Deskundigen alert op verspreiding paarse kwal

27 mei 2022

Voor het tweede jaar op rij is er een uitbraak van de parelkwal of lichtende kwal (Pelagia noctiluca) waargenomen in de Griekse wateren.

Deskundigen in Griekenland houden de verspreiding van de ongewenste kwallensoort nauwlettend in de gaten en waarschuwen dat stijgende zeetemperaturen en overbevissing het fenomeen verergeren.

De parelkwal plant zich voort in open zee en drijft mee op de stroming waarna hij kusten en stranden bereikt. De soort komt voor in de hele Middellandse Zee, maar vanwege de aanhoudende aanwezigheid in de Griekse wateren is er mogelijk een broedplaats in de Egeïsche Zee.

Kleine paarse kwallen

“Volgens oudere cycli verschijnen uitbraken van deze specifieke soort om de 10-12 jaar en duren ze twee tot drie jaar. Het valt nog te bezien of het patroon zich zal herhalen of dat het langer zal duren”, zegt de onderzoeksdirecteur van het Oceanografisch Instituut van het Griekse Centrum voor Marien Onderzoek (HCMR), Epaminondas Christou.

De parelkwal is een vrij kleine kwallensoort, met een diameter van zo’n 10 centimeter, en lichtpaars tot donkerrood gekleurd. Hij heeft 8 tentakels die bedekt zijn met netelcellen en nog 8 lange neteldraden die tot wel 3 meter lang kunnen worden.

De steek veroorzaakt pijn die doorgaans 1-2 weken aanhoudt, plaatselijke roodheid, zwelling en uitslag, maar is over het algemeen niet gevaarlijk. In zeldzame gevallen zorgt een steek van de paarse kwal voor een ernstige allergische reactie.

Waarnemingen Egeïsche en Ionische Zee

De kwal is al in grote aantallen waargenomen in de centrale en noordelijke Egeïsche Zee, maar ook verder naar het zuiden – met name in de Saronische Golf bij Athene.

Volgens het Jellyfish Report van biodiversiteitgr.org is de Pelagia noctiluca ook al waargenomen in de Ionische Zee bij Zakynthos, Paxos, Antipaxos, Kefalonia, Corfu en de Golf van Amvrakikos (tussen Epirus en West-Griekenland).


Griekenland stapt naar VN vanwege Turkse claims

26 mei 2022

De Griekse regering heeft zich per brief bij de Verenigde Naties beklaagd over Turkije omdat het buurland (opnieuw) de soevereiniteit van een aantal Griekse eilanden voor de Turkse kust betwist.

In de brief noemt Griekenland de Turkse beweringen ‘juridisch, historisch en feitelijk onhoudbaar’. De Turkse beweringen werden vastgelegd in het expansionistische plan van president Erdogan met de naam ‘Blue Motherland’. Daarin claimt hij dat de eilanden in de oostelijke Egeïsche Zee niet bij Griekenland horen, maar eigenlijk Turks zijn.

Met name het Turkse argument dat de Griekse soevereiniteit van de Egeïsche eilanden verband houdt met een verplichting om deze eilanden te demilitariseren, wekt de woede van de Grieken.
Volgens Griekenland gaat dit in tegen de geest en letter van het Verdrag van Lausanne van 1923 en het Verdrag van Parijs van 1947.

De Turkse president beschouwt het Vredesverdrag van Lausanne, dat in 1923 de landsgrenzen tussen Turkije en Griekenland bepaalde, als verraad. “We hebben de huidige grenzen nooit vrijwillig geaccepteerd”, zei Erdogan in 2016.

“Griekenland blijft er vast van overtuigd dat beide landen hun opmerkelijke geschil, namelijk de afbakening van hun continentaal plat en exclusieve economische zones, kunnen oplossen in een geest van goed nabuurschap en in overeenstemming met het internationaal recht. Griekenland roept Turkije op om zich ook in te zetten voor een vreedzame oplossing van dit geschil”, staat in de brief aan de VN.

De gang van Athene naar de Verenigde Naties komt op een moment dat de spanningen tussen de twee NAVO-lidstaten weer extreem hoog zijn opgelopen. Turkse jachtbommenwerpers vliegen bijna dagelijks over bewoonde Griekse eilanden om te provoceren.


Migrantenboot kapseist bij Paros; 16 doden

25 december 2021

Acht kilometer uit de kust van het eiland Paros is een boot met migranten omgeslagen. Zeker 16 mensen zijn daarbij omgekomen. De Griekse kustwacht heeft 62 opvarenden gered uit het water.

Volgens de overlevenden zaten er 80 mensen op het zeilschip, dat door nog onbekende oorzaak kapseisde. De slachtoffers zijn twaalf mannen, drie vrouwen en een kind.

Het is de derde keer in drie dagen tijd dat in de Griekse wateren een boot met migranten aan boord omslaat. Hierbij zijn zeker dertig mensen omgekomen, 160 mensen werden gered. Tientallen worden nog vermist.

Een dag eerder liep ten noorden van Antikythera een boot met zo’n honderd opvarenden vast. Ruim negentig mensen (onder wie 27 kinderen) wisten op eigen kracht het kleine eiland te bereiken, waarna ze werden opgepikt door de kustwacht. Elf mensen redden het niet en verdronken.

Op 22 december zijn minstens drie migranten verdronken nadat hun boot ten zuiden van het eiland Folegandros in de Egeïsche Zee zonk. Twaalf opvarenden (zeven mannen, vier tieners en een vrouw) werden gered en overgebracht naar een ziekenhuis.


‘Zeesnot’ vormt geen gevaar voor gezondheid

9 juli 2021

Het ‘zeesnot’ dat bij Limnos in de Egeïsche Zee verscheen, vormt geen gevaar voor de volksgezondheid. Dat blijkt uit een onderzoek in opdracht van het Griekse ministerie van Milieu en Energie.

“Er is geen reden tot bezorgdheid voor zwemmers. Bovendien is het slijm de afgelopen dagen van de kust van het eiland verdwenen door de wind”, zeggen deskundigen die het verschijnsel bestudeerden.

Uit analyses is gebleken dat het ontstaan van het ‘zeesnot’ het gevolg was van een lichte toename van de voedselrijkdom (eutrofiëring) in het zeewater. Het slijm bevatte geen giftige micro-organismen.

De slijmerige substantie werd op 20 juni ontdekt ten zuiden van de eilanden Limnos en Agios Efstratios in het noordoosten van de Egeïsche Zee. Het was mogelijk afkomstig uit de Zee van Marmara, waar de kusten al weken werden geplaagd door een dikke algenlaag.

Het ‘zeesnot’ bestaat uit microscopisch kleine algen en dankt zijn naam aan de slijmerige textuur. Het fenomeen wordt veroorzaakt door vervuiling, hoge temperaturen en overvloedige voedingsstoffen in het water.

De dikke laag houdt het zonlicht tegen waardoor er geen zuurstof in de zee kan doordringen en het zeeleven dreigt te verstikken.


‘Zeesnot’ duikt op bij Limnos en Agios Efstratios

24 juni 2021

Rond de Griekse eilanden Limnos en Agios Efstratios in het noordoosten van de Egeïsche Zee heeft zich een dikke laag geelachtig ‘zeesnot’ gevormd.

Volgens lokale media is het ‘zeesnot’ een paar dagen geleden begonnen voor de zuidkust van Limnos en heeft de slijmerige substantie in sommige gebieden zelfs de kust bereikt. Het is mogelijk afkomstig uit de Zee van Marmara, waar de kusten al weken worden geplaagd door de dikke algenlaag.

Het ‘zeesnot’ is geen onbekend verschijnsel, maar de hoeveelheid die nu op het wateroppervlak drijft bij Limnos en Agios Efstratios is wel ongebruikelijk volgens Stavros Stathakis, vice-president van de vereniging van vissers op Limnos.

“Het vormt zich af en toe, maar verdwijnt meestal na een tijdje. Dit is de eerste keer in tien jaar dat we zoveel hebben gezien”, aldus Stathakis, er aan toevoegde dat het slijm de visserij belemmert en toeristen afschrikt – zwemmen in een zee met een dikke laag slijm is niet echt aantrekkelijk.

Het fenomeen wordt in de gaten gehouden namens het Ministerie van Milieu door het Instituut voor Visserijonderzoek. De gemeente Limnos heeft monsters laten nemen van het slijm en naar speciale laboratoria gestuurd voor nader onderzoek.

Zeeleven bedreigd

‘Zeesnot’ bestaat uit microscopisch kleine algen en dankt zijn naam aan de slijmerige textuur. Het fenomeen wordt veroorzaakt door vervuiling, hoge temperaturen en overvloedige voedingsstoffen in het water.

De dikke laag houdt het zonlicht tegen waardoor er geen zuurstof in de zee kan doordringen en het zeeleven dreigt te verstikken.


Beving heeft Samos 18-25 cm omhooggeduwd

4 november 2020

Door de zware aardbeving van vorige week is het eiland Samos 18 tot 25 centimeter omhoog gekomen. Dat zegt een onderzoeksteam van de afdeling Geologie en Geomilieu van de Universiteit van Athene.

De verhoging werd in kustgebieden in het zuiden (Potokaki, Pythagorion en Psili Ammos) en in het noorden (Karlovasi) van het eiland vastgesteld.

Het team deed uitgebreid veldonderzoek naar de aardbeving op Samos, de effecten ervan op gebouwen, de bijbehorende geodynamische verschijnselen, de tsunami en de aanzienlijke bodemvervormingen. Het onderzoek is nog niet afgerond en binnenkort zal een completer rapport worden gepubliceerd.

Op 30 oktober werd een beving met een kracht van 6,7 op de Schaal van Richter geregistreerd. Het epicentrum lag in zee op 19 kilometer ten noodwesten vanSamos, op een diepte van 10 kilomter. De zware beving werd gevoeld door heel Griekenland en het nabijgelegen Turkije – waar in de stad Izmir verschillende gebouwen instortten, 113 mensen omkwamen en meer dan duizend anderen gewond raakten.

Op Samos kwamen twee tieners om het leven toen een muur instortte. Ook veroorzaakte de beving schade aan gebouwen en het wegennet op het eiland. Vooral oude huizen in de steden Pythagorion, Karlovasi en Vathy zijn beschadigd of (deels) ingestort. Een deel van de Kerk van de Hemelvaart van de Maagd Maria in Karlovasi stortte in.

Na inspecties bleek dat 300 gebouwen op Samos door de beving onveilig zijn om in te wonen.


412 migranten bereiken Griekse eilanden

30 december 2019

Het slechte weer van de afgelopen dagen heeft migranten en vluchtelingen er niet van weerhouden om de oversteek vanuit Turkije te maken. De laatste drie dagen kwamen minstens 412 mensen aan op de Griekse eilanden in de oostelijke Egeïsche Zee.

Volgens een verklaring van de Griekse kustwacht arriveerden tussen vrijdagochtend 27 december en maandagochtend 30 december minstens 162 mensen op Lesbos. Op Chios kwamen 27 mensen aan, op Samos 96 en op Kos 8. Op het kleine eiland Farmakonisi arriveerden 109 mensen, op Pserimos 10.

De kustwacht redde dit weekeinde voor de kust bij Alexandroupolis ook nog 39 migranten uit het koude water.

Ondertussen gaat de Griekse overheid door met het verhuizen van kwetsbare migranten uit het overvolle kamp Moria op Lesbos naar het Ritsona-kamp in Attica. De afgelopen dagen zijn 668 mensen overgebracht naar het Griekse vasteland. Volgens de autoriteiten zijn er na de verhuizing nog 18.640 mensen in Moria, 11.200 van hen wonen buiten het kamp dat is berekend op 3000 mensen.


Eilanden tegen plan voor gesloten migrantencentra

28 november 2019

De burgemeesters van Lesbos, Samos, Chios, Kos en Leros verwerpen het plan van de regering om gesloten detentiecentra voor migranten te openen op de eilanden. Dat laten ze weten in een gezamenlijke verklaring.

De zogenaamde ‘gesloten pre-vertrekscentra’, waar plaats is voor 5000 mensen, moeten in de plaats komen voor de overvolle kampen op de eilanden in de oostelijke Egeïsche Zee. De burgemeesters zeggen dat ze niet vantevoren op de hoogte zijn gesteld van deze nieuwe faciliteiten.

Ook roepen ze regeringspartij Nea Dimokratia op om ‘haar pre-verkiezingsverplichtingen na te komen en onmiddellijk door te gaan met het ontlasten van de eilanden en de beslissingen van onze gemeenteraden te respecteren’. Verder drongen ze er op aan dat de regering de zeegrenzen zou moeten bewaken om de migranteboten uit Turkije tegen te houden.

Het hoofd van het beruchte kamp Moria op Lesbos staat wel achter het plan van de Griekse regering voor gesloten detentiecentra. In een brief aan de krant Kathimerini schrijft hij dat ‘programma van de overheid beweegt in de geest van wat we hebben gevraagd’ en dat hij hulp zal bieden zodat het plan ‘zo snel mogelijk wordt uitgevord’.

In Moria verblijven  momenteel meer dan16.000 mensen onder erbarmelijke omstandigheden, terwijl er plaats is voor 3000 mensen. Het is het grootste migrantenkamp in Griekenland.


Oinousses maakt Griekse vlag van 1500 m²

18 oktober 2019

Bewoners van het eiland Oinousses hebben op een berghelling de grootste Griekse vlag  gecreëerd als teken van verzet tegen Turkse provocaties. Oinousses ligt in de oostelijke Egeïsche Zee, op een steenworp afstand van Turkije. Turkse F-16’s schenden er bijna dagelijks het Griekse luchtruim.

Het kostte de inwoners 55 dagen om de stenen waarmee de vlag werd gevormd naar de heuvel te brengen. Daarna schilderden ze de stenen blauw en wit. De gigantische vlag meet 1,5 stremma (1500 m²) en is niet alleen duidelijk zichtbaar vanuit de lucht – als boodschap voor de Turkse piloten – maar ook vanaf buureiland Chios, dat op zo’n 2 kilometer van Oinousses ligt.

Vorig jaar schilderden bewoners van het eiland Kalymnos een Griekse vlag van 375 vierkante meter op een berghelling. Kalymnos heeft regelmatig te maken met Turkse provocaties vanwege de Imia-eilandjes die dichtbij liggen en waarvan Ankara claimt dat ze Turks zijn.


Duikers zien bij Andros een ‘koraalrif van plastic’

5 augustus 2019

Duizenden plastic zakken haalde een team van duikers en milieuactivisten vorige maand van de zeebodem bij het Griekse eiland Andros. Het plastic is afkomstig van een officieuze vuilstortplaats die acht jaar geleden in het water gleed na zware regenval.

Net als koraal heeft het plastic afval een soort rif gevormd op de zeebodem. De duikers zagen blauwe, zwarte en gele plastic zakken die verstrikt zaten tussen riffen, zwaaiend tussen vissen.

“Zoals het paradijs van de Caribische Zee, waar je overal koraalriffen in alle kleuren vindt. Het was precies hetzelfde, maar in plaats van koralen waren het tassen”, zegt Arabella Ross, een vrijwillige duiker bij Aegean Rebreath tegen Kathimerini. “Het was vreselijk om te zien en het heeft me echt geschokt.”

Aegean Rebreath werd in 2017 opgericht om onder water en langs de kusten van de Egeïsche Zee afval op te ruimen. Volgens een rapport van het Wereld Natuur Fonds uit juni van dit jaar is de Middellandse Zee een van de zeeën met de meeste plasticvervuiling ter wereld.

De duikers hebben slechts een klein deel van het plastic kunnen opruimen.  Veel plastic zakken waren al gedeeltelijk afgebroken en waren bros. “Zelfs als we met 60 mensen waren en vijf dagen de tijd hadden, zouden we niet in staat zijn geweest om al het plastic afval naar boven te brengen”, aldus Ross.

Griekenland produceert jaarlijks ongeveer 700.000 ton plastic afval, daarvan belandt ongeveer 11.500 ton in zee. Bijna 70 procent daarvan eindigt weer op de kustlijn.