Turkije stuurt weer schip naar Kastellorizo

12 oktober 2020

Turkije heeft opnieuw een schip naar de oostelijke Middellandse Zee gestuurd om te zoeken naar olie- en gasvoorraden in een gebied dat volgens het internationale recht bij Griekenland hoort.

De Oruc Reis doet tot 22 oktober onderzoek bij het Griekse eiland Kastellorizo. In de zomer voer het onderzoeksschip ook al in het zeegebied, wat tot grote spanningen leidde tussen Griekenland en Turkije.

Turkije is het enige land ter wereld dat de internationale rechtsregels voor het gebruik van zeezones niet erkent. Maar volgens de Turkse president Erdogan staat hij in zijn recht omdat het eilandje Kastellorizo (het meest oostelijk gelegen Griekse eiland) op slechts 2 kilometer van de Turkse kust ligt en 580 kilometer van het Griekse vasteland. 

Het Griekse ministerie van Buitenlandse Zaken noemde het Turkse Navtex (een internationaal radiosysteem voor het automatisch uitzenden van maritieme veiligheidsberichten) vandaag een ‘grote escalatie en een directe bedreiging voor de vrede en veiligheid in de regio’. Regeringswoordvoerder Stelios Petsas zei dat ‘Turkije heeft bewezen dat het aan geloofwaardigheid ontbreekt‘.

De EU koos bij het conflict in augustus de zijde van Griekenland en zei dat Turkije gestraft zou worden als het onderzoek werd voortgezet. Daarbij worden sancties niet uitgesloten.

Turkije wil in het oostelijke Middellandse Zee-gebied – illegale – proefboringen doen naar olie en gas. Dit tot grote woede van Griekenland, dat spreekt van een openlijke inbreuk op zijn soevereine rechten. Turkije noemt het betreffende gedeelte van Middellandse Zee ‘het blauwe moederland’ en is niet van plan om zich terug te trekken uit het gebied.


Griekenland oefent met bondgenoten; Turkije dreigt

26 augustus 2020

Griekenland houdt vanaf vandaag samen met Frankrijk, Italië en Cyprus militaire oefeningen in het oostelijke deel van de Middellandse Zee.

De luchtoefening met de naam ‘Eunomia’ – naar de Griekse godin die werd geassocieerd met de wet(geving) – gaat drie dagen duren en is volgens het Griekse ministerie van Defensie ‘onderdeel van hun samenwerkingsinitiatief‘.

De vier landen willen een symbolische waarschuwing afgeven aan de Turkse president Recep Tayyip Erdogan, die ondanks felle kritiek blijft boren naar olie en gas in de wateren rond Kreta en Cyprus. “De spanning en instabiliteit in het oosten van de Middellandse Zee hebben de geschillen over maritieme gebieden vergroot”, aldus het Grieks ministerie.

Het is niet de eerste militaire oefening in het gebied. Twee weken geleden hielden Frankrijk en Griekenland er ook een oefening. Twee dagen geleden hield Griekenland met de VS een oefening in de buurt van Kreta.

Ramkoers

Turkije heeft begin deze maand een seismologisch onderzoeksschip naar het gebied, bij het Griekse eiland Kastellorizo, gestuurd om er te boren naar olie en gas. Volgens Erdogan hoort het betreffende zeegebied tussen Cyprus en Kreta bij Turkije. Maar Athene stelt dat Turkije binnendringt in de Griekse territoriale wateren. Volgens het internationaal zeerecht is de zee rond Kastellorizo onderdeel van de exclusieve economische zone van Griekenland.

De beide buurlanden (en NAVO-partners) liggen op ramkoers. De Turkse president Erdogan reageerde gepikeerd op de aangekondigde oefeningen van Griekenland en zijn bondgenoten. Hij waarschuwde Griekenland om geen stappen te zetten die het land ‘kunnen ruïneren’ en zei dat Turkije ‘alles doen wat nodig is’.

“Wij kijken niet naar andermans territorium, soevereiniteit en belangen, maar doen geen concessies als het gaat om ons bezit”, aldus Erdogan. “In de Middellandse Zee, de Egeïsche Zee en in de Zwarte Zee zal Turkije krijgen waar het recht op heeft.”

Turkije claimt Griekse eilanden

Erdogan claimt al langer dat de eilanden in de oostelijke Egeïsche Zee niet bij Griekenland horen, maar eigenlijk Turks zijn. Hij beschouwt het Vredesverdrag van Lausanne, dat in 1923 de landsgrenzen tussen Turkije en Griekenland bepaalde, als verraad.  “We hebben de huidige grenzen nooit vrijwillig geaccepteerd”, zei hij in 2016.


Griekenland verscherpt controles aan Turkse grens

28 februari 2020

Griekenland heeft de grenscontroles aanscherpt na het besluit van Turkije om Syrische vluchtelingen die naar Europa willen niet langer tegen te houden.

Het aantal grenspatrouilles op land en zee is maximaal opgevoerd, meldt dagblad Kathmerini op basis van overheidsbronnen. Volgens de publieke omroep ERT is de landgrens met Turkije bij Kastanies (in het noorden van de regio Evros) inmiddels gesloten. De Griekse politie wordt ingezet om te assisteren bij de grens.

Turkse televisiestations zonden vandaag livebeelden uit van mensen die vanaf het Turkse vasteland per boot de Griekse eilanden probeerden te bereiken. In Istanbul stonden vanmorgen bussen klaar om vluchtelingen naar de stad Edirne, aan de grens met Griekeland, te brengen.

De Turkse president Erdogan besloot afgelopen nacht de genzen open te zetten na een luchtaanval in Noord-West Syrië, waarbij het 33 Turkse militairen omkwamen. Het openzetten van de grenzen betekent een breuk met de afspraken tussen Europa en Ankara uit 2016. Een van de afspraken uit deze Turkije-deal was dat de EU 6 miljard euro betaalt aan Turkije om het opvangen van vluchtelingen te financieren.

Erdogan dreigde in het verleden vaker om de grenzen naar Europa open te zetten, als middel om de EU onder druk te zetten. Dat hij nu de daad bij het woord heeft gevoegd lijkt bedoeld om de EU onder druk te zetten niet afzijdig te blijven in het conflict in de Syrische provincie Idlib.

De EU verwacht dat Turkije de gemaakte afspraken uit de Turkije-deal blijft nakomen. Volgens een woordvoerder van de Europese Commissie is er geen officieel bericht uit Ankara gekomen dat het beleid wordt gewijzigd of de deal wordt opgezegd.


Ankara zet prijs op hoofd van naar Griekenland gevluchte militairen

5 februari 2019

Turkije looft een grote som geld uit voor de uitlevering van de acht militairen die na de couppoging van juli 2016 naar Griekenland vluchtten. Dit werd bekend kort voordat de Griekse premier Alexis Tsipras in Ankara arriveerde voor een bezoek.

Het Turkse staatspersbureau Anadolou meldt dat de regering in totaal 5,6 miljoen euro op het hoofd van de acht officieren heeft gezet. Ook plaatste Turkije hen op de lijst van meest gezochte terroristen in de hoogste categorie. Volgens Turkije zijn de militairen lid van de Hizmet-beweging van Fetullah Gülen – door Ankara ook wel FETO (Fetullah Terroristische Organisatie) genoemd – en waren ze betrokken bij de staatsgreep. De militairen ontkennen dit.

Asiel in Griekenland

De acht militairen vluchtten in juli 2016 na de mislukte coup met een legerhelikopter naar Griekenland en vroegen daar politiek asiel aan. Hun verblijf in Griekenland is al langere tijd een twistpunt tussen beide landen. Turkije eist dat Griekenland de militairen uitlevert. Het Griekse hooggerechtshof heeft de verzoeken telkens afgewezen, omdat wordt gevreesd dat de militairen in Turkije geen eerlijk proces zullen krijgen en het risico lopen om gemarteld te worden. De beslissing van het hooggerechtshof is onherroepelijk.

Giorgos Koumoutsakos, die namens oppositiepartij Nea Dimokratia in het parlement zit en buitenlandse zaken in zijn pakket heeft, beschuldigde Turkije van ‘een nieuwe provocerende zet’ om ‘het bezoek van Tsiras te ondermijnen’. “Turkije looft een premie uit voor de uitlevering van de acht Turkse militairen, ongeacht de definitieve beslissingen van het onafhankelijke Griekse rechtssysteem dat hen asiel heeft verleend”, zei Koumoutsakos.

Bezoek Tsipras aan Turkije

Premier Tsipras brengt een tweedaags bezoek aan Turkije. Verwacht wordt dat de kwestie van de acht militairen ook aan bod al komen als hij de Turkse president Recep Tayyip Erdogan ontmoet. Morgen bezoekt Tsipras een orthodox seminarie op Halki, een eiland voor de kust van Istanbul. Hij is de eerste Griekse premier die dit doet. Het seminarie, dat orthodoxe kerkleiders opleidde, is sinds 1971 gesloten ondanks oproepen aan de Turkse regering om het te heropenen.

Update: President Erdogan heeft er bij Tsipras op aangedrongen de militairen terug naar Turkije te sturen. “Griekenland moet de voortvluchtige militairen op de juiste manier behandelen. Zij zijn verantwoordelijk voor de doden”, zei hij. Erdogan zei ook dat Griekenland geen’ veilige haven ‘voor terroristen mag worden.

Tsipras antwoordde dat ‘coupplegers niet welkom zijn in Griekenland’, maar dat ‘Griekenland de beslissingen van de rechterlijke macht moet respecteren’. De premier verwees daarmee naar het Griekse hof dat de uitlevering van de militairen aan Turkije afwijst en hen asiel verleent.


‘Uitruil militairen met Turkije is onbespreekbaar’

17 juli 2018

Griekenland is geenszins van plan om een compromis te sluiten met Turkije om de vrijlating van twee Griekse militairen te bewerkstelligen. Dat heeft plaatsvervangend minister van Defensie Foris Kouvelis nog eens duidelijk gemaakt.

Turkije zou de twee Grieken willen ruilen tegen de acht Turkse militairen die na de mislukte staatsgreep in juli 2016 naar Griekenland vluchtten en aan wie onlangs asiel werd verleend. De Turkse president Erdogan beschouwt het achttal als landverraders en eist dat Athene ze uitlevert.

Voor Griekenland is zo’n ruil onbespreekbaar. President Prokopis Pavlopoulos wees het voorstel in april al resoluut van de hand en Kouvelis deed dat nog eens dunnetjes over. “Niemand mag suggereren dat er sprake kan zijn van een uitruil”, zei hij vandaag tegen Real FM, nadat een Turkse rechter ook het zesde verzoek om vrijlating van de twee Griekse militairen had afgewezen. Volgens Kouvelis wordt ‘op meerdere niveaus druk uitgeoefend’ om het tweetal vrij te laten.

Luitenant Aggelos Mitretodis en sergeant Dimitris Kouklatzis zitten al sinds 2 maart in een maximaal beveiligde Turkse gevangenis nadat ze tijdens een routinepatrouille in slecht weer per ongeluk de grens met Turkije overstaken. Er zijn geen officiële aanklachten tegen hen ingediend en er is geen datum vastgesteld voor een rechtszaak. “Dit is ‘gerechtigheid’  in Turkije”, zei Kouvelis. “Zulke zaken zijn volledig vreemd in de westerse gerechtelijke cultuur.”

Griekenland, de Europese Unie en het Europees Parlement hebben Ankara herhaaldelijk opgeroepen de illegale detentie van de twee militairen te beëindigen. Volgens Kouvelis is de kwestie ook ‘op de meest krachtige manier mogelijk’ aangekaart tijdens de NAVO-top. Premier Alexis Tsipras stelde daar vorige week dat de gevangenneming van twee Griekse soldaten door Turkije een ‘wond’ is voor de westerse alliantie.

“Het ongekende feit dat twee militairen uit een NAVO-land meer dan vier maanden worden vastgehouden door een andere lidstaat, omdat ze per ongeluk een paar meter op zijn grondgebied zijn gekomen, is een wond voor de hele NAVO”, aldus Tsipras, die Turkije nadrukkelijk opriep de wond te helen door de militairen vrij te laten.


Gevluchte Turkse militair krijgt politiek asiel

24 mei 2018

Een van de acht Turkse militairen die in juli 2016 na de mislukte coup met een helikopter naar Griekenland vluchtten, krijgt definitief politiek asiel in Griekenland. Dat heeft de Raad van State bepaald.

Die beslissing van de hoogste bestuursrechter in Griekenland betekent waarschijnlijk ook goed nieuws voor de zeven andere Turkse militairen. Omdat er sprake is van precedentwerking, dienen rechters ook in de andere zaken rekening te houden met die uitspraak.

Het Turkse ministerie van Buitenlandse Zaken reageerde woedend op de uitspraak van de Raad van State. “Griekenland is een land dat coupplegers in bescherming neemt en onderdak geeft. We veroordelen met klem deze beslissing die het geweten van de Turkse natie zwaar beledigt”, laat het ministerie weten in een verklaring. “We hopen dat de Griekse rechterlijke macht niet nog eens dezelfde fout zal maken door in de toekomst soortgelijke vooringenomen beslissingen te nemen.”

De Turkse president Erdogan heeft sinds 2016 herhaaldelijk gevraagd om uitlevering van de acht militairen, die in Turkije worden beschuldigd van hoogverraad en betrokkenheid bij de couppoging. Het Griekse hof blokkeerde de uitlevering omdat de militairen in eigen land geen eerlijk proces zouden krijgen. Zelf ontkennen de acht mannen dat ze iets met de poging tot staatsgreep te maken hebben.

De zaak heeft de gespannen verhouding tussen de twee buurlanden nog verder op de spits gedreven.  Sinds maart zitten er twee Griekse militairen gevangen in Turkije omdat ze per ongeluk de Grieks-Turkse grens overstaken tijdens een patrouille in slecht weer. Griekenland spreekt van een gijzeling, maar volgens Turkije gaat het om spionage. Erdogan wil hen alleen vrijlaten in ruil voor de acht dissidenten, maar Athene gaat daar niet mee akkoord.


Bezoek Erdogan zorgt niet voor toenadering

8 december 2017

Het was de bedoeling om de band tussen Griekenland en Turkije aan te halen, maar het bezoek van de Turkse president Erdogan aan Griekenland heeft de gespannen sfeer tussen de twee buurlanden er bepaald niet beter op gemaakt.

Op de tweede dag van zijn bezoek ging Erdogan naar Thracië, een regio in het noordoosten van Griekenland waar een (Turkssprekende) moslimminderheid woont. Hoofdstad Komotini werd in 1361 veroverd door het Ottomaanse Rijk en zou tot 1913 Ottomaans blijven. In Griekenland werd gevreesd dat het bezoek van Erdogan de etnische spanningen in de regio alleen maar zou versterken.

In Komotini bezocht Erdogan een moskee en een school, waar hij een menigte toesprak en speelgoed uitdeelde aan de kinderen. Sommige aanwezigen riepen ‘leider’ terwijl Erdogan langsliep, meldt persbureau Reuters. De Turkse president is erg populair onder de moslimbevolking in Thracië. “Wij hebben belangrijke beslissingen genomen om de rechten van onze etnisch Griekse burgers te beschermen, en het is ons recht om hetzelfde gedrag van Griekenland te verwachten”, zei Erdogan.

Discriminatie

Een dag eerder had Erdogan de Griekse regering ook al tegen de haren ingestreken door te suggereren dat de 100.000 moslims in de regio Thracië worden gediscrimineerd door Athene. Ze zouden geen hebben geen religieuze vrijheid hebben omdat de imams door de Griekse staat worden benoemd en niet worden gekozen door de bevolking.

Aan de vooravond van zijn bezoek aan Athene zette Erdogan kwaad bloed in Griekenland door in een interview het Verdrag van Lausanne uit 1923 – dat de landsgrenzen tussen Turkije en Griekenland bepaalde – opnieuw ter discussie te stellen. Tijdens een stroef verlopen welkomstceremonie  sloot de Griekse president Prokopis Pavlopoulos gisteren elke aanpassing van het verdrag uit.

Volgens Pavlopoulos vormt het Verdrag van Lausanne de hoeksteen van de betrekkingen tussen Griekenland en Turkije: “Er zijn geen tekortkomingen, het hoeft niet te worden herzien, of vernieuwd.”


Spanningen rond bezoek Erdogan

7 december 2017

Het Verdrag van Lausanne is niet onderhandelbaar en hoeft niet te worden herzien. Dat heeft de Grieke president Prokopios Pavlopoulos gezegd tijdens het bezoek van zijn Turkse collega Recep Tayyip Erdogan.

De sfeer rond het bezoek van de Turkse president is gespannen. Aan de vooravond van zijn bezoek aan Athene zorgde Erdogan voor onrust in Griekenland door in een tv-interview het Verdrag van Lausanne uit 1923 – dat de landsgrenzen tussen Turkije en Griekenland bepaalde – opnieuw ter discussie te stellen.

Een jaar geleden zette hij de verhoudingen tussen Turkije en Griekenland (weer) op gespannen voet met de uitspraak dat de eilanden in de oostelijke Egeïsche Zee van Turkije waren. Het aantal schendingen van het Griekse luchtruim door Turkse gevechtsvliegtuigen is sindsdien fors toegenomen en er werden provocerende acties uitgevoerd in de Egeïsche Zee.

“Een geschil kan alleen vreedzaam worden opgelost en op basis van internationaal recht”, aldus Pavlopoulos, die tevens de noodzaak van vriendschappelijke banden tussen de twee buurlanden benadrukte. Hij zei dat het Verdrag van Lausanne de ‘hoeksteen’ vormt van de betrekkingen tussen Griekenland en Turkije.

Na zijn onderhoud met Pavlopoulos sprak Erdogan ook met premier Alexis Tsipras. “We hebben geprobeerd misverstanden uit de wereld te helpen en elkaar beter te begrijpen”, zei de Griekse premier na afloop.

Thracië

Morgen gaat Erdogan naar Thracië, een gebied in het noordoosten van Griekenland waar een Turkssprekende minderheid woont. Volgens de Turkse president worden zij gediscrimineerd en hebben ze geen religieuze vrijheid omdat de imams door de Griekse staat worden benoemd en niet worden gekozen door de bevolking. Sommige Grieken vrezen dat Erdogan met zijn bezoek de etnische spanningen alleen maar zal versterken.

Erdogan is voor een tweedaags bezoek in Griekenland. Met het bezoek hopen Turkije en Griekenland hun onderlinge relatie te verbeteren. Het is de eerste keer in 65 jaar dat een Turks staatshoofd Griekenland bezoekt. Erdogan kwam wel twee keer als premier naar het buurland.


Erdogan bezoekt Athene op 7 en 8 december

30 november 2017

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan brengt volgende week een historisch bezoek aan Griekenland. Het is de eerste keer in 65 jaar dat een Turks staatshoofd Athene bezoekt.

Als premier kwam Erdogan al twee keer naar Griekenland, in 2004 en 2010. In juni van dit jaar kwam premier Binali Yildirim op bezoek in Athene. Er is geen bezoek van een Turks staatshoofd geweest sinds de reis van president Celal Bayar in 1952.

Op het programma staan een ontmoeting met premier Alexis Tsipras, president Prokopios Pavlopoulos en een bezoek aan Thracië. Tsipras en Erdogan zullen kwesties bespreken die van invloed zijn op de bilaterale betrekkingen, migratie, regionale veiligheid, de betrekkingen tussen de EU en Turkije, en economische samenwerking.

Het bezoek van Erdogan zou de relatie tussen de twee buurlanden moeten verbeteren. De verhoudingen tussen Turkije en Griekenland staan al een tijdje op scherp, sinds Erdogan liet weten dat hij het Vredesverdrag van Lausanne, dat in 1923 de landsgrenzen tussen Turkije en Griekenland bepaalde, niet accepteert.

De spanningen werden verder aangewakkerd toen Griekenland weigerde acht Turkse militairen uit te leveren om hun vermeende rol bij de mislukte staatsgreep in het buurland. Het aantal schendingen van het Griekse luchtruim door Turkse gevechtsvliegtuigen is sindsdien fors toegenomen en er werden provocerende acties uitgevoerd in de Egeïsche Zee.

Het bezoek van Erdogan staat gepland voor 7 en 8 december.


Griekse politici reageren voorzichtig op winst Erdogan

17 april 2017

In Griekenland is terughoudend gereageerd op de uitslag van het referendum in Turkije over de grondwetswijziging die president Erdogan meer bevoegdheden geeft. Politici uitten vooral hun bezorgdheid over de betrekkingen tussen hun buurland, Griekenland en de EU.

Oppositiepartij To Potami liet in een verklaring weten er bij Erdogan op aan te dringen vrede en stabiliteit na te streven en niet af te glijden naar autocratische regeringsvormen. Nea Dimokratia-woordvoerder Giorgos Koumountsakos zei dat Turkije verstandig moet omgaan met het resultaat van het referendum en dat Griekenland vriendschappelijke betrekkingen met het buurland nastreeft.

Volgens Syriza-politicus en vice-president van het Europees Parlement Dimitris Papadimoulis laat de uitslag van het Turkse referendum zien hoe verdeeld Turkije is. Ook noemde hij het een twijfelachtige overwinning voor president Erdogan.

Stemgerechtigde Turken in Griekenland konden in de Turkse consulaten in Athene, Thessaloniki, Komotini en Rhodos naar de stembus. Volgens ambtenaren op de stembureaus mochten 10.556 mensen een stem uitbrengen in het referendum, slechts 797 deden dat ook daadwerkelijk. Van hen stemde 76.7% ‘nee’.

De verhoudingen tussen Turkije en Griekenland staan al een tijdje op scherp, sinds president Erdogan liet weten dat hij het Vredesverdrag van Lausanne, dat in 1923 de landsgrenzen tussen Turkije en Griekenland bepaalde, niet accepteert. De hernieuwde spanningen werden verder aangewakkerd toen Griekenland weigerde acht Turkse militairen uit te leveren om hun vermeende rol bij de mislukte staatsgreep in het buurland.

De afgelopen maanden is het aantal schendingen van het Griekse luchtruim door Turkse gevechtsvliegtuigen flink gestegen. Ook hebben Turkse oorlogsschepen enkele acties uitgevoerd in de territoriale wateren van Griekenland.