De objecten, waaronder ook oude Griekse artefacten, hebben een gezamenlijke waarde van 70 miljoen dollar.

In 2017 startte de New Yorkse officier van justitie een onderzoek naar de herkomst van de kunstcollectie van Steinhardt omdat het sterke vermoeden bestond dat veel van de stukken gestolen waren. In 2018 werden bij een inval in zijn huis en kantoor verschillende objecten in beslag genomen.

Nu blijkt dat de kunstvoorwerpen inderdaad werden gesmokkeld uit elf landen, waaronder Egypte, Griekenland, Israël, Syrië en Turkije. Veel van de stukken die Steinhardt heeft verworven zijn volgens de openbare aanklagers in tijden van oorlog of burgerlijke onrust uit hun land van herkomst gesmokkeld.

Roofzuchte honger

“Decennialang toonde Michael Steinhardt een roofzuchtige honger naar geplunderde artefacten zonder zich zorgen te maken over de wettigheid van zijn acties, de legitimiteit van de stukken die hij kocht en verkocht, of de ernstige culturele schade die hij over de hele wereld heeft aangericht”, schrijft de New Yorkse officier van justitie Cyrus R. Vance in een verklaring. Vance heeft een speciaal team opgericht dat de illegale handel in antiquiteiten moet onderzoeken.

Omdat hij heeft ingestemd met het teruggeven van de geroofde kunstschatten wordt de 81-jarige Steinhardt verder niet vervolgd voor zijn aandeel in illegale kunsthandel. Wel kreeg hij een levenslang verbod op het verwerven van antiquiteiten.

Een van de voorwerpen die wordt teruggegeven door Steinhardt is een larnax (een kist met menselijke resten) van Kreta, die dateert uit ongeveer 1300 voor Christus. Volgens de aanklagers werd de kist gekocht van een bekende antiquair.

Metropolitan Museum of Art

Steinhardt, hedgefondsmanager en filantroop, verzamelt al drie decennia kunst uit het oude Griekenland en onderhoudt nauwe banden met het Metropolitan Museum of Art, waar een van de zalen naar hem is vernoemd.  Zijn verzameling is vaker onder de loep genomen: in 2017 werd een marmeren torso die was gestolen uit de tempel van Eshmoen in Sidon teruggeven aan Libanon.

  • Update 09/12: De komende dagen keren 47 gestolen kunstvoorwerpen uit de Steinhardt-collectie terug naar Griekenland. Dat maakte het ministerie van Cultuur bekend. De voorwerpen zijn afkomstig uit Centraal-Griekenland, Kreta, Paros, Naxos, Samos en Rhodos. Het gaat om onder andere een Minoïsch altaar, een kourosbeeld, een bronzen buste van een griffioen, Cycladische vaten, beeldjes en bronzen zwaarden.


Lekkage in zaal van Parthenon Marbles

17 augustus 2021

links: het lekkende dak in de beeldengalerij in januari 2020 / rechts: een ventilator in het midden van de galerij in juli 2021 (foto’s: The Art Newspaper)

Al bijna 200 jaar laat Griekenland geen gelegenheid voorbij gaan om de teruggave van de Parthenon Marbles te eisen van de Britten. Vorige week diende zich weer een nieuwe aanleiding aan. Toen doken er in The Art Newspaper namelijk foto’s op van een lekkend dak in een van de zeven Griekse zalen van het British Museum, waar de marmeren sculpturen zijn gehuisvest.

Op een van de foto’s is een ventilator te zien die voor de Parthenon-sculpturen is geplaatst, mogelijk om de zaal te laten drogen. Ook publiceerde het Britse maandblad foto’s uit januari vorig jaar waarop sporen van lekkages in het museum te zien zijn. Volgens The Art Newspaper heeft een woordvoerster van het museum bevestigd dat er ‘wat water is binnengedrongen in een van de Griekse zalen’.

Vaker lekkages in het museum

De Griekse zalen waren voor het laatst open voor het publiek in december 2020, toen het museum de deuren moest sluiten vanwege een landelijke Covid-19 lockdown. Ze zouden eind juli weer opengaan, maar dit werd teruggedraaid nadat zware regenval op 25 juli overstromingen veroorzaakte in het centrum van Londen en leidde tot waterlekkage in het museum.

Het is niet de eerste keer dat water in de galerijen een probleem vormt. In 2018 gingen beelden rond van water dat in de zaal druppelde waarin de fries en sculpturen van het Parthenon zich bevinden. De Griekse minister van Cultuur eiste toen dat de marmeren sculpturen teruggeven zouden worden aan Griekenland.

De Griekse Cultuurminister Lina Mendoni heeft nu opnieuw gesteld dat de Parthenon Marbles moeten terugkeren naar hun thuisland. “Dit is niet de eerste keer dat foto’s zijn gepubliceerd waaruit blijkt dat de voorwaarden voor het tentoonstellen van de Parthenon-sculpturen in het British Museum niet alleen ongepast, maar ook gevaarlijk zijn”, zei ze tegen The Art Newspaper.

Kunstroof door Lord Elgin

De Parthenon Marbles belandden door de Britse lord Elgin in Londen. In 1801 verwijderde hij marmeren delen van het fries van het Atheense Parthenon nadat hij het voor een schijntje had gekocht van de Turkse overheersers. Vijftien jaar later verkocht Elgin de beelden voor 35.000 pond aan de Britse regering, die ze vervolgens overdroeg aan het British Museum. Het meenemen van de sculpturen wordt door velen gezien als kunstroof.

Griekenland probeert al sinds het einde van de Onafhankelijkheidsoorlog in 1832 de sculpturen terug te halen naar Athene. Het British Museum heeft de oproep om de beelden terug te geven steeds verworpen, onder het mom dat lord Elgin ze heeft verworven door een legitiem contract met het Ottomaanse Rijk, dat toen heerste over Griekenland.

De Grieken willen de 2500 jaar oude marmeren beelden tentoonstellen in het Acropolis Museum in Athene, waar ook de andere originele friezen van het Parthenon te zien zijn.


Boris Johnson: Parthenon Marbles zijn legaal verkregen en blijven in Londen

13 maart 2021

Het blijft een aanhoudend twistpunt tussen Griekenland en Groot-Brittannië: het eigendomsrecht van de Parthenon Marbles. Griekenland strijdt al bijna 200 jaar voor teruggave van de marmeren sculpturen, terwijl de Britten vinden dat zij de rechtmatige eigenaar zijn.

De Britse premier Boris Johnson heeft zich voor het eerst sinds zijn aantreden uitgesproken over de kwestie. In een exclusief interview met het Griekse dagblad Ta Nea zei Johnson gisteren dat hij de sterke gevoelens van het Griekse volk en premier Mitsotakis begrijpt, maar dat de Parthenon Marbles niet worden teruggeven aan Athene.

“De Britse regering neemt al lang een stevige positie in met betrekking tot de sculpturen, namelijk dat ze legaal zijn verworven door Lord Elgin onder de geldende wetten van die tijd en dat ze sinds hun verwerving legaal eigendom zijn van de Trustees van het British Museum”, zei Johnson.

Filhelleen Boris Johnson

Boris Johnson met een buste van Pericles

De Britse premier profileert zich graag als filhelleen – hij studeerde Klassieke Filologie en Filosofie in Oxford, houdt van de oude Griekse literatuur, reciteert verzen uit de Ilias, vindt Homerus ‘de grootste schrijver aller tijden’ en noemt de staatsman en veldheer Pericles zijn grote held.

Ook brengt Johnson ieder jaar een vakantie door in zijn vaders villa in Horto, in het zuidelijke gedeelte van Pilion. Maar zijn grote liefde voor de Griekse cultuur houdt dus niet in dat hij ook bereid is om gehoor te geven aan het herhaalde verzoek van Griekenland om terugkeer van de Parthenon Marbles.

Cultuurminister Mendoni betwist bewering Johnson

De Griekse Cultuurminister Lina Mendoni betwistte de beweringen van de Britse premier en zei dat er bewijs is dat de sculpturen van het Parthenon illegaal werden verwijderd van de Acropolis door de Britse Lord Elgin aan het begin van de 19e eeuw.

“Het Ministerie van Cultuur kan de nodige documentatie leveren dat het Britse volk kan informeren over hoe het British Museum de sculpturen illegaal bezit”, zei ze. “Voor Griekenland heeft het British Museum geen legitiem eigendom of bezit van de sculpturen.”

Onjuist geïnformeerd

Ook de directeur van het Acropolis Museum in Athene, Dimitrios Pantermalis, uitte zijn ongenoegen over de bewering en van de Britse premier. Hij noemde het jammer dat Johnson, die Grieks is opgeleid, dergelijke uitspraken doet. “Hij kan ze niet baseren op correcte gegevens.”

“Deze hele casus van de Parthenon-sculpturen is gebaseerd op de zogenaamde firman (een decreet van de sultan) voor de verwijdering en overdracht van de sculpturen door Lord Elgin. Maar die bestaat helemaal niet.” Volgens Pantermalis blijkt dat uit grondig onderzoek van de Ottomaanse archieven uit de periode 1800 – 1830 door twee Turkse experts.

Pantermalis onthulde in 2019 al dat het document dat door Lord Elgin werd geciteerd in werkelijkheid geen bevel van Sultan Selim III was, maar eerder een ‘een administratieve brief’ die naar de Ottomaanse autoriteiten in Athene werd gestuurd. In de brief werd alleen toestemming verleend om te graven in de heuvels rond de Acropolis, die waren ontstaan na de beschietingen door de Venetiaanse generaal Francesco Morosini in 1687. “Er was geen vergunning voor opgraving of verwijdering van de Parthenon Marbles”, aldus Pantermalis.

Lord Elgin

Kunstroof door Lord Elgin

In 1801 verwijderde de Britse Lord Elgin marmeren delen van het fries van het Parthenon nadat hij die voor een schijntje had gekocht van de Turkse overheersers. In 1816 verkocht hij de beelden voor 35.000 pond aan de Britse regering, die ze vervolgens overdroeg aan het British Museum in Londen.

Het meenemen van de sculpturen wordt door velen gezien als kunstroof. Griekenland probeert de marmeren delen daarom al sinds het einde van de Onafhankelijkheidsoorlog in 1832 terug te halen naar Athene. Het British Museum wees die oproepen herhaaldelijk af. De Britten menen dat Lord Elgin de stukken heeft verworven via een legitiem contract met het Ottomaanse Rijk.


‘Red onze Parthenon Marbles uit de gevangenis’

15 april 2019

In een nieuwe poging om de Parthenon Marbles terug te halen naar Griekenland heeft president Prokopis Pavlopoulos Groot-Brittannië opgeroepen om de marmeren sculpturen te bevrijden uit de ‘duistere gevangenis’ van het British Museum.

Pavlopoulos zei dat tijdens een toespraak bij de opening van de internationale conferentie ‘Hereniging van de sculpturen van het Parthenon’ in het Acropolis Museum.

“De hereniging van het Parthenon Marbles is eerlijk en essentieel”, aldus Pavlopoulos. “De strijd om de sculpturen terug te geven gaat niet alleen over Griekenland en zijn historische en culturele erfgoed, maar ook over de cultuur als geheel.”

“Laat het British Museum hier komen en vergelijk dit museum van het licht met het sombere British Museum – of mag ik zeggen, de gevangenis – waar de Parthenon Marbles als trofeeën worden gehouden”, zei de president. “Het is algemeen bekend dat deze sculpturen rechtmatig en cultureel toebehoren aan het Parthenon en zijn monumenten.”

Kunstroof door Lord Elgin

Lord Elgin

De Parthenon Marbles zijn ook bekend als de Elgin Marbles, vernoemd naar de Britse Lord Elgin die in 1801 marmeren delen van het fries van het Atheense Parthenon afhaalde nadat hij het voor een schijntje had gekocht van de Ottomaanse overheersers. Vijftien jaar later verkocht hij de beelden voor 35.000 pond aan de Britse regering, die ze vervolgens overdroeg aan het British Museum in Londen. Daar zijn de beelden nog steeds te zien. Het meenemen van de sculpturen wordt door velen gezien als kunstroof.

Dimitrios Pantermalis, hoogleraar archeologie en directeur van het Acropolis Museum, ontkrachtte tijdens de conferentie de bewering dat Lord Elgin toestemming had van de Ottomaanse sultan om de marmeren sculpturen naar Londen te vervoeren.

Volgens Pantermalis blijkt dat uit grondig onderzoek van de Ottomaanse archieven uit de periode 1800 – 1830 door twee Turkse experts:  “Er was geen firman – een decreet van de sultan – voor de verwijdering en overdracht van de sculpturen door Lord Elgin.”

“Het document dat door Lord Elgin werd geciteerd is in werkelijkheid geen bevel van Sultan Selim III, maar eerder een ‘een administratieve brief’ die naar de Ottomaanse autoriteiten in Athene werd gestuurd. In de brief werd alleen toestemming verleend om te graven in de heuvels rond de Acropolis, die waren ontstaan na de beschietingen door de Venetiaanse generaal Francesco Morosini in 1687″, aldus Pantermalis. “Er was geen vergunning voor opgraving of verwijdering van de  Parthenon Marbles.”

Heilige strijd

Griekenland probeert de Parthenon Marbles al sinds het einde van de Onafhankelijkheidsoorlog in 1832 terug te halen naar Athene. Melina Mercouri maakte zich als Grieks minister van Cultuur (1981-1989 en 1993-1994) sterk voor een terugkeer. In 2014 huurde de toenmalige regering van premier Samaras een juridisch team in (met onder anderen advocaat Amal Clooney) om de Parthenon Marbles terug te halen, maar uiteindelijk werd afgezien van een rechtszaak.

De Parthenon-galerij in het Acropolis Museum

Sinds in 2009 het nieuwe Acropolis Museum werd geopend, heeft Athene de campagne opgevoerd. In het museum is een plaats gereserveerd voor de marmeren fragmenten. De sculpturen die Elgin achterliet staan er naast gipsen afgietsels van de ontbrekende delen. De zaal wordt verlicht door de zon die door een glazen wand schijnt en uitzicht biedt op de originele site.

Dit museum kan de Parthenon Marbles huisvesten”, zei president Pavlopoulos vandaag nog maar eens. “We vechten een heilige strijd om een monument dat uniek is.”

‘Griekenland is niet de eigenaar’

Het British Museum heeft de Griekse oproepen om de stukken terug te geven steeds verworpen, onder het mom dat Lord Elgin ze heeft verworven door een legitiem contract met het Ottomaanse Rijk, dat toen heerste over Griekenland.

In januari zei de directeur van het British Museum, Hartwig Fischer, dat Griekenland niet de rechtmatige eigenaar is van de Parthenon Marbles en dat de sculpturen daarom niet worden teruggeven aan Athene. De Griekse Cultuurminister Myrsini Zorba noemde de opmerkingen van Fischer over het rechtmatige eigendom van marmeren friezen een teken van ‘een bekrompen en cynische bestuurlijke mentaliteit’.


Museumdirecteur: ‘Parthenon Marbles zijn niet van Griekenland’

27 januari 2019

Griekenland is niet de rechtmatige eigenaar van de Parthenon Marbles en de sculpturen zullen niet worden teruggeven aan Athene. Dat heeft de directeur van het British Museum, Hartwig Fischer, gezegd in een interview met de Griekse krant Ta Nea.

“De curatoren van het British Museum voelen de verplichting om de collectie in zijn geheel te bewaren, zodat dingen die deel uitmaken van deze collectie dat ook blijven”, aldus Fischer. Het is volgens de museumdirecteur ook geen optie om de sculpturen voor onbepaalde tijd uit te lenen aan Athene. Artefacten worden alleen uitgeleend aan musea die erkennen dat de stukken eigendom zijn van het British Museum.

Fischer, sinds 2016 directeur van het British Museum, benadrukte dat de marmeren friezen van het Parthenon toebehoren aan zijn museum en zei dat ‘de geschiedenis van de sculpturen wordt verrijkt door het feit dat delen ervan worden tentoongesteld in Athene en Londen.’

“Ik kan zeker begrijpen dat de Grieken een speciale en gepassioneerde relatie hebben met dit deel van hun culturele erfgoed. En ik begrijp dat er een verlangen is om alle Parthenon-sculpturen in Athene te zien”, antwoordt Fischer op de vraag of hij denkt dat de Grieken gelijk hebben als ze de Parthenon Marbles terug willen. “Maar ik accepteer niet dat Griekenland de wettige eigenaar is. De objecten die deel uitmaken van de collectie van het British Museum behoren tot het fiduciaire eigendom van de curatoren van het museum.”

Kunstroof door Lord Elgin

De Parthenon Marbles zijn ook bekend als de Elgin Marbles, vernoemd naar de Britse Lord Elgin die in 1801 marmeren delen van het fries van het Atheense Parthenon afhaalde nadat hij het voor een schijntje had gekocht van de Ottomaanse overheersers. Vijftien jaar later verkocht hij de beelden voor 35.000 pond aan de Britse regering, die ze vervolgens overdroeg aan het British Museum in Londen. Daar zijn de beelden nog steeds te zien. Het meenemen van de sculpturen wordt door velen gezien als kunstroof.

Lord Elgin

Griekenland probeert de stukken al sinds het einde van de Onafhankelijkheidsoorlog in 1832 terug te halen naar Athene. Melina Mercouri maakte zich als Grieks minister van Cultuur (1981-1989 en 1993-1994) sterk voor een terugkeer. Sinds in 2009 het nieuwe Acropolis Museum werd geopend, heeft Athene de campagne opgevoerd. In het museum is een plaats gereserveerd voor de marmeren fragmenten die nu nog in Londen worden tentoongesteld. In 2014 huurde de toenmalige regering van premier Samaras een juridisch team in (met onder anderen advocaat Amal Clooney) om de Parthenon Marbles terug te halen, maar uiteindelijk werd afgezien van een rechtszaak.

Politiek draagvlak

Premier Alexis Tsipras kaartte vorig jaar de kwestie van de Parthenon Marbles aan tijdens zijn bezoek aan Teresa May. Hij bepleitte dat de friezen behoren tot het culturele werelderfgoed, maar dat ze thuishoren in Athene. In Groot-Brittannië lijkt er langzaam maar zeker een politiek draagvlak te ontstaan voor het teruggeven van de Parthenon Mables aan Griekenland. In 2016 dienden Britse parlementsleden een wetsvoorstel in om de Marbles na 200 jaar terug te geven. In 2017 pleitte een columnist van The Guardian voor het retourneren van de Parthenon Marbles als onderdeel van de Brexit.

Labour-leider Jeremy Corbyn beloofde vorig jaar zelfs de Parthenon Marbles terug te geven aan de Grieken als hij premier zou worden. “Zoals met alles wat is gestolen of is meegenomen uit bezette of koloniale gebieden – inclusief artefacten die in het verleden zijn geplunderd uit andere landen – zouden we met de Griekse regering constructieve gesprekken moeten voeren over het retourneren van de sculpturen”, aldus Corbyn.

“Ik denk dat dit de persoonlijke mening is van de heer Corbyn is. En dat is duidelijk niet het standpunt en de mening van de curatoren van het museum”, zei de directeur van het British Museum in het interview met Ta Nea over de belofte van Corbyn.

‘Bekrompen en cynische mentaliteit’

De Griekse minister van Cultuur noemde de opmerkingen van Fischer over het rechtmatige eigendom van marmeren friezen een teken van ‘een bekrompen en cynische bestuurlijke mentaliteit’. “Het is spijtig dit te horen van de directeur van het British Museum, die ook een bekende kunsthistoricus is”, zei Myrsini Zorba in een persverklaring.

“Griekenland is de geboorteplaats van de Parthenon Marbles, Athene is hun stad en de Acropolis en het Acropolis Museum hun natuurlijke plek”, voegde ze er aan toe.


Griekenland vraagt geroofde antiquiteiten terug

7 januari 2018

Het Griekse ministerie van Cultuur en Sport is in overleg met de New Yorkse officier van justitie Cyrus R. Vance over de repatriëring van oude Griekse kunstvoorwerpen. De objecten werden onlangs in beslag genomen bij een inval in het huis en kantoor van de Amerikaanse miljardair Michael Steinhardt in Manhattan.

Volgens de New York Times had Steinhardt oude kunstwerken in zijn bezit die geroofd zijn uit Griekenland en Italië. Een van de stukken is een Griekse lekythos (een ellipsvormige oliekruik) uit de vijfde eeuw voor Christus. De kruik, waarop een begrafenisscène met een vrouw en een kind is afgebeeld, zou een waarde hebben van 380.000 dollar.

In de verzameling van de 77-jarige Steinhardt zaten volgens Amerikaanse media ook Proto-Korinthische beeldjes van een uil en een eend uit de zevende eeuw voor Christus, een ramskop uit de 6e eeuw voor Christus en een aryballos (een klein rond kruikje waarin olie gedaan werd) uit de 5e eeuw eeuw voor Christus. De stukken werden in de afgelopen twaalf jaar aangekocht door de miljardair en hebben volgens taxateurs 1,1 miljoen dollar gekost.

Een deel van de in beslag genomen objecten [Klik op afbeelding voor vergroting]

Steinhardt, hedgefondsmanager en filantroop, verzamelt al drie decennia kunst uit het oude Griekenland en onderhoudt nauwe banden met het Metropolitan Museum of Art, waar een van de zalen naar hem is vernoemd.  Zijn verzameling is vaker onder de loep genomen: vorige maand werd een marmeren torso die was gestolen uit de tempel van Eshmoen in Sidon teruggeven aan Libanon.

De New Yorkse officier van justitie Cyrus R. Vance heeft een speciaal team opgericht dat de illegale handel in antiquiteiten moet onderzoeken. De nieuwe eenheid heeft diverse kunstvoorwerpen van grote musea, veilinghuizen en privécollecties in beslag genomen. De stukken worden teruggeven aan het land van herkomst. De werkwijze van Vance leidt ook tot kritiek, omdat de eigenaren van de gestolen kunstvoorwerpen niet worden vervolgd.

Vorig jaar werd een deel van een marmeren sarcofaag uit 200 na Christus teruggegeven aan Griekenland. Het fragment, waarop een gevecht tussen Griekse en Trojaanse krijgers is te zien, werd in 1988 gestolen in Griekenland en naar het buitenland gesmokkeld. Via Europa belandde het marmeren deel uiteindelijk in een New Yorkse galerie. Toen ontdekt werd dat het fragment was gestolen, besloot de galerie in Manhattan het artefact terug te geven aan Griekenland.

 


Brits wetsvoorstel pleit voor teruggave Elgin Marbles

11 juli 2016

elgin marblesBritse parlementsleden hebben een wetsvoorstel ingediend om de Elgin Marbles na 200 jaar terug te geven aan Griekenland. Dat meldt de Britse krant The Independent.

Het voorstel is een initiatief van Mark Williams van de Liberal Democrats en wordt gesteund door de conservatieve afgevaardigde Jeremy Leroy en tien andere parlementsleden van Labour, The Scottish National Party en de Plaid Cymru (de Partij van Wales).

“Deze prachtige artefacten werden ten onrechte van de resten van het Parthenon gezaagd en verwijderd. Dit wetsvoorstel wil dat het parlement de daden van 200 jaar geleden nietig verklaart. In 1816 zijn deze indrukwekkende en belangrijke beeldhouwwerken uit Griekenland onrechtmatig aangekocht”, zegt Williams in The Independent. “Het is tijd dat we een hoffelijke daad verrichten en rechtzetten wat we 200 jaar verkeerd hebben gedaan.”

De Elgin Marbles danken hun naam aan de Britse lord Elgin die in 1801 marmeren delen van het fries van het Atheense Parthenon afhaalde nadat hij het voor een schijntje had gekocht van de Turkse overheersers. Vijftien jaar later verkocht hij de beelden voor 35.000 pond aan de Britse regering, die ze vervolgens overdroeg aan het British Museum in Londen. Daar zijn de beelden nog steeds te zien. Het meenemen van de sculpturen wordt door velen gezien als kunstroof.

Griekenland probeert al sinds het einde van de Onafhankelijkheidsoorlog in 1832 de Elgin Marbles terug te halen naar Athene. Het British Museum heeft de oproep om de beelden terug te geven steeds verworpen, onder het mom dat lord Elgin ze heeft verworven door een legitiem contract met het Ottomaanse Rijk, dat toen heerste over Griekenland. De Grieken willen de 2500 jaar oude marmeren beelden tentoonstellen in het Acropolis Museum in Athene, waar ook de andere originele friezen van het Parthenon te zien zijn.

Hartwig Fischer, de nieuwe directeur van het British Museum, vindt dat de Elgin Marbles in Londen horen. In een gesprek met The Times zei hij vorige week dat zijn museum een van de weinig plaatsen is die wereldcollecties onder één dak heeft. Ook zegt Fischer dat hij geen contact heeft gehad met de Grieken over de terugvordering van de Elgin Marbles.

Vorig jaar wilde Griekenland de Britten nog voor de rechter dagen om de marmeren sculpturen terug te krijgen, maar zag daar uiteindelijk vanaf nadat de ingehuurde juriste Amal Clooney de kans op succes inschatte op zo’n 15 procent. In mei van dit jaar probeerden de Grieken via de VN voldoende internationale steun te vinden om stappen te nemen tegen de Britten.

“Als alle landen van de Verenigde Naties zeggen dat de Elgin Marbles moeten worden teruggegeven, stappen we naar de rechter. Want we beschouwen het Parthenon niet als iets uitsluitend Grieks, maar eerder als een erfgoed van de mensheid”, aldus minister van Cultuur Aristides Baltas.


Britsh Museum leent Elgin Marbles uit aan Rusland

6 december 2014

beeld_Ilissos_elgin_marblesHet British Museum in Londen leent voor het eerst in tweehonderd jaar een van de Elgin Marbles uit. Niet aan Griekenland, maar aan een Russisch museum.

Het hoofdloze beeld van de Griekse riviergod Ilissos is afkomstig van het westelijke fries van het Parthenon en zal tot medio januari te zien zijn in de Hermitage in Sint Petersburg.

Het beeld wordt samen met andere kunstvoorwerpen uit de Griekse oudheid getoond in een expositie ter gelegenheid van het 250-jarig bestaan van het Hermitage. Het British Museum spreekt van een ‘stenen ambassadeur van de Griekse gouden eeuw’. “Wij vinden dat de hele wereld deze geweldige kunststukken moet kunnen bewonderen”, aldus een woordvoerder van het British Museum. Het museum zegt de banden met Rusland warm te willen houden.

De Grieken reageerden furieus op de uitleen van een deel van de Elgin Marbles. “Deze uitleen is een provocatie aan het Griekse volk”, liet de Griekse premier Samaras weten. Griekenland probeert de 2500 jaar oude marmeren fragmenten al tientallen jaren terug te krijgen in Athene omdat ze onrechtmatig zijn verkregen. Het British Museum weigert de beelden – ‘roofkunst’ volgens de Grieken – terug te geven.

De fragmenten van het Parthenon werden door de Britse ambassadeur Lord Elgin begin 19e eeuw meegenomen naar Groot-Brittannië, met toestemming van de toenmalige Ottomaanse machthebbers in Griekenland. Elgin verkocht de stukken aan het British Museum.


Hulp van Interpol bij opsporing vermiste artefacten

12 juli 2014

roofkunstHet Griekse ministerie van Cultuur is van plan samen te werken met Interpol om artefacten op te sporen die sinds de Tweede Wereldoorlog en daaropvolgende Griekse Burgeroorlog zijn verdwenen.

Onder de gezochte items zijn twee beeldjes van klei die in de oorlog door Italiaanse officieren zijn gestolen uit een huis op het eiland Sifnos.

Eerder deze maand gaf het Duitse Pfahlbaumuseum 10.000 artefacten uit de neolithische periode terug aan de Griekse autoriteiten. Het ging om potscherven, stenen werktuigen en messen van obsidiaan. Nazi-archeologen hadden deze voorwerpen illegaal uitgevoerd uit de regio Thessalië in Centraal-Griekenland.

Het ministerie van Cultuur hoopt dat er nog veel meer van dergelijke schatten kunnen worden gerepatrieerd. Veel van de artfecaten die tijdens de oorlog werden uitgevoerd zijn nog altijd vermist. Het exacte aantal is niet bekend.

Griekse ambtenaren speuren intussen websites af van grote buitenlandse musea die voorwerpen exposeren met onbekende oorsprong uit de periode van de Tweede Wereldoorlog.