Minister Kotzias stapt op na conflict over Macedonië

17 oktober 2018

De Griekse minister van Buitenlandse Zaken Nikos Kotzias heeft vandaag zijn ontslag ingediend. Premier Alexis Tsipras neemt zijn takenpakket voorlopig over.

Het aftreden van Kotzias komt een dag na een kabinetsvergadering waarin hij botste met Defensieminister Panos Kammenos over het Prespes-akkoord (de overeenkomst tussen Griekenland en buurland Macedonië over het slepende naamconflict).

Volgens de krant Kathimerini was Kotzias ontevreden over het feit dat premier Tsipras hem niet had gesteund bij de aanvallen van Kammenos, die ook de leider van de kleine rechtse coalitiepartner Onafhankelijke Grieken (ANEL) is.

Kammenos is een fel tegenstander van het Prespes-akkoord en dreigde zelfs uit de regering te stappen als het akkoord ter ratificatie aan het Griekse parlement wordt voorgelegd. De coalitie zou dan haar meerderheid in het parlement verliezen. Kotzias was de belangrijkste onderhandelaar van Griekenland in de gesprekken die leidden tot het akkoord dat in juni werd gesloten en waarin werd besloten dat het buurland voortaan Republiek Noord-Macedonië zal heten.

De deal is echter op losse schroeven komen te staan nadat het referendum in Macedonië over de naamsverandering ongeldig werd verklaard vanwege de lage opkomst. De Macedonische premier Zoran Zaev wil wel dat de stemming in het parlement gewoon doorgaat.

‘Diep beledigd’

Kammenos zou gisteren tijdens de kabinetsvergadering gezegd hebben dat Kotzias geheime buitenlandse ministeriefondsen verkeerd heeft beheerd. Ook beweerde hij dat de minister van Buitenlandse Zaken een stroman is van de Hongaars-Amerikaanse miljardair George Soros.

Kotzias liet weten ‘diep beledigd’ te zijn door de beschuldigingen. In een tweet die hij verstuurde na zijn aftreden zei de bewindsman dat premier Tsipras en verschillende ministers ‘besloten wie moest gaan en wie moest blijven’. Daarna citeerde hij de Griekse dichter Dinos Christianopoulos: “Ze hebben er alles aangedaan om me te begraven – maar ze vergaten dat ik een zaadje ben”.

Premier Alexis Tsipras heeft in een verklaring laten weten dat hij de portefeuille van buitenlandse zaken op zich zal nemen om te zorgen dat de naamdeal met het buurland succesvol wordt afgerond. Ook bedankte hij Kotzias voor zijn bijdrage aan de regering en het land in de afgelopen 3,5 jaar.


Griekenland wijst twee Russische diplomaten uit

11 juli 2018

Griekenland wijst twee Russische diplomaten uit en weigert twee anderen de toegang tot het land. Volgens Griekse media heeft het viertal geprobeerd om het historische akkoord te ondermijnen dat Griekenland onlangs sloot met Macedonië over de nieuwe naam van dat land.

De krant Kathimerini schrijft dat er aanwijzingen dat de Russen betrokken waren bij betogingen in Griekenland tegen de deal met Macedonië en dat ze – vergeefs – probeerden Griekse staatsambtenaren om te kopen.

De krant noemt de Imperial Orthodox Palestine Society (een organisatie die de Russische banden met christenen in het Midden-Oosten bevordert) als een van de groepen die probeerden om Russische invloed uit te oefenen op Griekenland, onder meer in de Grieks-orthodoxe autonome monnikenstaat van de berg Athos.

De Griekse autoriteiten hebben geen mededelingen gedaan over de concrete aanleiding voor het uitwijzen van de Russische diplomaten. De diplomaten zouden volgens Athene activiteiten hebben ontplooid die niet overeenkwamen met hun status. Griekenland verklaarde gedrag dat tegen de internationale wetten ingaat niet te tolereren.

Rusland, dat van oudsher een goede relatie heeft met Griekenland, reageerde met de aankondiging dat er ook Griekse diplomaten in Moskou zullen worden uitgewezen.


Griekenland en Macedonië tekenen historisch akkoord

17 juni 2018

De Griekse minister van Buitenlandse Zaken Nikos Kotzias en zijn Macedonische collega Nikola Dimitrov hebben vandaag hun handtekening gezet onder een overeenkomst over een nieuwe naam voor de voormalige Joegoslavische republiek.

Het akkoord over de nieuwe naam (Republiek Noord-Macedonië) werd getekend bij het Prespameer, gelegen op het drielandenpunt van Macedonië, Albanië en Griekenland.

Historische gebeurtenis

“Het is een historische gebeurtenis voor de twee partijen, voor de Balkan, maar ook voor de hele Europese Unie en Europa. Want het bewijst boven alles dat diplomatie, dialoog en de bereidheid om een oplossing te vinden ook een oplossing biedt”, aldus Frederica Mogerini, Hoge vertegenwoordiger voor het buitenlands beleid van de EU.

Na de ratificatie moeten de beide parlementen nog hun goedkeuring geven. Macedonië wil bovendien een referendum houden. De Macedonische president Gjorge Ivanov is tegen en weigert echter het besluit te ondertekenen.

Eerder deze week bereikten de premiers Tsipras en Zaev een akkoord over het naamconflict, dat conflict stamt uit 1991. Toen scheidde Macedonië zich vreedzaam af van Joegoslavië en doorging als de onafhankelijke Republiek Macedonië. Dat viel slecht in Griekenland, dat zelf een historische regio Macedonië heeft.

Zowel in Macedonië als in Griekenland zorgt de naamsverandering voor felle protesten, duizenden mensen zijn in beide landen de straat opgegaan om te protesteren. De demonstranten beschuldigen hun regering van landverraad.

Motie van wantrouwen

De Griekse regering overleefde een motie van wantrouwen. Oppositieleider Kyriakos Mitostakis diende de motie in, omdat hij het ‘slechte akkoord’ over de nieuwe naam van Macedonië verwerpt. “We gaan de Grieken niet verdelen om de Skopianoi (de naam die de Grieken gebruiken voor de Macedoniërs) te verenigen”, zei hij in het parlement.

De poging van Nea Dimokratia om Tsipras onderuit te halen kreeg steun van 127 van 300 parlementsleden, 153 stemden tegen.


Gouden Dageraad zet Barbarousis uit fractie

15 juni 2018

De extreemrechtse Gouden Dageraad heeft parlementslid Konstantinos Barbarousis uit de fractie gezet. Volgens partijleider Nikos Michaloliakos zijn de uitspraken van Barbaroussis niet in overeenstemming met de standpunten van Gouden Dageraad.

Barbarousis ging over de schreef tijdens een debat over een motie van wantrouwen die de oppositie had ingediend tegen de regering. Die motie was ingediend naar aanleiding van het akkoord tussen Athene en Skopje over een nieuwe naam voor Macedonië. De voormalige Joegoslavische Republiek gaat verder als de Republiek Noord-Macedonië, zo kondigde de Macedonische premier Zaev deze week aan.

‘Regering van verraders’

In zijn toespraak zei Barbarousis dat het leger een militaire coup moet starten en premier Alexis Tsipras, zijn coalitiepartner Panos Kammenos en president Prokopis Pavlopoulos zou moeten arresteren om ‘dit verraad te voorkomen’. Ook noemde hij hen een ‘regering van verraders’. Parlementsleden van Gouden Dageraad kregen vervolgens een spreekverbod van parlementsvoorzitter Nikos Voutsis wegens het aanzetten tot geweld. Er wordt ook onderzocht of de uitspraken van Barbarousis strafbaar zijn.

In een schriftelijke verklaring aan parlementsvoorzitter Voutsis liet Gouden Dageraad-leider Michaloliakos weten dat de uitspraken van Barbarousis in strijd zijn met de beleidslijnen van de partij en dat het parlementslid uit de fractie wordt gezet. Door de verwijdering van Barbarousis bezet de Gouden Dageraad nu nog 15 van de 300 zetels in het Griekse parlement.

President Macedonië tegen naamswijziging

Of de afgesproken naamsverandering van Macedonië ook daadwerkelijk wordt doorgevoerd, is nog maar de vraag. Het Griekse parlement het akkoord nog goedkeuren en Macedonië moet zijn grondwet ervoor aanpassen. Maar in beide landen bestaat veel verzet tegen een nieuwe naam.

De Macedonische president Gjorge Ivanov weigert het besluit te ondertekenen omdat hij naamwijziging een onacceptabele knieval voor Griekenland vindt. De conservatief-nationalistische partij VMRO-DPMNE is ook fel tegen en hun aanhangers gingen de straat op om te protesteren.

In Griekenland stuit de nieuwe naam voor het buurland ook op felle tegenstand. Veel Grieken – en de oppositiepartijen – vinden iedere naam met daarin het woord Macedonië onacceptabel en tienduizenden mensen protesteerden begin deze maand tegen de naamsverandering.

Volgens de Grieken impliceert de gekozen naam van het buurland een territoriale claim op de gelijknamige provincie in het noorden van Griekenland. Nationalistische Grieken vinden bovendien dat de Griekeland de historische rechten op de naam heeft omdat Macedonië het koninkrijk was van Alexander de Grote.


Akkoord over naamswijziging Macedonië

12 juni 2018

Na ruim 25 jaar lijkt er een einde gekomen aan het conflict over de naam Macedonië. Athene en Skopje hebben een akkoord bereikt over een nieuwe naam voor de voormalige Joegoslavische republiek. Het land gaat verder als de Republiek Noord-Macedonië, kondigde de Macedonische premier Zaev aan.

“Ik ben er diep van overtuigd dat deze overeenkomst een diplomatieke overwinning en een grote historische kans is”, zei premier Alexis Tsipras in een verklaring op de Griekse televisie. Hij noemde het ‘een goede deal’ waarin aan de Griekse zorgen tegemoet wordt gekomen.

Territoriale claim

Griekenland en zijn buurland ruziën al jaren over de naam Macedonië. Het conflict stamt uit 1991, toen het land zich vreedzaam afscheidde van Joegoslavië en doorging als de onafhankelijke Republiek Macedonië (FYROM). Dat viel slecht in Griekenland, dat een eigen regio Macedonië heeft. Volgens de Grieken impliceert de gekozen naam van het buurland een territoriale claim op de gelijknamige provincie in het noorden van Griekenland.

Nationalistische Grieken vinden bovendien dat de Grieken de historische rechten op de naam hebben, omdat Macedonië het koninkrijk was van Alexander de Grote (356-323 voor Christus). Een Slavisch volk heeft geen recht op de naam Macedonië, vinden zij.

Sinds begin dit jaar waren de twee landen in gesprek over een oplossing voor het slepende naamconflict. De mogelijke naamsverandering van Macedonië zorgde voor veel oproer in zowel de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië als Griekenland. Grieken willen niet dat Macedonië wordt gebruikt in een nieuwe naam voor hun buurland.

Massale protesten

Tienduizenden mensen gingen vorige week in Griekenland de straat op om te protesteren. De betogers droegen spandoeken met opschriften als “Macedonië is Grieks” en “Respecteer onze geschiedenis”. Eerder dit jaar waren er ook massale protesten in Athene en Thessaloniki tegen een naamsverandering van Macedonië.

Het akkoord tussen de twee buurlanden wordt mogelijk dit weekeinde getekend. Daarna moet het Griekse parlement het akkoord nog goedkeuren en Macedonië moet zijn grondwet ervoor aanpassen. De naam Republiek Noord-Macedonië zal niet alleen gebruikt worden bij internationale betrekkingen maar ook in het eigen land.


Massale protesten tegen naamsverandering Macedonië

6 juni 2018

In 25 steden door het hele land zijn duizenden Grieken de straat opgegaan om te protesteren tegen de mogelijke naamsverandering van buurland Macedonië.

De betogers droegen spandoeken met teksten als ‘Macedonië is Grieks’, ‘Respecteer de geschiedenis, respecteer Griekenland’ en ‘Je bent geboren als Macedoniër, je wordt het niet’.

De manifestaties werden onder andere gehouden in het Griekse district Macedonië, Larissa, Thiva, Ioannina, Rhodos, Kos, Chania, Corfu en Chalkida. Bij de demonstraties waren ook leden van oppositiepartijen, bisschoppen van de Grieks-Orthodoxe kerk en nationalistische groeperingen aanwezig.

In Pella, de geboorteplaats van Alexander de Grote, waren volgens de krant Kathimerini zo’n 3000 mensen op de been. “Er is maar één Macedonië en dat ligt in Griekenland, waar koning Philippus en Alexander de Grote zijn geboren”, aldus één van de sprekers in Pella, die eraan toevoegde dat Grieken nooit zullen accepteren dat een ander land de naam Macedonië heeft.

“Ik geloof dat er maar één Macedonië is, en dat is Grieks”, zei een van de betogers in Pella tegen Kathimerini. “Het is onze plicht om druk uit te oefenen, zodat de naam Macedonië niet aan onze buurman wordt gegeven.”

Nationale strijd

Griekenland en de voormalige Joegoslavische republiek Macedonië liggen al jaren in de clinch over de naamkwestie. Het conflict stamt uit 1991, toen Macedonië zich vreedzaam afscheidde van Joegoslavië en doorging als de onafhankelijke Republiek Macedonië. Dat viel slecht in Griekenland, dat een eigen regio Macedonië heeft.

Volgens de Grieken impliceert de gekozen naam van het buurland een territoriale claim op hun noordelijke provincie met dezelfde naam, ook zeggen ze dat Macedonië historische gebeurtenissen en helden (Alexander de Grote) claimt terwijl die Grieks zijn.

Sinds begin dit jaar praten de regeringen in Athene en Skopje over een naamsverandering van de voormalige Joegoslavische republiek. Daarnaast wil Athene dat het buurland zijn grondwet aanpast zodat er geen aanspraak kan worden gemaakt op Grieks grondgebied. Er zouden nu drie mogelijke namen op tafel liggen: Noord-Macedonië, Nieuw-Macedonië en Opper-Macedonië.

De Griekse demonstranten willen niet dat de naam Macedonië wordt gebruikt in die nieuwe naam. Ook willen ze dat er een referendum komt over de nieuwe naam van Macedonië. Verder eisen ze een hardere opstelling van premier Tsipras bij de onderhandelingen met zijn collega Zaev. “Deze regering geeft Macedonië en de Macedonische identiteit en taal weg. Dit is een nationale strijd waar we mee blijven doorgaan”, aldus een van de organisatoren van de betoging.

Eerder dit jaar waren er ook massale protesten in Athene en Thessaloniki tegen een naamsverandering van Macedonië.


Minister Kotzias ontvangt dreigbrief en kogel

18 maart 2018

Op het Griekse ministerie van Buitenlandse Zaken is deze week een dreigbrief met daarin een kogel bezorgd. De brief was gericht aan minister Nikos Kotzias.

Volgens de krant Ta Nea verwees de brief naar de lopende onderhandelingen tussen Griekenland en Macedonië over het slepende conflict over de naam van de voormalige Joegoslavische republiek.

De afzender moet volgens Ta Nea gezocht worden in extreemrechtse hoek, of onder ‘junta-sympathisanten’. In de brief wordt het leger opgeroepen om te interveniëren en een staatsgreep te plegen waarbij alle leden van het Griekse parlement moeten worden gedood.

“Voor iedereen, vooral voor degenen die hun handtekeningen willen zetten onder de uitverkoop van ons Macedonië, hebben we maar één boodschap: we zullen hun families elimineren van het jongste tot het oudste lid”, schrijft de onbekende afzender in de brief. “De kwestie rond de naam Skopje verbergt grote valstrikken. Stop de uitverkoop aan de NAVO en de EU.”

Kotzias ontving in februari ook al een kogelbrief, waarin stond dat er drie kogels voor hem gereserveerd waren. Ook zou de minister en zijn medewerkers dreigtelefoontjes hebben ontvangen. De politie onderzoekt de zaak. Kotzias gaat later deze week verder onderhandelen met Macedonië over de naamkwestie.

De twee buurlanden hebben al sinds 1991 ruzie over de naam Macedonië, die de voormalige Joegoslavische deelstaat aannam na het uitroepen van de onafhankelijkheid. Sinds begin dit jaar  praten de twee landen over een oplossing voor het slepende naamconflict.

Griekenland wil dat de regering in Skopje de naam van het land verandert in Boven-, Nieuw- of Noord-Macedonië. Maar dat voorstel stuit nationalisten in beide landen tegen de borst. In Athene en Thessaloniki gingen tienduizenden Grieken de straat op om te protesteren.