Rechtbank Lesbos verwerpt aanklacht tegen hulpverleners

13 januari 2023

De 24 hulpverleners die op Lesbos terechtstonden vanwege het helpen van bootvluchtelingen, worden niet meer vervolgd voor spionage. De rechtbank heeft de aanklacht ingetrokken vanwege procedurele fouten.

De hulpverleners – 17 buitenlanders en zeven Grieken – werden verdacht van het afluisteren van radiofrequenties van de Griekse kustwacht. De rechtbank verwierp die beschuldigingen omdat de wet waaronder ze waren ingediend sindsdien is afgeschaft.

De advocaten van de beklaagden hadden eerder al aangevoerd dat er volgens hen juridisch slecht werk was verricht. Zo waren er voor de buitenlandse verdachten geen vertalingen beschikbaar van de Griekse processtukken en noemden ze de beschuldigingen van spionage vaag.

Tegen de reddingswerkers liggen nog wel andere beschuldigingen, waaronder mensensmokkel, maar die zijn nog niet voor de rechter gebracht.

De beklaagden, waaronder ook de 75-jarige Nederlander Pieter Wittenberg, ontkennen alle beschuldigingen en zeggen dat ze niets anders deden dan mensen helpen van wie het leven in gevaar was. De vrijwilligers hielpen in 2016 en 2017 mensen die met bootjes vanuit Turkije aankwamen op de kust van Lesbos. Ze deelden onder andere water en reddingsvesten uit.

Behalve de Nederlander Wittenberg staan ook de de Syrische mensenrechtenactivist Sarah Mardini (27) en de Duits-Ierse reddingsduiker Sean Binder (27) terecht. Zij zaten na hun arrestatie in 2018 meer dan honderd dagen in voorarrest. Het verhaal van Mardini werd bekend bij het grote publiek door de Netflix-film The Swimmers.

De zaak heeft tot veel kritiek geleid van mensenrechtenorganisaties. “Dit soort processen zijn zeer zorgwekkend omdat ze levensreddend werk strafbaar stellen en een gevaarlijk precedent scheppen”, zei het VN-bureau voor de Mensenrechten voor aanvang van de rechtszaak.

🎙️ Pieter Wittenberg deed zijn verhaal in het radioprogramma Spraakmakers


Proces tegen hulpverleners van start

10 januari 2023

Op Lesbos is vandaag het proces begonnen tegen 24 vrijwilligers die vluchtelingen hebben geholpen. Zij worden door de Griekse autoriteiten onder meer beschuldigd van mensensmokkel en spionage en riskeren celstraffen tot 25 jaar.

Volgens de Griekse wet is het strafbaar om mensen zonder papieren te helpen. Maar volgens het maritiem recht is juist het verplicht om een drenkeling te redden.

De beklaagden, waaronder ook de 75-jarige Nederlander Pieter Wittenberg, ontkennen alle beschuldigingen en zeggen dat ze niets anders deden dan mensen helpen van wie het leven in gevaar was. De vrijwilligers hielpen in 2016 en 2017 mensen die met bootjes vanuit Turkije aankwamen op de kust van Lesbos. Ze deelden onder andere water en reddingsvesten uit.

Behalve de Nederlander Wittenberg staan ook de de Syrische mensenrechtenactivist Sarah Mardini (27) en de Duits-Ierse reddingsduiker Sean Binder (27) terecht. Zij zaten na hun arrestatie in 2018 meer dan honderd dagen in voorarrest. Het verhaal van Mardini werd bekend bij het grote publiek door de Netflix-film The Swimmers.

‘Mensen helpen is geen misdrijf’

Mensenrechtenorganisaties denken dat het de strategie van Griekenland is om hulpverlening te bemoeilijken, zodat er minder mensen besluiten te oversteek uit Turkije te wagen. Ook zou een dreigende gevangenisstraf een middel zijn om hulpverleners en journalisten weg te houden, omdat Griekenland liever geen pottenkijkers zou willen bij de illegale pushbacks – waarbij boten (soms met geweld) worden teruggestuurd naar Turkije. Een prakrijk die de Griekse regering blijft ontkennen.

Amnesty International wil dat Griekse autoriteiten de zaak tegen de hulpverleners laten vallen: “Sarah en Seán deden wat ieder van ons zou moeten doen als we in hun positie zouden zijn. Mensen helpen die dreigen te verdrinken op een van de dodelijkste zeeroutes van Europa is geen misdrijf”, zegt Nils Muižnieks van Amnesty

Het proces tegen de 24 hulpverleners wordt op 13 januari hervat.

🎙️ Pieter Wittenberg deed zijn verhaal in het radioprogramma Spraakmakers

EenVandaag maakte een reportage over de zaak:


Lichte schade op Lesbos na beving

7 januari 2023

In het zeegebied bij Lesbos is vanmorgen om 03.52 uur lokale tijd een aardbeving geregistreerd met een kracht van 4.9 op de Schaal van Richter. Later op de ochtend volgden nog een beving en enkele naschokken.

Het epicentrum van de eerste beving bevond zich 4 kilometer ten noordwesten van Mantamados op een diepte van 17,5 kilometer. In Griekse media zeiden getuigen dat de beving ongeveer 8 seconden duurde en dat er een hard geluid volgde.

De tweede beving, met een kracht van 4.7, vond plaats om 08.35 uur. Het epicentrum daarvan lag 7 kilometer ten noordwesten van Mantamados in het noorden van Lesbos, zeer dicht bij het epicentrum van de eerste aardbeving, op een diepte van 10 kilometer.

Er zijn geen meldingen van gewonden. Wel is er lichte schade gemeld aan huizen in de dorpen Pelopi en Molyvos. Ook is er schade geconstateerd aan de kerk van Agia Triada in het dorp Stypsi en op sommige plaatsen kwamen stukken rots naar beneden. Stenen die op de provinciale weg bij Argenos vielen, zijn door de gemeente verwijderd.

Deskundigen zijn er niet 100 procent zeker van of de beving van vanmorgen de hoofdaardbeving is. “We moeten een beetje voorzichtig zijn, want de breuklijn die de aardbevingen van vandaag veroorzaakte, ligt dicht bij de grotere breuklijn van Agia Paraskevi die van de ene kant van het eiland naar de andere loopt”, zei seismoloog en directeur van het Geodynamisch Instituut van Athene Akis Tselentis, tegen persbureau AMNA.

“Een aardbeving is een dynamisch fenomeen, elke kleinere trilling die wordt toegevoegd helpt ons om de situatie in te schatten”, zei seismoloog Gerasimos Papadopoulos. “Het is te vroeg om te beoordelen of deze aardbeving met een kracht van 4.9 de belangrijkste was.”


Migrantenboten gezonken bij Lesbos en Kythira

6 oktober 2022

De Griekse kustwacht heeft bij Lesbos en Kythira grootschalige reddingsoperaties uitgevoerd nadat twee boten met migranten in de problemen kwamen. Volgens Griekse media kwamen zeker 21 mensen om. Tientallen zijn nog vermist.

Voor de kust van Lesbos kwamen zestien jonge vrouwen van Afrikaanse afkomst om het leven toen hun boot zonk. Ook het lichaam van een jonge man werd door de hulpdiensten geborgen. Tien vrouwen konden worden gered, zij zijn overgebracht naar het ziekenhuis. Dertien opvarenden worden nog vermist volgens de kustwacht.

Vermoedelijk vertrok de boot gisteravond laat vanuit Ayvalik in Turkije, onder bijzonder ongunstige omstandigheden. In het zeegebied tussen Lesbos en Klein-Azië stond een wind met een kracht van zeven tot acht Beaufort.

“De geredde vrouwen waren volledig in paniek, dus we proberen nog steeds uit te zoeken wat er is gebeurd”, zei een woordvoerder van de kustwacht tegen ERT.

Schipbreuk bij Kythira

Bij Kythira kwam gisteravond een boot met 95 opvarenden in moeilijkheden door de harde wind. De zeilboot sloeg op de rotsen buiten de haven van Diakofti en verdween onder water. De Griekse kustwacht was snel ter plaatse en redde 80 opvarenden (18 minderjarigen, 7 vrouwen en 55 mannen). Tussen drijvend puin van de zeilboot zijn vier lichamen gezien, maar die zijn nog niet geborgen. Er worden nog 11 opvarenden vermist.

Reddingswerkers van de brandweer en lokale vrijwilligers lieten touwen zakken zodat de migranten op de kliffen aan de kust konden klimmen.

“Alle bewoners gingen naar de haven om te helpen”, vertelde Martha Stathaki, een lokale bewoner aan Associated Press. “We zagen hoe de boot tegen de rotsen sloeg en mensen op die rotsen klommen om zichzelf te redden. Het was een ongelooflijk gezicht.”

De geredde opvarenden komen uit Iran, Irak en Afghanistan en worden in een schoolgebouw opgevangen, meldt lokale nieuwssite Kythera News.


Branden verwoestten 4200 hectare in natuurpark Dadia en op Lesbos

25 juli 2022

Bij de bosbrand in het Nationale Park Dadia-Lefkimi-Soufli, het grootste Natura 2000-gebied van Griekenland, is meer dan 2528 hectare dicht bos verwoest.

Het Nationaal Observatorium voor Bosbranden (NOFFi-OBAM) publiceerde vandaag kaarten die de omvang van de schade in het beschermde natuurgebied toonden. De kaarten zijn gebaseerd op een voorlopige analyse van satellietbeelden.

De grote brand in het Nationale Park Dadia-Lefkimi-Soufli heeft een grote ecologische ramp veroorzaakt. Het gebied herbergt tientallen diersoorten en vierhonderd plantensoorten. Het natuurgebied is de thuisbasis van de enige kolonie zwarte gieren op de Balkan.

De brand brak op 21 juli rond 14.00 uur uit bij de Lyra-dam en het dorp Lyra in de gemeente Soufli. Volgens de brandweer was er sprake van vier grote brandhaarden die ongeveer 500 meter van elkaar verwijderd zijn.

Nog niet onder controle

De brand is na vijf dagen nog steeds niet onder controle. Er zijn nog twee fronten: een in het zuidelijke deel van het nationale park en de andere in het zuidwestelijke gedeelte. Vandaag werden mensen mensen met ademhalings- en mobiliteitsproblemen in het dorp Lefkimi uit voorzorg geëvacueerd.

Zo’n 320 brandweerlieden met 75 brandweerwagens en 13 grondteams zijn actief in het gebied. Zij worden bijgestaan ​​door 10 blusvliegtuigen en 13 helikopters.

1709 hectare verbrand op Lesbos

NOFFi-ΟΒΑΜ meldde ook dat de bosbrand bij Vatera op Lesbos meer dan 1709 hectare in de as heeft gelegd. Die brand is nu grotendeels onderc ontrole.

Gegevens over de brand op de Penteli-berg bij Athene worden later verstrekt, maar volgens voorlopige cijfers is daar 2430 hectare verbrand. Die brand ontstond op 19 juli in een gebied dat bij de bosbranden van 2018 volledig afbrandde en werd herbebost.

Volgens hoogleraar Bosbouw en Natuurlijk Milieu Ioannis Gitas waren er deze maand meer bosbranden in Griekenland dan in juli 2021. Ook de hittegolven kwamen eerder dan vorig jaar, zei hij tegen persbureau AMNA.


Ben je in Griekenland en zie je ergens een (beginnende) bosbrand, bel dan direct met het alarmnummer 199

Wat te doen in het geval van bosbranden? Richtlijnen van de Civiele Beschermingsdienst


Waarschuwing voor zeer hoog brandgevaar

De Civiele Beschermingsdienst waarschuwt voor een zeer hoog brandgevaar (risicocategorie 4) in de regio Attica, de regio Centraal-Griekenland (Evia, Boeotië) en de regio’s Noord-Egeïsche en Zuid-Egeïsche eilanden op 26 juli.


Bosbrand op Lesbos bij badplaats Vatera

23 juli 2022

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

Het dorp Vatera op Lesbos is vanmiddag uit voorzorg geëvacueerd omdat een bosbrand woningen in de populaire badplaats bedreigde. Ook een hotel moest op last van de brandweer worden geëvacueerd vanwege de naderende vlammen.

De brand kent drie fronten: één bij Vatera, één bij Vrysa en één in een dicht bebost en ontoegankelijk gebied bij het dorp Stavros – dat nog niet wordt bedreigd.

“We doen er alles aan om huizen te redden”, zei Taxiarchis Verros, burgemeester van West-Lesbos, tegen omroep ERT. Er werden twee huizen en twee winkels verwoest door het vuur, een andere woning werd beschadigd. Een brandweerman raakte lichtgewond.

De brandweer heeft zeven vliegtuigen en een helikopter ingezet om de brand te bestrijden, in afwachting van versterkingen uit Noord-Griekenland. De wind bemoeilijkt de bluswerkzaamheden. Het leger heeft assistentie gestuurd.

De brand ontstond iets na 10.00 uur in een bosrijk gebied bij de weg die Polichnitos verbindt met Vatera. In de omgeving hingen dikke rookwolken. Het vuur verspreidde zich in de richting van Vrysa en Vatera. De rook was zelfs te zien op de Cycladen, melden Griekse media.

Vatera heeft een 8 kilometer lang zandstrand en is populair bij toeristen uit binnen- en buitenland. Er staan veel zomerhuizen. Een groot deel daarvan worden permanent bewoond door inwoners van Vrysa, die naar Vatera verhuisden na de krachtige aardbeving van 2017.

Ben je in Griekenland en zie je ergens een (beginnende) bosbrand, bel dan direct met het alarmnummer 199

Ook op andere plaatsen in Griekenland woeden bosbranden, waaronder in het Nationale Park Dadia, Preveza en Messinia. In de afgelopen 24 uur zijn er 53 meldingen van bosbranden gedaan.


Noorse fotograaf Knut Bry gearresteerd op Lesbos

17 maart 2022

De bekende Noorse fotograaf Knut Bry is op Lesbos gearresteerd voor het maken van foto’s van Griekse kustwacht en marineschepen in de haven van Mytilini.

Volgens de organisatie Lesbos Solidarity wordt hij beschuldigd van spionage, maar zij denken dat de Noor eigenlijk is gearresteerd omdat hij vluchtelingen heeft geholpen. Tijdens de vluchtelingencrisis was Bry vrijwilliger op het eiland en sinds 2016 is hij lid van Lesbos Solidarity.

Bry maakte in de haven foto’s voor zijn nieuwe boek over de landschappen van Lesbos. Volgens lokale media is de Noor gearresteerd voor het maken van foto’s van Griekse kustwacht- en marineschepen. Bij een huiszoeking in zijn woning werden elektronische archieven met foto’s in beslag genomen, die nu worden onderzocht.

Volgens advocaat Haris Petsikos, die de fotograaf bijstaat, is er geen bewijs voor de beschuldiging van spionage. Hij noemt de aanklacht ‘belachelijk’. “Hij nam zeven tot acht foto’s van twee boten – een marineschip en een boot van de kustwacht – die op weg waren uit de haven. De foto’s zijn van een afstand genomen en hadden door iedereen gemaakt kunnen zijn”, zegt Petsikos tegen de Noorse krant VG.

De 75-jarige Knut Bry is een van de meest geprezen fotografen in Noorwegen. Hij is internationaal bekend in verschillende genres, van mode en sieraden tot eten en natuur. Hij heeft diverse prijzen gewonnen, waaronder Fotograaf van het Jaar in de VS in 1986 en in Noorwegen in 1989.

21/03: Bry is vrijgelaten na het betalen van een borgsom van 4000 euro.


Zes lichamen aangespoeld op kust Lesbos

1 maart 2022

De Griekse kustwacht heeft op de kust van Lesbos zes lichamen geborgen. De lichamen werden in de vroege ochtend door een voorbijganger ontdekt niet ver van de PPC elektriciteitscentrale in Epano Skala, bij de hoofdstad van het eiland.

Het gaat hoogstwaarschijnlijk om migranten die hun poging om Griekenland te bereiken vanaf de nabijgelegen Turkse kust niet hebben overleefd. Er is bij de kustwacht geen noodsignaal binnengekomen, ook is er nog geen boot gelokaliseerd.

Volgens de lokale nieuwssite lesvosnews.net gaat het om drie mannen en drie vrouwen van Afrikaanse afkomst. Geen van hen droeg een reddingsvest.

Het is niet duidelijk waar de boot in problemen is gekomen en of er mogelijk nog meer mensen aan boord waren. De kustwacht heeft een zoek- en reddingsoperatie in de omgeving opgestart.


Koningspaar in maart op staatsbezoek naar Griekenland

11 februari 2022

Koning Willem-Alexander en koningin Máxima brengen van 16 tot en met 18 maart een staatsbezoek aan Griekenland. Het bezoek stond eigenlijk gepland voor december, maar werd uitgesteld vanwege de coronacrisis.

Het koningspaar is uitgenodigd door de Griekse president Katerina Sakellaropoulou. Tijdens het bezoek wordt aandacht besteed aan samenwerking tussen Nederland en Griekenland op het gebied van innovatie, duurzaamheid, migratie, mensenrechten en ook het partnerschap binnen de Europese Unie.

Op het programma staan onder meer een ontmoeting met de president en premier Kyriakos Mitsotakis en een bezoek aan een oncologische kliniek van het kinderziekenhuis Paidon. Die kliniek werkt samen met het Prinses Máxima Centrum op het gebied van kinderoncologie.

Ook gaan Willem-Alexander en Máxima naar Lesbos. Dat bezoek staat in het teken van migratie en duurzaamheid.


Vrijwilligers riskeren celstraf voor hulp aan migranten

4 januari 2022
klik op de foto om de uitzending van EenVandaag te bekijken

Hulpverleners die migranten en vluchtelingen in nood helpen riskeren in Griekenland een gevangenisstraf van 10 tot 25 jaar. Ze worden verdacht van onder andere spionage, witwassen, lidmaatschap van een criminele organisatie en mensensmokkel.

Pieter Wittenberg is één van de mensen die tijdens de vluchtelingencrisis naar Lesbos reisden om een helpende hand te bieden en die nu worden vervolgd.

De Nederlander was in 2016 drie maanden vrijwiliger voor de organisatie Emergency Response Centre International (ERCI), die destijds samenwerkte met de Griekse kustwacht. In 2018 werden de medewerkers aangeklaagd door de Griekse overheid.

Volgens mensenrechtenorganisaties is het de strategie van Griekenland om hulpverlening te bemoeilijken, zodat minder mensen besluiten de oversteek vanuit Turkije te wagen.

In november 2021 werd de rechtszaak tegen Wittenberg en de 23 anderen voor enkele maanden uitgesteld vanwege een procedurefout.