Vijf arrestaties bij anti-vaccinatieprotest Athene

30 augustus 2021

De Griekse politie heeft gisteravond vijf arrestaties verricht tijdens een anti-vaccinatieprotest in het centrum van Athene. In totaal werden 47 mensen opgepakt.

De betoging op het Syntagmaplein trok zo’n 7500 demonstranten. Het protest was georganiseerd na een oproep op sociale netwerkpagina’s van verschillende organisaties en internetgroepen, en had als centrale slogan: “Grieken accepteren geen onderwerping – niet aan vaccinatie”.

De groep demonstranten was een mix van supporters van extreemrechts, strenggelovigen, aanhangers van complottheorieën en sympathisanten van het Kolonelsregime. Sommigen zwaaiden met Griekse vlaggen en droegen houten kruizen en iconen met zich mee. Ook waren er mensen die een vlag droegen met het symbool van de extreemsrechtse Gouden Dageraad.

Ze geloven onder meer dat de coronavaccins ‘het beroemde Griekse DNA zullen veranderen en laten verdwijnen’, er met het vaccin microchips worden ingespoten en dat mondkapjes het gereedschap van de duivel zijn.

Volgens de politie gooide een deel van de demonstranten aan het eind van de betoging met molotovcocktails, fakkels, flessen en andere voorwerpen. De politie zette traangas en een waterkanon in om de relschoppers – voornamelijk jongeren – uiteen te drijven.

Dimitris Kouvelas

Een vergelijkbaar protest werd gehouden in Thessaloniki. Daar werden de demonstranten toegesproken door Dimitris Kouvelas, hoogleraar farmacologie aan de medische faculteit van Thessaloniki en een symboolfiguur van de antivaxx-beweging in Griekenland.

Kouvelas meent dat het ‘schadelijk is om mensen te vaccineren die niet tot kwetsbare groepen behoren’ en vindt het vaccineren van kinderen een ‘perverse benadering’. Zelf heeft hij wel twee Pfizer-prikken gehad, zo vertelde Kouvelas op Mega TV.

Er wordt ook onderzocht of Kouvelas strafbaar is voor het verspreiden van nepnieuws. Hij had op sociale media beweerd dat de acute hartklachten van Nikos Hardalias (viceminister van Civiele Bescherming) een van de mogelijke bijwerkingen waren van het coronavirusvaccin. Die bewering lokte heftige reacties uit in de wetenschappelijke gemeenschap en op social media.


De laatste ontwikkelingen en maatregelen rond de coronacrisis vind je in het speciale dossier: Coronavirus in Griekenland. De pagina wordt dagelijks bijgewerkt.



Anti-vaxxers protesteren in Athene

14 juli 2021

In Athene zijn meer dan 5000 anti-vaxxers de straat opgegaan om te protesteren tegen nieuwe maatregelen die deze week werden aangekondigd vanwege stijgende coronacijfers. Ook in Thessaloniki en Iraklion waren protesten.

Volgens de Griekse staatsradio ging het om de grootste manifestatie van anti-vaxxers in Griekenland. De menigte bestond onder anderen uit aanhangers van extreemrechts, religieuze fanatici en aanhangers van complottheorieën. Sommigen zwaaien met Griekse vlaggen en houten kruizen.

Voor het parlementsgebouw in Athene riepen ze leuzen als ‘verraders’ en ‘pak je vaccins en maak dat je wegkomt!’. Ook riepen ze premier Kyriakos Mitsotakis op om af te treden.

De Griekse regering bepaalde dat zorgverleners en militairen zich verplicht meten laten vaccineren. Ook mogen vanaf 16 juli alleen gevaccineerden naar binnen in restaurants en culturele instellingen. Mensen die niet zich gevaccineerd tegen het coronavirus zijn wel gewoon welkom op terrassen en buitenruimtes.

“Iedereen heeft het recht om te kiezen. Wij kiezen ervoor dat de overheid niet voor ons kiest”, zei Faidon Vovolis, een cardioloog die het wetenschappelijk onderzoek rond mondkapjes en het vaccin in twijfel trekt, tegen persbureau Reuters. Vovolis is ook de leider van de ‘Free Again’-beweging, die opriep tot het protest.

Ongeveer 41% van de Grieken is volledig gevaccineerd. Uit een recente peiling van Pulse voor Skai TV bleek dat de meeste Grieken zich willen laten inenten tegen het coronavirus. Ook zei de meerderheid voorstander te zijn van verplichte vaccinaties voor bepaalde delen van de bevolking.


De laatste ontwikkelingen en maatregelen rond de coronacrisis vind je in het speciale dossier: Coronavirus in Griekenland. De pagina wordt dagelijks bijgewerkt.



Zaak rond brandstichting Marfin Bank heropend

1 april 2021

Het Openbaar Ministerie in Athene heropent het onderzoek naar de brandstichting bij een filiaal van de Marfin Bank in de Griekse hoofdstad die in 2010 het leven kostte aan drie mensen.

De zaak wordt heropend omdat er nieuw bewijsmateriaal is opgedoken dat personen kan identificeren die bij de aanval betrokken waren, meldt de krant Kathimerini.

Op 5 mei 2010 ontstond brand in het bankfiliaal nadat onbekenden molotovcocktails naar het gebouw gooiden tijdens een grote demonstratie tegen het eerste bezuinigingsakkoord dat Griekenland een paar dagen eerder met zijn schuldeisers had ondertekend.

Het vuur verspreidde zich snel en hoewel de meeste personeelsleden op tijd naar buiten konden komen, zaten enkele mensen gevangen in het gebouw. Drie medewerkers, waaronder een zwangere vrouw, kwamen om door verstikking.

Vorg jaar onthulde de Griekse president Katerina Sakellaropoulou een plaquette ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de brand.


Koufodinas beëindigt hongerstaking en dankt supporters

14 maart 2021

De veroordeelde terrorist Dimitris Koufodinas heeft na 66 dagen zijn hongerstaking beëindigd. In een verklaring bedankte hij de ‘progressieve mensen’ die solidariteit toonden in een ‘strijd tegen een onmenselijk machtssysteem’.

De afgelopen weken werden verschillende protestmarsen gehouden om de eisen van Koufodinas te ondersteunen, daarbij werden ook politieke doelen en politiebureaus aangevallen. “Er zijn levende sociale krachten die zich verzetten tegen willekeur, geweld en autoritarisme. Dit geeft ons hoop”, aldus Koufodinas via zijn advocaat in een verklaring.

Koufodinas haalde ook uit naar de ‘regerende familie die heeft laten zien hoe meedogenloos zij is in het waardeloos maken van de wetten en de grondwet’. Dit is een verwijzing naar premier Kyriakos Mitsotakis, telg van een politieke familie. Koufodinas en een andere man vermoordden de zwager van Mitsotakis, de politicus Pavlos Bakoyiannis, in september 1989.

Koufodinas zit een gevangenisstraf uit van elf keer levenslang plus 25 jaar. Hij was een van de kopstukken én huurmoordenaar van de extreemlinkse terreurorganisatie 17 November (17N). Hij ging op 8 januari in hongerstaking omdat hij overgeplaatst wilde worden naar een andere gevangenis. Zijn hongerstaking leidde tot nierfalen en artsen noemen zijn gezondheid ‘gevaarlijk verzwakt’.

Door een wetswijziging van de vorige linkse regering van premier Alexis Tsipras mocht Koufodinas vanaf 2018 zijn straf uitdienen in een minimaal beveiligde ‘landbouwgevangenis’. De conservatieve regering van premier Kyriakos Mitsotakis trok die wet weer in en Koufodinas werd eind 2020 overgeplaatst naar een zwaarbewaakte gevangenis in Domokos.

Koufodinas wil overgeplaatst worden naar de Korydallos-gevangenis in een buitenwijk van Athene, maar de Griekse regering weigert daar aan mee te werken. Ook de rechter stemde niet in met het verzoek.


Studentenprotest tegen invoering ‘campuspolitie’, politie grijpt hard in

10 februari 2021

Studenten hebben in Athene geprotesteerd tegen de komst van een ‘campuspolitie’. De centrumrechtse regering van premier Kyriakos Mitsotakis wil zo’n korps invoeren om illegale praktijken op universiteiten tegen te gaan. Maar volgens de studenten gaat het om repressie.

Tijdens het protest, dat aanvankelijk rustig verliep, greep de politie hard in. Volgens ooggetuigen werd er traangas ingezet en gebruikte de oproerpolitie excessief geweld tegen de demonstranten, ook tegen geboeide arrestanten. Ook persfotografen die het protest vastlegden werden door de politie geslagen en tegen de grond gewerkt. Er werden in totaal 24 mensen opgepakt.

‘Dictatuur onder een parlementaire dekmantel’

Niet alleen buiten het parlementsgebouw was de sfeer grimmig, ook binnen liepen de spanningen hoog op. Volgens opositieleider Alexis Tsipras (Syriza) misbruikt de regering de coronabeperkingen om controversiële wetgeving er door te drukken, omdat het voorstel onder de huidige omstandigheden niet behoorlijk kan worden besproken.

Yanis Varoufakis, leider van de linkse partij MeRA25, beschuldigde de conservatieve regering van het opleggen van een ‘dictatuur onder een parlementaire dekmantel’.

Aanpakken wetteloosheid op campussen

In augustus 2019 was het afschaffen van de wet op ‘universiteitsasiel’ één van de eerste acties van de nieuw aangetreden regering van Mitsotakis. In deze wet was vastgelegd dat Griekse universiteiten verboden terrein zijn voor de politie.

Critici noemden het besluit om de wet te schrappen ‘een rem op de democratie’, maar volgens Mitsotakis was het een maatregel om wetteloosheid aan te pakken omdat de campussen vrijplaatsen zijn voor anarchisten, krakers en drugsdealers. Tijdens de verkiezingscampagne zette zijn partij Nea Dimokratia vol in op de kwestie van de openbare veiligheid.

Studentenopstand 1973

De wet op ‘universiteitsasiel’ was een erfenis van de studentenopstand van 17 november 1973 die leidde tot de val van het dictatoriale kolonelsregime. De opstand werd met grof geweld de kop ingedrukt: bij de Polytechnische Universiteit reed een tank door de poort, waarbij zeker 24 doden vielen.

In 1982 werd een wet ingesteld die de politie grotendeels buiten de universiteit moest houden. Deze wet werd diverse keren ingetrokken en weer hersteld door verschillende regeringen. Hij werd voor het laatst hersteld in 2017, onder de linkse regering van premier Alexis Tsipras.

11/02: De Griekse politie heeft een video met dronebeelden vrijgegeven waaruit zou moeten blijken dat de oproerpolitie bij het parlementsgebouw werd aangevallen door de demonstranten. In een verklaring liet het ministerie van Burgerbescherming weten dat de politie “het recht op vergadering effectief had gewaarborgd tegen gewelddadige minderheden”.


Herdenking Studentenopstand 1973

17 november 2020

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

President Katerina Sakellaropoulou heeft vanmorgen een krans gelegd bij de Polytechnische School om de studentenopstand van 1973 te herdenken. Ook premier Kyriakos Mitsotakis legde een krans. Normaal gesproken komen hier veel mensen bijeen om de slachtoffers te herdenken, maar dit jaar was het – vanwege de coronapandemie – leeg op de campus.

“De beslissing om dit jaar geen massa-evenementen en geen mars te houden is alleen genomen om de volksgezondheid te beschermen”, lichtte Mitsotakis het besluit toe. De regering stelde een driedaags verbod op samenkomsten van meer dan vier personen in, overtreders riskeren een boete tot 5000 euro. Linkse oppositiepartijen hadden het verbod ‘autoritair’ genoemd.

300 euro boete

Een vrouw die een bloem neerlegde bij de Polytechnische School, kreeg een boete van 300 euro vanwege het overtreden van de lockdownregels. De vrouw had (volgens de regels die gelden tijdens de lockdown) een sms gestuurd met codeoptie 6 voor ‘persoonlijke lichaamsbeweging’ voordat ze naar buiten ging. Ook had ze toestemming van haar werkgever om op straat te zijn. Maar volgens de politie was het niet gerechtvaardigd om buiten te zijn.

Ondanks het strenge verbod op samenkomsten, gingen in Athene toch mensen de straat op om het studentenprotest te herdenken. Leden van de communistische partij KKE verzamelden zich vanmorgen bij de Amerikaanse ambassade. De demonstranten droegen mondkapjes en hielden zich aan de sociale afstandsregels.

MeRA25-partijleider Yanis Varoufakis liep met zes parlementsleden van zijn partij van de Polytechnische School naar de Amerikaanse ambassade. Ze droegen bordjes met teksten als ‘democratie kan niet in quarantaine worden geplaatst’ en ‘aanhoudende strijd voor democratie’.

In Athene zette de oproerpolitie traangas en flitsgranaten in tegen demonstranten die zich bij de universiteit hadden verzameld. In Thessaloniki heeft de politie op de campus van de Aristoteles-universiteit een grote studentenbijeenkomst opgebroken.

17 november 1973

In de vroege ochtend van 17 november 1973 brak een tank door de poort van de Polytechnische School in Athene. Het was een reactie van de junta op het studentenprotest tegen het militaire regime dat op 14 november was begonnen. Ongeveer 1500 studenten hadden zich verschanst in het gebouw, waar ze een illegale radiozender bouwden die herhaaldelijk dezelfde boodschap uitzond in Athene: “Dit is de Polytechneion! Mensen van Griekenland, de Polytechneion is de vlaggendrager van onze gemeenschappelijke strijd tegen de dictatuur en voor de democratie!”

Een van de stemmen van deze beroemde “Εδώ Πολυτεχνείο”-radiouitzending die Griekse burgers opriep om de opstand te ondersteunen was de latere politica Maria Damanaki. Damanaki, die lid was van de jongerentak van de Griekse communistische partij, werd gearresteerd en gemarteld door het militaire regime.

24 doden

Duizenden jongeren en arbeiders sloten zich aan bij de studentenprotesten en de spanningen namen steeds verder toe. Het leger drukte het studentenprotest na enkele dagen met geweld de kop in; de junta stuurde 25 tanks naar de Polytechnische School. Enkele minuten later crashte een tank door de poort van de hoofdingang, waarop enkele studenten waren geklommen.

Volgens officiële cijfers zijn bij de actie van het leger 24 mensen omgekomen, maar het werkelijke aantal doden ligt vermoedelijk hoger. Tientallen mensen raakten gewond bij de invasie.

De studentenopstand geldt als hoogtepunt van het protest tegen het militaire dictatoriale regime en wordt ieder jaar in het hele land herdacht. Op 15 november wordt de campus in Athene gesloten en op 17 november wordt de herdenking afgesloten met protestmarsen.

De mars in Athene, waarbij een Griekse vlag wordt meegedragen waarop nog bloedsporen zichtbaar zijn, begint bij de Polytechnische School en eindigt traditiegetrouw bij de Amerikaanse ambassade. De VS steunden de junta die in Griekenland tussen 1967 en 1974 aan de macht was.


Parlement stemt in met nieuwe demonstratiewet

10 juli 2020

Het Griekse parlement heeft gisteravond ingestemd met een wet waarmee demonstraties gemakkelijker kunnen worden verboden. De centrum-rechtse regering van premier Mitsotakis (Nea Dimokratia) wil verstoringen van het openbare leven tegengaan.

“De vrijheid om te protesteren is even waardevol als de vrijheid van een ander om het ziekenhuis, zijn werk of zijn huis te bereiken”, zei premier Kyriakos Mitsotakis in een parlementaire toespraak ter ondersteuning van het wetsvoorstel.

In de wet, waar 187 van 300 parlementsleden mee instemden, staat dat demonstraties moeten worden beperkt of verboden als de autoriteiten vinden dat de openbare veiligheid in gevaar komt. Ook zijn de organisatoren van een protest verantwoordelijk voor het nemen van maatregelen die de openbare veiligheid moeten waarborgen en de schade die demonstranten veroorzaken.

Kritiek oppositie

Het wetsvoorstel kon rekenen op felle kritiek van de (linkse) oppositiepartijen en vakbonden. Zij verdenken de regering ervan de nieuwe demonstratiewet nu in te voeren uit vrees voor reacties op de mogelijke gevolgen van de coronapandemie. Syriza, de communistische partij KKE en de partij MeRA25 van Yanis Varoufakis stemden tegen het wetsvoorstel.

Syriza-leider Alexis Tsipras zei tijdens een debat voorafgaand aan de stemming in het parlement dat de regering probeert ‘besluiten van 1971 te herstellen’. Toen werd door de junta het recht van vergadering van de burgers ingetrokken en waren politieke demonstraties niet toegestaan. “Geen enkele regering in het post-dictatuur tijdperk heeft ooit geprobeerd om het grondwettelijke recht om te demonstreren en bijeen te komen te veranderen”, zei Tsipras.

Protest tegen demonstratiewet

In Athene protesteerden gisteren 10.000 mensen bij het parlementsgebouw tegen de demonstratiewet. Ze droegen onder andere spandoeken met de tekst ‘handen af ​​van demonstraties’. Het protest begon vreedzaam, maar eindigde in rellen waarbij de politie traangas gebruikte en demonstranten met benzinebommen gooiden. Negen betogers werden opgepakt, 15 anderen werden meegenomen voor verhoor.

Ook in diverse andere Griekse steden werden protesten gehouden tegen de nieuwe demonstratiewet.


Marfin Bank-slachtoffers herdacht

9 mei 2020

[klik om de galerij te openen]

De Griekse president Katerina Sakellaropoulou heeft vandaag in Athene een plaquette onthuld ter nagedachtenis aan de drie medewerkers van Marfin Bank die om het leven kwamen bij een brand in hun filiaal tijdens een protestmars op 5 mei 2010.

De brand ontstond nadat onbekenden molotovcocktails naar het gebouw gooiden tijdens een grote demonstratie tegen het eerste bezuinigingsakkoord dat Griekenland een paar dagen eerder met zijn schuldeisers had ondertekend. Het vuur verspreidde zich snel en hoewel de meeste personeelsleden op tijd naar buiten konden komen, zaten enkele mensen gevangen in het gebouw.

Sommigen werknemers renden in paniek naar de balkons. Beneden op straat scandeerden diverse mensen ‘Verbrand!’ naar de bankemployees omdat ze toch naar hun werk waren gegaan ondanks een oproep voor een algemene staking op die dag. Angeliki Papathanassopoulou (32) die vier maanden zwanger was, Paraskevi Zoulia (35) en Epaminondas Tsakalis (36) konden niet worden gered en stierven door verstikking.

Premier Kyriakos Mitsotakis kondigde eerder deze week aan dat het onderzoek naar het incident, waarvoor niemand is aangeklaagd, wordt heropend. Hij zei ook dat de staat het beroep intrekt tegen de 2,4 miljoen euro die aan de families van de slachtoffers wordt toegekend als compensatie.

Tsipras: ‘Ik veroordeel geweld, maar ook hypocrisie’

Premier Mitsotakis was ook aanwezig bij de onthulling van de plaquette. Syriza-leider Alexis Tsipras en de leider van de communistische partij KKE, Dimitris Koutsoumbas, legden eerder op de dag een krans voor de slachtoffers van de brand.

“Bij deze gelegenheid uiten we nogmaals onze veroordeling van geweld. We veroordelen ondubbelzinnig geweld, vooral geweld tegen het kostbaarste goed: het menselijk leven”, zei Tsipras bij de kranslegging. “Toch ben ik vandaag helaas ook verplicht om niet alleen geweld maar ook hypocrisie ondubbelzinnig te veroordelen”, voegde hij er aan toe.

De oppositieleider wees er op dat premier Mitsotakis slechts een paar maanden voordat hij besloot de plaquette te plaatsen, het ministerie van Burgerbescherming en het ministerie van Arbeid had opgedragen om in beroep te gaan tegen een uitspraak van de rechtbank die de families van de slachtoffers een schadevergoeding had toegekend.


Ondanks coronamaatregelen toch 1 mei-protest

1 mei 2020

[klik op een afbeelding om de galerij te openen]

De traditionele 1-meibetogingen werden dit jaar vanwege de coronamaatregelen geschrapt, maar dat weerhield leden van de communistische vakbond PAME niet om samen de Internationale Dag van de Arbeid te vieren.

Hoewel bijeenkomsten van meer dan 10 personen niet zijn toegestaan vanwege de lockdown-regels, verzamelden ze zich met rode vlaggen en spandoeken op het Syntagmaplein. ‘Kapitalisme is de zichtbare vijand’, stond te lezen op het grote spandoek van PAME, duidelijk geïnspireerd door de onzichtbare vijand: het coronavirus.

Tijdens de symbolische bijeenkomst in het centrum van Athene werden wel alle gezondheidsmaatregelen strikt gevolgd. Op het asfalt waren rode stickers geplakt om aan te geven waar de demonstranten moesten staan ​​om zich aan de voorgeschreven veilige afstand van 1,5 tot 2 meter te houden. Ook droegen de mensen handschoenen en mondkapjes.

De vakbond stond vandaag ook stil bij de 200 Griekse communisten die op 1 mei 1944 werden geëxecuteerd door de nazi’s. De secretaris-generaal van de communistische partij KKE, Dimitris Koutsoumbas, legde eerder op de dag een krans op de schietbaan van Kaisariani waar de executie plaatsvond.

De gemeente Athene concentreerde zich op het ‘romantische’ aspect van de eerste meidag met een groot bloemenhart op het Syntagmaplein. 1 mei (in Griekenland bekend als Protomayia) wordt traditioneel gevierd door naar het platteland te gaan om bloemen te verzamelen en kransen te maken.


Europese Unie schiet Griekenland te hulp

3 maart 2020

De EU trekt 700 miljoen euro uit om Griekenland te helpen bij de problemen aan de Turks-Griekse grens. Daar proberen duizenden migranten de grens over te steken nadat Turkije vorige week de grensovergang openzette.

De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, bracht vandaag een bezoek aan het grensgebied bij Kastanies samen met EU-voorzitter Charles Michel, de voorzitter van het Europees Parlement David Sassoli en de Griekse premier Kyriakos Mitsotakis.

De migranten verblijven daar in een stuk niemandsland: ze zijn de Turkse grens gepasseerd, maar de Griekse grenspost blijft gesloten. Onder hen zijn veel families met kinderen die in de kou bivakkeren. Mensen die toch de Griekse grens weten te passeren worden gearresteerd door de politie. Ze zullen worden teruggestuurd zonder te worden geregistreerd. Griekenland maakte bekend dat het de komende maand geen nieuwe asielverzoeken in behandeling neemt.

Von der Leyen maakte na haar bezoek bekend dat Griekenland 700 miljoen euro van de EU kan verwachten om de directe problemen aan te pakken, de helft daarvan is direct beschikbaar. Het geld is bedoeld voor noodopvang van de nieuwe migranten en voor de infrastructuur. “De handhaving van de orde aan de Griekse buitengrens heeft onze grootste prioriteit. Griekenland is een Europees schild”, zei ze.

Op verzoek van Griekenland stuurt Frontex, het agentschap dat de buitengrenzen van de EU bewaakt, 100 extra grenswachten. Ook worden een kustwachtschip, drie kustpatrouilleschepen en twee helikopters naar Griekenland gestuurd.

Vanuit Istanbul worden migranten met busjes naar de Turks-Griekse grens gebracht. Het Griekse leger en de marine houden schietoefeningen in het gebied om de migranten af te schrikken. Daarbij wordt met scherp geschoten. De Turkse president Erdogan beschuldigt Griekenland van het doodschieten van drie migranten bij de grens met Turkije. Griekenland ontkent dit en noemt de beschuldiging ‘nep-nieuws’.

Griekse eilanden

Niet alleen bij de landsgrens tussen Turkije en Griekenland proberen migranten de grens over te steken. Op de eilanden Lesbos en Chios komen bootjes aan met mensen die de oversteek maakten vanuit Turkije. De eilandbewoners proberen te voorkomen dat zij aan land komen en de Griekse kustwacht zou de bootjes terugduwen in de richting van Turkije. Ook blokkeerden inwoners de toegangswegen naar kamp Moria, waardoor honderden mensen noodgedwongen in de haven moesten blijven. Op Lesbos werden ook hulpverleners belaagd, naar eigen zeggen door een groep rechtsextremisten.

Sinds 2015 hebben de Griekse eilanden in de Egeïsche Zee te maken met de komst van tienduizenden migranten en vluchtelingen en voor veel bewoners is de maat nu vol. De kampen op de eilanden barsten uit hun voegen: er verblijven minstens 42.000 mensen terwijl ze berekend zijn op 6200 personen.

Plannen voor nieuwe gesloten centra op de eilanden zorgden voor grote weerstand bij de eilandbewoners, die in opstand kwamen. De regering stuurde pelotons ME naar Lesbos en Chios om protesterende bewoners tegen te houden.