Opnieuw Duitse excuses voor nazi-misdaden

11 oktober 2018

Duitsland heeft opnieuw zijn excuses aangeboden voor de gruweldaden van de nazi’s tijdens de Tweede Wereldoorlog in Griekenland. Toch is het land niet bereid om te praten over herstelbetalingen. Dat zei Bondspresident Frank-Walter Steinmeier tijdens zijn bezoek aan Athene. Duitsland zegt dat alle claims al zijn afgewikkeld.

Steinmeier bezocht vandaag het voormalige concentratiekamp in Chaidari, bij Athene, waar meer dan 25.000 mensen tijdens de bezetting werden geïnterneerd. “We buigen voor de slachtoffers en verontschuldigen ons vooral. In dit kamp zijn onvoorstelbare gruweldaden gepleegd”, zei de Duitse president daarna tijdens een ontmoeting met premier Alexis Tsipras. “Wij Duitsers kunnen de verantwoordelijkheid van het verleden niet ontlopen. We dragen historische verantwoordelijkheid. We brengen morele verantwoordelijkheid. Daar bestaat geen discussie over.”

“We hebben nu de plicht om de nieuwe generaties voor te bereiden op een toekomst zonder vooroordelen en wrok en samen te werken om een gemeenschappelijk Europa te bevorderen”, zei Steinmeier. Premier Tsipras zei dat het bezoek van Steinmeier een kans was voor een nieuwe start in de bilaterale betrekkingen, maar voegde eraan toe: “Natuurlijk betekent dit niet dat we het moeten vergeten of dat we een van onze geschillen uit het verleden onder het tapijt kunnen vegen.”

Steinmeier sprak ook met de Griekse president Prokopis Pavlopoulos. Voorafgaand aan die ontmoeting legde de Duitse president een krans bij het graf van de onbekende soldaat. Steinmeier en Pavlopoulos gaan morgen naar Kalamata om gezamenlijk de 74e herdenking van de bevrijding van Athene bij te wonen. Deze dag wordt algemeen beschouwd als het einde van de nazi-bezetting van Griekenland.

Bezetterslening van 476 miljoen Reichsmark

In de Tweede Wereldoorlog hebben de Grieken zwaar geleden onder de Duitse bezetting (april 1941-oktober 1944). Hele dorpen werden uitgemoord door de nazi’s, grondstoffen werden gestolen en 80 procent van de Griekse industrie werd verwoest. Tienduizenden Grieken stierven de hongerdood.

De nazi’s eisten van de Griekse nationale bank een zogenaamde ‘bezetterslening’ van 476 miljoen Reichsmarks (dat zou nu een bedrag van ongeveer 11 miljard euro zijn) tegen 0 procent rente. Bovendien moest Griekenland maandelijks miljarden drachmen betalen om de Duitse bezettingslegers te onderhouden.

Deze oorlogsschuld is nooit afbetaald, zeggen de Grieken. De Duitsers ontkennen dat ze Griekenland iets verschuldigd zijn voor de Tweede Wereldoorlog omdat het Athene in 1960 een bedrag van 115 miljoen Duitse mark heeft betaald om de individuele geleden schade te dekken. Griekenland meent dat dit bedrag slechts een aanbetaling was en geen volledige vergoeding.

‘Kans op betalen is nul’

In 2015 eiste premier Alexis Tsipras dat Duitsland de volledige herstelbetalingen aan Griekenland zou betalen. Hij noemde het een ‘historische plicht’ van Duitsland. Een parlementaire commissie becijferde dat het nu zou gaan om een bedrag van bijna 279 miljard euro.

De toenmalige Duitse minister van Economische Zaken en vice-bondskanselier Sigmar Gabriel zei dat na de hereniging van West- en Oost-Duitsland in 1990 een streep is gezet onder de Tweede Wereldoorlog en dat de kans op herstelbetalingen ‘nul’ is.

mazower_greece_wwiiMeer lezen over de nazi-bezetting van Griekenland?

Bestel “Inside Hitler’s Greece” van Mark Mazower bij Bol.com


‘Terugbetalen oorlogsschuld is morele kwestie’

22 maart 2015

distomo_nieuwsuur
Griekenland klopte sinds de Tweede Wereldoorlog herhaaldelijk bij Duitsland aan voor terugbetaling van de oorlogsschuld. De Grieken willen onder meer schadeloosstelling voor oorlogsmisdrijven die de nazi’s hebben begaan, zoals het bloedbad bij Distomo.

Europacorrespondent Saskia Dekkers reisde voor Nieuwsuur naar het bergdorp in Centraal Griekenland. Op 10 juni 1944 vond daar één van de grootste gruweldaden van de nazitroepen in Griekenland plaats. De Waffen-SS vermoordde 218 dorpsbewoners, onder hen 53 kinderen jonger dan zestien jaar, en brandde het dorp plat als wraakactie.

Dekkers ontmoet in het dorp de 87-jarige Dimitris Tzitzikos. Hij was zestien toen hij zag hoe de nazi’s van deur tot deur trokken en iedereen neerschoten. “Waar we ook keken, was bloed. Ze lieten niemand leven. Mannen, honden, vrouwen, kleine kinderen, ze vermoordden iedereen.”


Duits echtpaar betaalt deel van oorlogsschuld

18 maart 2015

solidarity_greeceEen Duits echtpaar heeft de burgemeester van het Griekse Nafplion een cheque van 875 euro overhandigd; hun persoonlijke aandeel in de oorlogsschuld die Duitsland nog verschuldigd zou zijn aan Griekenland.

“Wij houden van Griekenland en van de gastvrijheid, vriendelijkheid, openheid en het geduld van de Grieken”, legden ze uit tijdens een persconferentie. “We schamen ons voor de arrogantie van onze media en onze regering ten opzichte van Griekenland. We dachten: Duitsland moet Griekenland ooit eens terugbetalen.”

Nina Lange en Ludwig Zaccaro wilden een symbolische daad stellen en berekenden hoeveel iedere Duitse staatsburger zou moeten betalen om de ‘gedwongen lening’ van 476 million Reichmark uit 1942 te vereffenen. Omgerekend naar euro’s zou het gaan om een totaalbedrag van zo’n 70 miljard, inclusief rente. Dat komt neer op 875 euro per Duitser.

Omdat Zaccaro gepensioneerd is en Lange een parttime baan heeft, konden ze slechts het aandeel voor één persoon betalen, zegt het paar. Het bedrag wordt gedoneerd aan een non-profit organisatie in Nafplion die eten koopt voor arme gezinnen.

Griekenland heeft al herhaaldelijk bij Duitsland aangeklopt voor terugbetaling van de oorlogsschuld. Naast de gedwongen lening, willen de Grieken ook schadeloosstelling voor oorlogsmisdrijven die de nazi’s hebben begaan, zoals de massamoord bij Distomo, waar leden van de Waffen-SS 218 dorpelingen vermoordden.

De Duitse regering heeft deze eisen steeds van tafel geveegd, omdat na de hereniging van West- en Oost-Duitsland in 1990 een streep onder de oorlog is gezet. Vooraanstaande politici van de SPD en de Groenen zouden toch gehoor willen geven aan de herhaalde oproep van de Griekse premier Tsipras om de oorlogsschuld te betalen, schreef Der Spiegel deze week.


‘Duitsland moet Griekse oorlogslening terugbetalen’

13 januari 2015

acropolis_nazis_wo2Duitsland is Griekenland nog minstens 11 miljard euro schuldig vanwege een gedwongen bezettingslening die Nazi-Duitsland van Griekenland had geëist. Dat blijkt uit een nieuw rapport van een Griekse onderzoekscommissie dat deze week werd gepresenteerd aan het ministerie van Financiën.

In dit bedrag zijn de herstelbetalingen voor de schade die Griekenland heeft geleden onder de Duitse bezetting van 1941-1944 niet meegerekend. Dat zou gaan om tientallen miljarden euro’s extra. Ook de miljarden drachmes die Griekenland elke maand moest betalen om de bezettingslegers te onderhouden zijn niet meegenomen in de berekening.

In het voorjaar van 1941 werd Griekenland bezet door Duitse en Italiaanse troepen. De bezetters eisten van de Griekse nationale bank een lening van 1,5 biljoen drachmes.  Na de Tweede Wereldoorlog heeft Duitsland twee termijnen terugbetaald. Volgens Panagiotis Karakousis, leider van de commissie en voormalig directeur-generaal van het Griekse ministerie van Financiën, wijst dit erop dat er sprake was van een (gedwongen) lening.

De Duitse regering zegt dat er niet kan worden ingegaan op de Griekse claims omdat alle wettelijke deadlines voor terugbetaling zijn vervallen. De Griekse overheid noemt dat argument hypocriet. Na de oorlog werd gezegd dat pas na een Duitse hereniging over herstelbetalingen kon worden gepraat. Maar na de val van de Berlijnse Muur zeiden ze dat Duitsland met de voormalige bezettingsmachten al een regeling had getroffen die toekomstige claims uitsloot.

Manolis Glezos, europarlementariër voor Syriza en verzetsstrijder uit de Tweede Wereldoorlog, wil van Duitsland een bedrag van 162 miljard euro terugvorderen. Ook Syriza-leider Alexis Tsipras wil dat Duitsland het geld terugbetaalt dat Griekenland moest afstaan aan nazi-Duitsland.