Serifos krijgt eerste rookvrije strand

29 mei 2019

Vagia Beach op het Cycladen-eiland Serifos wordt het eerste rookvrije strand van Griekenland. Dat hebben de Athanasios K. Laskaridis Foundation en de gemeente Serifos vandaag bekend gemaakt.

Op het strand komt een gebouwtje waar rokers een sigaret kunnen opsteken zonder dat andere badgasten er last van hebben. Ook worden er bij het strand van Vagia, een beschermd gebied binnen het Natura-netwerk, asbakken en borden geplaatst waarop mensen worden gewezen op het milieu.

Vrijwilligers die eerder dit jaar de stranden op Serifos hebben opgeruimd merkten dat de vervuiling door sigarettenpeuken enorm groot is. De meeste strandgangers bleken hun peuken achter te laten in het zand.

Het initiatief voor een rookvrij strand is onderdeel van het programma ‘Sea Change’ van de Athanasios K. Laskaridis Foundation. In Spanje en Frankrijk bleek een vergelijkbaar ‘gedragsexperiment’ eerder al een succes.

“Door van Vagia het eerste rookrvrije strand op de Cycladen te maken, willen we mensen bewust maken en de vervuiling van de zee bij de bron aanpakken”, zegt Angeliki Kosmopoulou, directeur van de Laskaridis Foundation. “In tegenstelling tot ander afval in zee worden sigarettenpeuken niet naar de kust gebracht. Ze zijn daar achtergelaten of ‘vergeten’. We hopen dat het fenomeen – ook op andere eilanden – wordt verminderd.”

Het rookverbod op het strand van Vagia gaat op 31 mei in, dan is het Wereld Anti-Tabaksdag. Die dag is in 1989 in het leven geroepen door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).


Google eert Griekse arts die uitstrijkje bedacht

13 mei 2019

Met een speciale doodle besteedt zoekmachine Google vandaag aandacht aan de 136e geboortedag van Georgios Papanikolaou, een Griekse arts en pionier van de cytologie en het ontdekken van kanker in een vroeg stadium. Hij is vooral bekend als bedenker van het uitstrijkje.

Papanikolaou werd op 13 mei 1883 geboren op het Griekse eiland Euboea als zoon van een arts. Op zijn 15e begon hij met een studie geneeskunde aan de universiteit van Athene, waar hij in 1904 zijn diploma haalde. Na zijn afstuderen diende Papanikolaou als legerchirurg in de Balkanoorlogen. In 1910 promoveerde hij aan de Universiteit van München en drie jaar later emigreerde hij naar de VS met zijn vrouw, Andromachi Mavrogenis.

Aanvankelijk had het echtpaar moeite om rond te komen in de VS: Georgios verkocht tapijten en speelde viool in restaurants, terwijl Andromachi knopen naaide voor 5 dollar per week. Maar dat verandert als Papanikolaou een baan krijgt als onderzoeker op de Cornell University in Ithaca (New York). Daar werkte hij samen met zijn vrouw, die als technicus en soms als proefpersoon fungeerde.

‘Papanikolaou’s test’

Het stel doet onderzoek naar kankers van het vrouwelijke voortplantingssysteem. In 1928 ontdekt Papanikolaou als eerste dat een diagnose van baarmoederhalskanker gesteld kan worden via een vaginaal uitstrijkje. Zijn ‘Papanikolaou’s test’ (in het Engels heeft men het ook wel over de “Pap smear”) wordt nu wereldwijd gebruikt voor de ontdekking en preventie van onder andere baarmoederhalskanker. Het is vrijwel zeker dat de daling van het aantal vrouwen dat overlijdt aan baarmoeder- en baarmoederhalskanker grotendeels te danken is aan de ontdekking van Papanikolaou.

Papanikolaou is twee keer genomineerd voor de Nobelprijs en in 1950 ontving hij de Albert Lasker Award voor klinisch medisch onderzoek. Zijn portret sierde het Griekse biljet van 10.000 drachme en een Amerikaanse postzegel uit 1978. Een instituut voor kankeronderzoek in Miami, waar later in zijn carrière werkte, is naar hem vernoemd. Papanikolaou overleed in 1962 in Miami aan een hartaanval.

Griekse Doodles

Sinds 1998 past Google regelmatig het logo aan met verrassende doodles ter ere van feestdagen, jubilea en het leven van beroemde kunstenaars, pioniers en wetenschappers.

Eerder maakte de zoekmachine al speciale Griekse doodles voor onder meer filmmaker Theo Angelopoulos, dichters Odysseas Elytis en Dionysios Solomos, actrice en politica Melina Mercouri, operadiva Maria Callas en computerwetenschapper Michael Dertouzos. Ook het Antikythera-mechanisme en de berg Olympus kregen een eigen doodle.


Skotino, het dorp waar niemand rookt

27 maart 2019

Het is bijna niet voor te stellen in het land met het hoogste percentage rokers van de EU. Maar in Skotino, een dorpje in de gemeente Chersonissos op Kreta, is geen asbak of sigaret te vinden.

Zo’n 40 jaar geleden besloten de inwoners van het dorp te stoppen met roken. Niemand kan zich precies herinneren hoe de gewoonte is ontstaan, maar tot op de dag van vandaag houden ze het vol. Van jong tot oud, niemand in van de 70 inwoners rookt. Zelfs de meeste bezoekers respecteren de ongeschreven wet van Skotino.

“Ik ben erg benieuwd waarom mensen roken. We weten hoe schadelijk roken is. Hier in Skotino drinken we liever een raki of wijntje dan een sigaret op te steken”, zegt Vasilis Zervakis tegen Cretapost. “Wij hebben hier schone lucht, in sommige dorpen roken ze als schoorstenen”, aldus een dorpbewoonster.

Sigaretten worden niet verkocht in het dorp. Omdat er geen vraag naar was, stopte de enige winkel die ze verkocht met de handel. De eigenaar van het koffiehuis zegt dat hij in 1968 de laatste sigaretten heeft verkocht.

Volgens een Europees onderzoek uit 2017 rookt 37 procent van de Grieken, dat is het hoogste percentage van alle EU-landen. Griekenland heeft ook het laagste percentage (44%) van mensen die nog nooit een sigaret hebben gerookt.

Journalist Nikos Sarantos bezocht Skotino en maakte een video van het enige dorp in Griekenland waar niemand rookt.

  • De video van Sarantos (het geluid is soms niet helemaal optimaal)


Astypalea wil het eerste rookvrije eiland worden

8 oktober 2018

In een land waar roken wijdverspreid is, heeft het eiland Astypalea, het meest westelijke eiland van de Dodecanesos, het ambitieuze plan opgevat om als eerste eiland ter wereld ‘rookvrij’ te worden.

“Dit is een initiatief met symbolische inhoud, het is geen zet voor marketingdoeleinden. Astypalea is het eiland van positieve energie, een motto dat ook de kern is van al onze energieën. De ‘vlinder van de Egeïsche Zee’ opent zijn vleugels voor een wereld zonder sigarettenrook”, zegt Maria Kambouri, loco-burgemeester voor toerisme op Astypalea.

De campagne ‘Astypalea zonder sigaretten’ legt geen sancties op, maar gaat uit van de goede wil van de eilandbewoners en toeristen zegt burgemeester Panormitis Kontaratos. “We doen liever een beroep op ieders philotimo, dan dat we politiemaatregelen inzetten. Die hebben in Griekenland nog geen significante resultaten opgeleverd. Al onze inspanningen zijn gericht op informatie en bewustwording”, zegt Kontaratos.

Het baanbrekende initiatief van de gemeente en de Zuid-Egeïsche regio krijgt steun van een opmerkelijke partner: de tabaksproducent Papastratos. Het bedrijf is een dochteronderneming van Philip Morris, die zijn wereldwijde strategie heeft aangepast en flink inzet op de productie van rookloze tabaksproducten.

“Papastratos ondersteunt dit project omdat we zelf ook aan het hervormen zijn. Onze fabriek in Aspropyrgos is al gestopt met het produceren van traditionele sigaretten omdat we een wereld zonder sigarettenrook voor ogen hebben”, aldus de marketingdirecteur van de tabaksproducent tegenover CNN Greece.

De burgemeester van Astypalea benadrukt dat het eiland zich niet vijandig zal opstellen tegenover rokers. “Rokers blijven welkom op het eiland, maar we hopen dat het een startpunt kan zijn om van de gewoonte af te komen als ze op een rookvrije plek verblijven en de juiste stimulans krijgen.”


Meerderheid Grieken gelooft in ‘boze oog’

7 september 2018

Krijg je ineens barstende hoofdpijn? Grote kans dat je ‘matiasmeni’ bent: iemand heeft je het boze oog gegeven. Uit recent onderzoek van de Griekse Vereniging voor hoofdpijn- en migrainepatiënten blijkt dat een meerderheid van de Grieken nog altijd gelooft dat het ‘boze oog’ verantwoordelijk is voor het ontstaan van hoofdpijnklachten.

Voor de studie werden 10.000 mensen ondervraagd over hun opvattingen over oorzaken en geneeswijzen van hoofdpijn. Van de respondenten zei 60 procent dat hun hoofdpijn ontstaat door kwaadwillenden, die anderen ziek wensen. Volgens 40 procent van de ondervraagden kan hoofdpijn worden genezen met een bezwering als ‘xematiasma’ (het ongedaan maken van het boze oog).

Drie keer op de grond spugen (of “ftou, ftou, ftou” zeggen) is dé remedie om het boze oog te verdrijven.  Ook sommige yiayia’s kunnen het boze oog verdrijven door een speciaal ritueel met olie, water en gebeden. Geen oma in de buurt? Geen probleem, want er bestaat tegenwoordig zelfs een app om de vloek af te wenden. Je wordt dan verbonden met een digitale oma, die je van je probleem afhelpt.

Volgens dr. Dimos Mitsikostas, universitair hoofddocent neurologie aan de Universiteit van Athene en hoofd van de vereniging, bestaan er talloze misplaatste theorieën over het ontstaan en genezen van hoofdpijn. “Het is belangrijk om deze heersende mythes te verdrijven en bepaalde taboes te doorbreken, zoals de angst om een ​​neuroloog te bezoeken”, zegt Mitsikostas tegen de krant Kathimerini.

Het onderzoek werd gepubliceerd in aanloop naar de Internationale Dag van de Migraine op 12 september.


WHO: 40 procent Griekse kinderen is te zwaar

25 mei 2018

Het gezonde mediterrane dieet (olijfolie, veel vis en groenten) verliest terrein aan de vette snelle hap. Als gevolg daarvan kampt 40 procent van de kinderen in Griekenland, Spanje en Italië met overgewicht. Op Cyprus is dat zelfs 43 procent.

In landen als Noorwegen, Frankrijk en Denemarken is dit percentage vijf tot negen procent. Dat blijkt uit cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), die sinds 2008 de gewichts- en lengtegegevens van kinderen uit 40 Europese landen bijhoudt. De laatste cijfers zijn afkomstig van gegevens uit de periode 2015-2017.

Snoep, junkfood en frisdrank hebben in Zuid-Europa de plaats ingenomen van het traditionele eetpatroon van groente, fruit en vis. “Het mediterrane dieet is verdwenen en we moeten zorgen dat het terugkomt”, zegt dr. Joao Breda van de WHO in The Guardian. “Degenen die het dichtst bij het mediterrane dieet staan, zijn de Zweedse kinderen.”

Kinderen in Griekenland, Italië en Spanje eten te veel zout, suiker en vet. Ze eten te weinig groente en fruit en krijgen nauwelijks lichaamsbeweging. “Een gebrek aan beweging is een van de problemen die spelen in Zuid-Europese landen”, aldus Breda. “In de jaren zestig hadden mannen op Kreta nog 3500 calorieën per dag nodig, omdat ze steeds de berg op en af moesten lopen.”

Volgens Breda erkennen de Zuid-Europese landen het probleem en wordt er actie ondernomen waardoor het aantal kinderen met overgewicht iets begint te dalen.


Mastiek officieel erkend als natuurlijke remedie

1 maart 2018

De beroemde en unieke mastiek van Chios is door het Europees Geneesmiddelenbureau EMA officieel goedgekeurd als natuurlijk geneesmiddel voor de EU en andere landen die de Europese farmaceutische richtlijnen volgen.

De EMA-commissie voor kruidengeneesmiddelen heeft de mastiek(korrels) ingedeeld in de categorie traditionele kruidengeneesmiddelen die kunnen werken bij dyspeptische aandoeningen (maagklachten en spijsverteringsproblemen) en huidwonden.

Het was al bekend dat de antimicrobiële werking van mastiek helpt bij tandplak en ontstekingen van het tandvlees. Dankzij de antioxiderende werking is het ook goed voor de algemene gezondheid. Er lopen nog onderzoeken naar de effecten van mastiek op de ziekte van Crohn, diabetes en cholesterol.

Mastiek is de aromatische hars van de mastiekboom, die alleen groeit in het zuiden van het eiland Chios. De hars wordt verwerkt in diverse producten zoals kauwgom, gebak, frisdrank en de sterke drank masticha. De hars werd vroeger in de schilderkunst veel gebruikt als vernis in de olieverftechniek.

Mastiek heeft al sinds 1997 een Europese Beschermde Oorsprongsbenaming. In 2014 werd het opgenomen op de Unesco-lijst van Immaterieel erfgoed.