17 november: Herdenking studentenprotest 1973

17 november 2018

[klik op een afbeelding om de galerij te openen]

In de vroege ochtend van 17 november 1973 brak een tank door de poort van de Polytechnische School in Athene. Het was een reactie van de junta op het studentenprotest tegen het militaire regime dat op 14 november was begonnen. Ongeveer 1500 studenten hadden zich verschanst in het gebouw, waar ze een illegale radiozender bouwden die herhaaldelijk dezelfde boodschap uitzond in Athene: “Dit is de Polytechneion! Mensen van Griekenland, de Polytechneion is de vlaggendrager van onze gemeenschappelijke strijd tegen de dictatuur en voor de democratie!”

Een van de stemmen van deze beroemde “Εδώ Πολυτεχνείο”-radiouitzending die Griekse burgers opriep om de opstand te ondersteunen was de latere politica Maria Damanaki. Damanaki, die lid was van de jongerentak van de Griekse communistische partij, werd gearresteerd en gemarteld door het militaire regime.

24 doden

Duizenden jongeren en arbeiders sloten zich aan bij de studentenprotesten en de spanningen namen steeds verder toe. Het leger drukte het studentenprotest na enkele dagen met geweld de kop in; de junta stuurde 25 tanks naar de Polytechnische School. Enkele minuten later crashte een tank door de poort van de hoofdingang, waarop enkele studenten waren geklommen. Volgens officiële cijfers zijn bij de actie van het leger 24 mensen omgekomen, maar het werkelijke aantal doden ligt vermoedelijk hoger. Tientallen mensen raakten gewond bij de invasie.

De studentenopstand geldt als hoogtepunt van het protest tegen het militaire dictatoriale regime en wordt ieder jaar in het hele land herdacht. Op 15 november wordt de campus gesloten en op 17 november wordt de herdenking afgesloten met protestmarsen. De mars in Athene, waarbij een Griekse vlag wordt meegedragen waarop nog bloedsporen zichtbaar zijn, begint bij de Polytechnische School en eindigt traditiegetrouw bij de Amerikaanse ambassade. De VS steunden de junta die in Griekenland tussen 1967 en 1974 aan de macht was.

“Vijfenveertig jaar nadat de studenten opstonden tegen de junta, blijft de maand november ons bewegen en inspireren. Het herinnert ons eraan dat niets vaststaat maar ook dat niets onmogelijk is”, zei premier Alexis Tsipras vandaag tijdens de herdenking. “Het brengt ons ook de verantwoordelijkheid om onze oren open te houden voor de behoeften en zorgen van de jongere generatie van dit land, die altijd vooraan heeft gestaan bij grote veranderingen die vooruitgang brengen”, voegde hij daar aan toe.

Rellen bij herdenking

Vanmorgen legden studenten, leraren en gepensioneerden kransen en anjers bij het monument op het terrein van de Polytechnische School. Meer dan 5000 agenten werden ingezet om de protestmars door Athene in goede banen te leiden. Maar dit kon niet voorkomen dat de herdenking van de studentenopstand ook dit jaar weer uitliep op rellen.

In de wijk Exarchia gooiden anarchisten met stenen en brandbommen naar agenten, die reageerden met flitsgranaten en traangas. Ook zette de politie waterkanonnen in. Bij het metrostation Ambelokipi, tegenover het politiebureau, vielen relschoppers de politie aan met stenen, stokken en brandblussers. Er werden acht mensen opgepakt.


Rellen en brand in kamp Moria

10 juli 2017

brand_moria20171007In het overvolle kamp Moria op Lesbos is een protest van migranten uit de hand gelopen. De situatie escaleerde toen er brand werd gesticht in twee grote tenten en twee prefab-units, meldt persbureau AMNA. Niemand raakte gewond.

De onrust in het kamp begon met een protestactie van een groep migranten buiten de hotspot. Ze wilden de aandacht vestigen op de slechte omstandigheden waarin migranten moeten wachten op hun uitzetting naar Turkije.

Andere bronnen zeggen dat enkele (Afrikaanse) migranten net te horen hadden gekregen dat ze zouden worden uitgezet. Volgens de krant Protothema begonnen de rellen toen een man uit Haïti hoorde dat zijn asielaanvraag was afgewezen en dat hij zou worden uitgezet naar Turkije.

Brandweermannen en een brandweerauto werden door migranten bekogeld met stenen en konden het terrein niet op om de brand te blussen. Agenten die het centrum probeerden te bewaken werden ook met stenen bekogeld. De politie reageerde daarop met het inzetten van traangas.

Het afgelopen jaar zijn in Moria vaker opstanden uitgebroken omdat migranten en vluchtelingen boos waren over de manier waarop ze behandeld worden. Voor veel mensen in het kamp is de toekomst uitzichtloos door trage asielprocedures.


‘Drama van Arkadi’ herdacht met 2 euromunt

20 december 2016

2016-2-euro-arkadi
Griekenland brengt een speciale herdenkingsmunt van 2 euro uit met een afbeelding van het Arkadi-klooster op Kreta, waar 150 jaar geleden honderden verzetsstrijders omkwamen.

Het Arkadi-klooster speelde een belangrijke rol in de onafhankelijkheidsstrijd van de Kretenzers tegen de Ottomaanse overheersers. Op 8 november 1866 vond er een grote tragedie plaats, één van de bloedigste uit de moderne geschiedenis van Griekenland. De Kretenzische rebellen gebruikten het klooster als schuilplaats: bijna duizend mannen, vrouwen en kinderen zochten er bescherming tegen de oprukkende Ottomanen.

Het klooster werd belegerd door de Ottomanen, maar ondanks de dreigende nederlaag weigerden de Kretenzers zich over te geven.  Om te voorkomen dat ze gevangengenomen zouden worden, gaf de abt van het klooster opdracht om al het opgeslagen buskruit en explosieven te verzamelen. De verzetsstrijders bliezen vervolgens het klooster – en zichzelf – op. Ze stierven liever in vrijheid,  dan te leven in gevangenschap.  Bij de explosie kwamen ook  1500 Ottomaanse soldaten om.

Op de voorkant van de speciale 2 euromunt staat een afbeelding van het klooster en de naam in Grieks schrift. Op beide zijden van de munt staan de 12 sterren van de Europese vlag.  In totaal worden er 750.000 munten in omloop gebracht.

Elk euroland mag maximaal twee keer per jaar een speciale herdenkingsmunt ontwerpen, met een onderwerp naar keuze.

Vorig jaar bracht Griekenland een 2 euromunt uit ter ere van de 75e sterfdag van Spyridon Louis, winnaar van de eerste marathon op de moderne Olympische Spelen. In 2014  werden speciale munten geslagen vanwege het 150-jarig bestaan van de Unie van Ionische eilanden en de 400e sterfdag van de schilder El Greco.


Opstand in detentiecentrum voor migranten

11 augustus 2013

politie MEIn het detentiecentrum van Amygdaleza, in de buurt van Athene, zijn illegale immigranten in opstand gekomen. Gedetineerden staken matrassen en wooncontainers in brand en gooiden stenen naar agenten die het centrum bewaken. De politie zette traangas in om de asielzoekers uiteen te drijven.

Tien agenten raakten gewond, ruim veertig migranten werden aangehouden. Acht Pakistanen en twee Afghanen slaagden erin te ontsnappen tijdens de onlusten. Zij zijn nog voortvluchtig. Veertien andere ontsnapte migranten uit Pakistan, Afghanistan en Bangladesh zijn wel weer gepakt.

Volgens de Griekse autoriteiten kwamen de asielzoekers in opstand omdat ze voortaan achttien in plaats van twaalf maanden vastgehouden mogen worden.

Ook protesteerden ze tegen de slechte omstandigheden in het detentiecentrum. Er worden te veel mensen vastgehouden en vanwege werkzaamheden zitten de migranten zonder airco en stroom. Het centrum  zou 1700 illegalen huisvesten, terwijl het berekend is op slechts 820 mensen. De politie ontkent dat de leefomstandigheden in het detentiecentrum slecht zijn.

Mensenrechtenorganisaties hebben in het verleden herhaaldelijk kritiek geuit op de slechte leefomstandigheden in het centrum. Griekenland keurt relatief weinig asielverzoeken goed, maar veel migranten uit Afrika en Aziè zien Griekenland als de toegangspoort tot de Europese Unie. De meesten belanden in een detentiecentrum.