Gestolen Picasso en Mondriaan teruggevonden in Athene

28 juni 2021

Negen jaar nadat ze werden gestolen uit de National Gallery in Athene, zijn twee schilderijen van Pablo Picasso en Piet Montriaan teruggevonden door de Griekse politie.

Het gaat om een kubistisch schilderij van een vrouwelijk hoofd van Pablo Picasso uit 1939 (dat de schilder in 1949 schonk aan de Grieken wegens hun verzet tegen de nazi’s) en een olieverfschilderij van een molen dat in 1905 werd gemaakt door Piet Mondriaan.

Volgens Griekse media heeft een 49-jarige Griek de politie de plek gewezen waar hij de schilderijen al die tijd verborgen heeft gehouden. De werken werden aangetroffen in een bos in Keratea, in het oosten van Attica. De man is aangehouden.

De kunstwerken werden op 9 januari 2012 ontvreemd uit het museum in Athene tijdens een kraak die slechts 7 minuten duurde. De dieven kwamen binnen via een balkondeur aan de achterkant van het gebouw. Ze hadden de bewakers weggelokt door op verschillende plekken in het museum het alarm af te laten gaan. Op beveiligingsbeelden was te zien hoe twee mannen de schilderijen snel uit hun lijst verwijderden.

Behalve de Picasso en de Mondriaan, namen ze ook een schets mee van de 17e-eeuwse Italiaanse kunstenaar Guglielmo Caccia. Die schets is later beschadigd teruggevonden. Een tweede schilderij van Mondriaan (Landschap uit 1905) lieten de dieven vallen tijdens hun vlucht uit het museum.

  • Update 30/06: De 49–jarige Griek die is opgepakt voor de kunstroof, verbleef eind vorig jaar en begin dit jaar in Nederland. Dat zei kunstdetective Arthur Brand tegen De Telegraaf. “Hij heeft vanuit Nederland beide werken aan partijen in Duitsland proberen te verkopen. Hij had een sterke connectie met Nederland en verbleef hier vaker”, zegt Brand.

Archeologisch Museum van Thessaloniki deelt mozaïek van de Zomer

5 juni 2021

Het Archeologisch Museum van Thessaloniki presenteert op de website een mozaïek van de personificatie van de Zomer voor het eerst aan het publiek. “We wilden een beeld van de zomer delen, voor het seizoen. Dit is een van de vele mozaïeken en andere objecten die in onze opslag liggen”

Het fragment van een mozaïekvloer stelt een buste voor van een figuur met lang bruin haar die het hoofd iets naar de linkerschouder draait. Een himation laat de rechterschouder bloot, terwijl achter het hoofd een korenschoof te zien is. De gebruikte kiezelstenen zijn in hun originele kleuren en geven de figuur een intense goudbruine huidtint, die de zomer weerspiegelt.

“Van veel figuren die seizoenen weergeven, is niet duidelijk te zien of ze mannelijk of vrouwelijk zijn”, zegt museumarcheologe Eleonora Melliou tegen persbureau AMNA. “Zulke figuren staan voor de specifieke kenmerken van het seizoen, in dit geval rijke gewassen die worden vertegenwoordigd door de korenschoof.”

De afbeelding van de Zomer sierde samen met vier andere – die de personificaties van de Winter, Lente (of Herfst), Oceaan en Zee voorstellen – de mozaïekvloer van een Romeins huis in Thessaloniki. Ze zijn gevonden en losgemaakt tijdens opgravingen in de jaren dertig van de vorige eeuw. De mozaïeken dateren uit het einde van de 3e eeuw.

Dit specifieke mozaïek van de Zomer wordt bewaard in het depot van het Archeologisch Museum van Thessaloniki, samen met de afbeeldingen van de Oceaan en de Zee. Het mozaïek van de Winter (dat meer grijs en wit bevat) en dat van de Lente/Herfst (met een grotere verscheidenheid aan kleuren) is te zien in de permanente tentoonstelling “Thessaloniki, Metropolis van Macedonië” van het museum.


Een kijkje in de Ziller-Loverdos Mansion

18 mei 2021

In het kader van Internationale Museumdag kon je vandaag een kijkje nemen in de Ziller-Loverdos Mansion, een neoklassiek architectonisch juweel met veel unieke details in het centrum van Athene.

In het gebouw zijn elementen van oude architectuur gecombineerd met 19e-eeuwse Europese trends. De gevel is versierd met hoofden van kariatiden, terwijl de binnenruimtes zijn voorzien van decoratieve elementen, muurschilderingen, plafondschilderingen, open haarden en een houtgesneden trap die naar de bovenverdieping leidt.

Het herenhuis op Mavromichalistraat 6 werd in 1882 gebouwd door de Duitse architect Ernst Ziller die er tot 1912 woonde. In dat jaar kocht de bankier Dionyssios Loverdos het pand. Loverdos gebruikte het als residentie en als museum voor zijn rijke kunstcollectie van meer dan 600 stukken. Het is een van de grootste en belangrijkste collecties post-Byzantijnse religieuze kunst in Griekenland. De familie van de bankier schonk het herenhuis aan de Griekse staat.

Het gebouw werd in de loop der jaren beschadigd door brand, overstromingen en verwaarlozing. Begin jaren tachtig huisvestte het zelfs de garderobe van de Griekse Nationale Opera. Sinds 1981 heeft het pand de monumentenstatus.

Ernst Ziller (1837-1923) was een belangrijke ontwerper van gebouwen in Athene, Thessaloniki, Patras en andere Griekse steden in de late 19e en vroege 20e eeuw. De in Duitsland geboren architect trouwde met een Griekse vrouw en verwierf het Griekse staatsburgerschap, als Ερνέστος Τσίλλερ. Ziller stierf in de Griekse hoofdstad en werd begraven op de eerste begraafplaats van Athene.

De Ziller-Loverdos Mansion werd eind april na een grondige renovatie opgeleverd en geopend als nieuw museum. Het is een bijgebouw van het Byzantijns en Christelijk Museum van Athene. Het Griekse ministerie van Cultuur maakte een korte video met een rondleiding door het unieke gebouw.


Wassenbeeldenmuseum eert Kolokotronis en Bouboulina

9 maart 2021

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

Het is dit jaar 200 jaar geleden dat Griekenland in opstand kwam tegen de Ottomaanse overheersers. Om de Griekse Revolutie van 1821 te herdenken laat het wassenbeeldenmuseum in Kavala de historische figuren Theodoros Kolokotronis en Laskarina Bouboulina ‘herleven’.

“Hoe meer ik hun leven en hun heldendom bestudeerde, hoe groter mijn inspiratie, bewondering en ontzag werd. Daarom besloot ik hen op mijn eigen manier te eren, door middel van mijn kunst”, zegt Theodoros Kokkinidis, die het wassenbeeldenmuseum beheert.

Theodoros Kolokotronis

De Griekse generaal Theodoros Kolokotronis geldt als de meest prominente figuur van de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog. Hij staat ook bekend als “de Oude Man van Morea”. Zijn grootste succes was de nederlaag van het Ottomaanse leger onder het bevel Mahmud Dramali Pasha in de Slag om Dervenakia in augustus 1822. In 1825 werd Kolokotronis benoemd tot opperbevelhebber van de Griekse strijdkrachten in Peloponnesos.

Theodoros Kolokotronis overleed in 1843 op 72-jarige leeftijd. Voor de invoering van de euro prijkte zijn afbeelding op de Griekse bankbiljetten van 5000 drachme. Hij wordt algemeen beschouwd als de volksheld van Griekenland.

Laskarina Bouboulina

Laskarina Bouboulina was een Griekse revolutionair en marinecommandant. Na de dood van haar tweede echtgenoot – kapitein Bouboulis – werd ze eigenaar van scheepswerven en een handelsvloot. Toen in 1821 de Vrijheidsoorlog uitbrak, liet zij met eigen middelen haar handelsschepen ombouwen tot oorlogsschepen (onder meer de Agamemnon waarover zij persoonlijk het bevel voerde). Die vloot zette ze van 1821 tot 1824 in tijdens verschillende zeeslagen met de Turken. Zo voerde Bouboulina het bevel tijdens de belegering en de bevrijding van Nauplion.

Bouboulina raakte goed bevriend met generaal Kolokotronis en haar dochter trouwde later met zijn zoon. Laskarina Bouboulina sierde het biljet van 50 drachme uit 1978 en tussen 1988 en 2001 stond haar profiel op de munt van 1 drachme.

Prominente Grieken in was vereeuwigd

De wassen beelden van Bouboulina en Kolokotronis krijgen in het museum een plekje naast het beeld van Ioannis Kapodistrias, die van 1828 tot eind 1829 de eerste gouverneur van het onafhankelijke Griekenland was. Kunstenaar Kokkinidis maakte zijn wassen evenbeeld in 2019. Kokkinidis heeft ook nog plannen om nog twee andere figuren uit de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog (de Griekse militaire commandant Georgios Karaiskakis en de heldin Manto Mavrogenous) in was te vereeuwigen.

Het museum van Kokkinidis opende in maart 2010 zijn deuren in Kipia, een paar kilometer buiten Eleftheroupoli in de prefectuur Kavala. Het herbergt wassen beelden van verschillende prominente Grieken, waaronder Andreas Papandreou, Constantinos Karamanlis, Melina Mercouri, Maria Callas, Aristotelis Onassis, Konstantinos Kavafis en Mikis Theodorakis. Ook enkele buitenlandse beroemdheden zijn in het museum te zien.


Benaki Museum wil fondsen werven met kunstveiling

27 november 2020

Net als vele andere musea en culturele instellingen, heeft ook het Benaki Museum in Athene te kampen met financiële zorgen als gevolg van de coronapandemie. Het prominente museum vecht voor zijn voortbestaan.

Vanwege de coronamaatregelen is het Benaki al vier maanden gesloten, wat leidde tot een inkomstenverlies van ongeveer 400.000 euro per maand. Als er in december niets verandert zal het museum in totaal zo’n 2 miljoen euro aan inkomsten mislopen, vreest financieel directeur Nikos Trivoulidis.

Om de financiële problemen het hoofd te bieden, organiseert het Benaki Museum de komende week een online kunstveiling. Er gaan onder andere tekeningen, schilderijen, sculpturen, (mode)accessoires, keramiek, sieraden, posters en foto’s onder de hamer.

Alle werken zijn geschonken door kunstenaars die hun werk eerder in het museum hebben tentoongesteld of hebben samengewerkt met de Benaki Shop, maar ook door vrienden en supporters van het museum.

De benefietveiling met meer dan 240 kunstwerken van 138 kunstenaars vindt plaats van 30 november tot 7 december. De prijzen beginnen bij 50 euro. De complete catalogus is te vinden op de website van het Benaki Museum.


De laatste ontwikkelingen en maatregelen rond de coronacrisis vind je in het speciale dossier: Coronavirus in Griekenland. De pagina wordt dagelijks bijgewerkt.



Vijf oude munten teruggeven aan Griekenland

5 oktober 2020

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

Vijf zeldzame zilveren munten uit de 5e en 4e eeuw voor Christus, die zouden worden geveild in München en Zürich, zijn teruggegeven aan Griekenland. Dat heeft het ministerie van Cultuur vandaag bekend gemaakt.

Drie munten werden gerepatrieerd vanuit München. Zij worden nu beheerd door het Numismatisch Museum van Athene, dat hielp met identificeren.

Volgens het ministerie gaat het om een stater uit Lindos (Rhodos) uit de eerste helft van de 5e eeuw voor Christus, een octadrachme van Getas (de koning van Edonians in Thracië) uit ongeveer 480-460 voor Christus en een stater uit Elis uit ongeveer 328 voor Christus.

De twee andere zilveren munten werden eerder teruggegeven vanuit Zürich. Dat zijn een Atheense tetradrachme, daterend uit 136 voor Christus, en een tetradrachme van Ptolemaeus IV Philopator die rond het einde van de 3e eeuw voor Christus in Sidon werd gemaakt. Deze munten zijn nu in het Archeologisch Museum van Patras.

De vijf zilveren munten zijn in het verleden op illegale wijze uit Griekenland geëxporteerd. Volgens het ministerie van Cultuur houdt deze zaak verband met de ontmanteling van een criminele bende in Patras in oktober 2016. De criminelen hadden een uitgebreid netwerk in het buitenland, waar ze geroofde antiquiteiten naartoe brachten.

Meer gestolen kunstschatten teruggegeven

De laatste jaren krijgt Griekenland steeds vaker archeologische voorwerpen terug die op illegale wijze naar het buitenland waren verdwenen. Het Duitse Pfahlbaumuseum gaf in 2013 bijvoorbeeld een deel van de antiquiteiten terug die tijdens de Duitse bezetting in de Tweede Wereldoorlog werden meegenomen. 

In 2009 retourneerde België honderden historische voorwerpen die tijdens het regime van de militaire junta (1967-1974) op illegale wijze waren uitgevoerd. En het Vaticaans museum gaf een fragment van de noordelijke fries van het Parthenon terug.


Corona-update: Vijf dagen zonder sterfgevallen

14 juni 2020
tsio

Voor de vijfde opeenvolgende dag zijn er geen mensen overleden aan de gevolgen van het coronavirus. Het aantal sterfgevallen blijft staan op 183.

Wel zijn er sinds gisteren 9 nieuwe besmettingen met het coronavirus vastgesteld, waardoor het totaal aantal is gestegen naar 3121. Op de intensive care worden 13 mensen beademd.  Dat meldt de Nationale Organisatie voor Volksgezondheid (EODY).

Musea weer open

Vanaf morgen gaan de musea in Griekenland na drie maanden weer open voor het publiek. Bezoekers moeten zich wel aan enkele regels houden: in afgesloten ruimtes moet 1,5 meter afstand worden gehouden, buiten geldt dat 2 meter afstand moet worden gehouden. Het dragen van een mondkapje is verplicht en groepen zijn beperkt tot acht personen.

Opstarten toerisme

De reisbeperkingen voor vluchten vanuit Italië, Spanje en Nederland worden morgen opgeheven.  De vluchten mogen alleen landen op de internationale luchthaven van Athene.  Alle passagiers zullen bij aankomst in Griekenland worden getest op het coronavirus.

Op 15 juni zal ook de luchthaven van Thessaloniki weer open gaan voor vluchten uit het buitenland, met uitzondering van ​​vluchten uit Italië, Spanje, Nederland, het Verenigd Koninkrijk, Turkije, Albanië en Noord-Macedonië.

Vanaf 1 juli worden de internationale vluchten op alle luchthavens in het hele land toegestaan – dus ook op de eilanden,


De laatste ontwikkelingen en maatregelen rond de coronacrisis vind je in het speciale dossier: Coronavirus in Griekenland. De pagina wordt dagelijks bijgewerkt.



Ga op ‘virtuele vakantie’ naar Griekenland

30 maart 2020

Vanwege het coronavirus zit een vakantie naar Griekenland er – voorlopig – niet in. Maar niet getreurd: als je niet naar Griekenland kunt, dan haal je met deze tips Griekenland toch gewoon naar je toe. Een soort virtuele vakantie dus.

Virtueel museumbezoek

Alle musea zijn gesloten, maar liefhebbers kunnen toch de nodige cultuur snuiven via ‘Google Arts & Culture’. Op dat platform kun je bijvoordeeld een virtueel bezoek brengen aan het Acropolis Museum, het Benaki Museum, het Museum of Cycladic Art of het Alexandros Soutzos Museum (The National Gallery). Of bekijk monumenten en werelderfgoedsites, zoals de tempel van Apollo op Naxos, vanuit alle mogelijke hoeken.


Grieks uit eigen keuken

Omdat de restaurants gesloten zijn vanwege de coronacrisis, ben je voor een Griekse maaltijd aangewezen op een bezorgdienst. Of je gaat zelf de keuken in, al dan niet de hulp van een kookboek of website. Op het YouTube-kanaal Greek Cooking Made Easy zijn heel veel smakelijke gerechten te vinden, die stap voor stap worden uitgelegd.


Serie: The Durrells op Corfu

BBC First herhaalt momenteel The Durrells, een dramady over de jonge weduwe Louise Durrell die in 1935 het roer omgooit en besluit met haar vier rebelse kinderen het Engelse Bournemouth te verruilen voor Corfu. De serie is gebaseerd op het semi-autobiografische boek ‘My Family and Other Animals’ van natuuronderzoeker, schrijver en tv-presentator Gerald Durrell. Op 1 april start de herhaling van het tweede seizoen.

Vanaf 14 april ook elke werkdag om 17.50 uur op NPO 2 (en NPO Start)


Online Streetart

Athene is niet alleen een openluchtmuseum voor oudheden, maar ook voor graffiti en streetart. Bijna overal in de stad zijn bijzondere muurschilderingen te vinden. Een echte tour langs de kleurrijke afbeeldingen is nu niet mogelijk, maar online is er ook genoeg te zien. De website Athensguide heeft bijvoorbeeld een uitgebreide verzameling.


Bekijk (gratis) IDFA-documentaires

De website van het International Documentary Filmfestival Amsterdam (IDFA)
bevat een enorme collectie documentaires die er ooit zijn vertoond. Daarbij zitten ook docu’s uit / over Griekenland. Tegen een kleine vergoeding (€3,99) is Next Stop: Utopia van Apostolos Karakasis uit 2015 te bekijken. Zo’n 300 documentaires zijn gratis beschikbaar binnen Nederland (buiten Nederland zijn dat er bijna 200) zoals:


Blijf dromen

Marketing Greece heeft onder de titel “Till Then, #StaySafe” een campagne gelanceerd, waarin toeristen worden opgeroepen om goed op zichzelf te letten en te blijven dromen van een ‘ontsnapping’ naar het prachtige Griekenland. Daarom hier wat extra linkjes om de tijd door te komen, weg te dromen of inspiratie op te doen voor een toekomstige vakantie.


“Greece from Home”

Het online platform “Greece from Home” wil mensen helpen in contact te blijven (of te komen) met de Griekse cultuur, het land te ontdekken en geïnspireerd te raken door de attracties – en dit alles terwijl ze thuis blijven. Ontdek bijvoorbeeld de evolutie van Griekse muziek, volg een yogales op Amorgos, verdiep je in de Griekse mythologie of leer tzatziki maken van de bekende chef-kok Akis Petretzikis.


Het Griekse filmarchief thuis

“De huidige omstandigheden vereisen kalmte, nuchterheid en een goed humeur. We blijven dus thuis en kijken naar goede films”, aldus het Griekse Filmarchief. Op de website worden daarom de hele maand april enkele zeldzame speelfilms vertoond uit de jaren 20 en 30 van de vorige eeuw. De vertoningen beginnen om 20.00 uur (Griekse tijd) en zijn 72 uur lang beschikbaar nadat de film online in première is gegaan.



Twee Griekse musea maken kans op EMYA-award

9 december 2019

[klik op een afbeelding voor een vergroting]

Twee Griekse musea zijn genomineerd voor de prestigieuze Europese Museum van het Jaar Award 2020 (EMYA). Het gaat om het Archeologisch Museum van Oud Korinthe en het Angelos Sikelianos Museum op Lefkas.

Angelos Sikelianos Museum

Het Angelos Sikelianos-museum is gevestigd in het voormalige woonhuis van de belangrijke Griekse dichter in Lefkas-stad. De Nationale Bank van Griekenland kocht het pand in 2009. Na een opknapbeurt werd het huis geschonken aan de gemeente Lefkas en in 2017 opende het zijn deuren als museum.

In het museum zijn voorwerpen objecten en artefacten te zien die toebehoorden aan de lyrische dichter en toneelschrijver Angelos Sikelianos (1884-1951). De teksten van Sikelianos worden beschouwd als een van de beste in de westerse literatuur. Hij werd vijf keer genomineerd voor een Nobelprijs voor Literatuur. Enkele van Sikelianos’ gedichten werden door Hans Warren en Mario Molegraaf in het Nederlands vertaald en onder de titel ‘De heilige weg’ in 1986 uitgegeven.

Archeologisch Museum van Oud Korinthe

Het Archeologisch Museum van Oud Korinthe op de Peloponnesos werd gebouwd in 1932 om de vele objecten die aan het licht kwamen door archeologische opgravingen in het gebied aan de wereld te laten zien. In 1951 werd er een nieuwe vleugel aangebouwd.

De collectie van het museum bevat onder andere prehstorische vondsten, voorwerpen uit de geometrische, archaïsche en klassieke periode, mozaïekvloeren, muurschilderingen, Romeins en Byzantijns aardewerk en votieven van het Asklepieion uit het oude Korinthe.

EMYA

De EMYA is een initiatief van het European Museum Forum dat sinds 1977 jaarlijks een nieuw of pas vernieuwd museum bekroont. Deze organisatie van de Raad van Europa kijkt bij de toekenning van de prijs naar de mate waarin het museum erin is geslaagd de collectie op een goede en vernieuwende manier te presenteren. Ook de creatieve benadering van onderwijs en maatschappelijke verantwoordelijkheid zijn een factor.

De twee Griekse musea staan op een lijst met 60 genomineerden. De winnaar van de Europees Museum van het Jaar Award wordt in mei 2020 bekend gemaakt.


Museum brengt Playmobil-ode aan Griekse revolutie

16 oktober 2019

[klik op een afbeelding voor een vergroting]

In Griekenland zal in 2021 uitgebreid worden stilgestaan bij de 200e verjaardag van de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog. Het Nationaal Historisch Museum in Athene neemt alvast een voorschot met een bijzondere tentoonstelling. In de centrale hal van het museum zijn namelijk verschillende historische scenes nagemaakt met Playmobil.

De tentoonstelling bevat meer dan 20 diorama’s met belangrijke gebeurtenissen uit de revolutie van 1821, waaronder de ‘vluchtelingen van Parga’, de ‘belegering van Tripolitsa‘, de ‘slag om Maniaki‘ en de’exodus van Mesolongi‘. Ook worden scenes uit het dagelijkse leven in het begin van de 19e eeuw uitgebeeld.

Ruim 80 belangrijke figuren uit de Onafhankelijkheidsoorlog (Grieken, Filhellenen en Ottomanen) worden belicht, inclusief hun biografieën. Voor de tentoonstelling zijn meer dan 1300 speciaal ontworpen Playmobil-poppetjes en accessoires gebruikt.

De expositie werd deze week geopend door Cultuurminister Lina Mendoni. “Het is heel belangrijk dat gebeurtenissen zoals de Griekse revolutie op een alternatieve manier worden gepresenteerd, zodat het begrijpelijk, toegankelijk en plezierig is voor gezinnen en kinderen”, aldus Mendoni. Bezoekers kunnen met een een speciaal interactief activiteitenboekje zoeken naar specifieke helden, bordspellen spelen en zelfs een virtuele aanval doen op een Turks tweedekker-schip.

Op 25 maart in 1821 verklaarde Griekenland zich onafhankelijk van het Ottomaanse Rijk. De Metropoliet Germanos van Patras hees op die dag de nieuwe Griekse vlag en zou daarbij Ελευθερία ή Θάνατος (Vrijheid of de dood) hebben geroepen. Het was het begin van de opstand tegen de Turken, die het land meer dan 400 jaar in hun greep hielden. Deze Onafhankelijkheidsdag wordt nog ieder jaar groots herdacht in Griekenland.

 



De tentoonstelling in het Nationaal Historisch Museum van Athene is nog te zien tot mei 2020. Het museum is gevestigd in het voormalige parlementsgebouw op Stadiou 13. Openingstijden: dinsdag-zondag van 08.30 uur tot 14.30 uur.

De Playmobil-figuren die voor deze tentoonstelling zijn gemaakt, zijn niet te koop in het museum of in winkels.