Italiaanse rechtbank maakt weg vrij voor Distomo-compensatie

8 september 2019

De Griekse slachtoffers van het bloedbad van Distomo hebben het recht om ter compensatie beslag te leggen op Duitse bezittingen in een ander Europees land. Dat heeft het Hooggerechtshof in Italië deze week bepaald.

Op basis van deze uitspraak claimen de 296 eisers (overlevenden en familieleden van de slachtoffers van de nazi-gruweldaad tijdens de Tweede Wereldoorlog) minstens 25 miljoen euro schadevergoeding. Dit bedrag zou kunnen worden betaald uit de inkomsten van een Italiaans bedrijf dat goederenvervoer per spoor verzorgt en dat grotendeels in handen is van de Duitse spoorwegmaatschappij Deutsche Bahn.

Griekse rechtbank oordeelde al in 1997 dat de slachtoffers recht hebben op een schadevergoeding, maar ministers van Justitie hebben tot dusver geweigerd om het vereiste besluit tot confiscatie uit te vaardigen.

In 2004 stapte – de inmiddels overleden – Yiannis Stamoulis namens alle slachtoffers naar de Italiaanse rechtbank. Hij maakte daarbij gebruik van het recht om de zaak te laten behandelen in een ander Europees land waar Duitsland eigendommen of inkomsten heeft.

Bloedbad van Distomo

Op 10 juni 1944 vond één van de grootste gruweldaden van de nazitroepen in Griekenland plaats. In twee uur tijd werden 218 inwoners (ongeveer een kwart van de totale bevolking) van Distomo, een dorp in Centraal-Griekenland, gedood als represaille voor een eerdere aanval van Griekse partizanen op drie Duitse soldaten.

Leden van de Waffen-SS gingen ieder huis in Distomo langs en vermoordden iedereen die binnen was. Vooral vrouwen, kinderen en ouderen werden gedood. Veel mannen bleven gespaard omdat ze op het moment van de aanval op het land aan het werk waren. Na de vergeldingsactie brandden de Duitse troepen het dorp plat.



mazower_greece_wwiiMeer lezen over de nazi-bezetting van Griekenland?

Bestel “Inside Hitler’s Greece” van Mark Mazower bij Bol.com


Kalavryta: Stad van de weduwen

13 december 2017

13 december 1943 is een zwarte dag in de geschiedenis van Kalavryta. Op die dag executeerden Duitse soldaten alle mannen en jongens van 15 jaar en ouder in het kleine stadje in het noorden van de Peloponnesos. Vrouwen en kinderen sloten ze op in de school die vervolgens in brand werd gestoken. De vrouwen konden ontsnappen door de ramen in te slaan. Tot slot brandden de nazi’s de stad plat.

De actie was een vergelding voor een veldslag tussen het Griekse verzet en nazi-troepen, waarbij 80 Duitse militairen omkwamen. Omdat de Duitsers de inwoners van Kalavryta verdachten van hulp aan het verzet, vielen ze het stadje binnen en richtten er een bloedbad aan.

Kalavryta werd herbouwd, maar het verleden is niet uitgewist. In het staat een museum dat herinnert aan de oorlogsgruwelen en op een heuvel net buiten de stad staat een groot monument met daarop de namen van alle slachtoffers. De klok in de linkertoren van de kathedraal geeft altijd 2.34 uur aan, de tijd waarop de gruweldaad op de bewuste decemberdag in 1943 plaatsvond.

Tot op de dag van vandaag vechten overlevenden van het bloedbad voor een schadevergoeding.


10 juni 1944: Het bloedbad van Distomo

10 juni 2016
monument_distomo

Herdenkingsmonument voor het bloedbad in Distomo

Op 10 juni 1944 vond één van de grootste gruweldaden van de nazitroepen in Griekenland plaats: het bloedbad van Distomo.

In twee uur tijd werden 218 inwoners (ongeveer een kwart van de totale bevolking) van het bergdorpje in Centraal-Griekenland gedood als represaille voor een aanval van Griekse partizanen op drie Duitse soldaten. Leden van de Waffen-SS gingen ieder huis in Distomo langs en vermoordden iedereen die binnen was. Na de vergeldingsactie brandden de Duitse troepen het dorp plat.

Vooral (zwangere) vrouwen en kinderen werden vermoord bij de vergeldingsactie. Veel mannen bleven gespaard omdat ze op het moment van de aanval op het land aan het werk waren. Van de 218 slachtoffers waren er 53 jonger dan zestien jaar. Sommigen waren zelfs nog baby’s. Een nabestaande vertelde in 2012 in Trouw dat de Duisters buiken van zwangere vrouwen opengesneden en  de foetussen vertrapten.

Symbool van gruwelijkheden

Nieuwsuur maakte vorig jaar een reportage in Distomo en sprak daar met de 87-jarige Dimitris Tzitzikos die destijds zag hoe de nazi’s van deur tot deur trokken. “Waar we ook keken, was bloed. Ze lieten niemand leven. Mannen, honden, vrouwen, kleine kinderen, ze vermoordden iedereen”, vertelt hij.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog voerden de nazi’s ook in andere Griekse dorpen vergelijkbare ‘vergeldingsacties’ uit. Maar het Bloedbad van Distomo staat symbool voor alle gruwelijkheden die in Griekenland hebben plaatsgevonden.

Het Amerikaanse tijdschrift Time Magazine publiceerde op 27 november 1944 een indringende fotoreportage van fotograaf Dmity Kessel. De foto van Maria Pantiska, die bij de massamoord haar moeder verloor, ging de hele wereld over.

De Leugen van Distomo

In 2006 werd er een documentaire over Distomo gemaakt: Ein Lied für Argyris. De film gaat over Argyris Sfountouris, die als 4-jarig jongetje het bloedbad overleefde maar wel dertig familieleden verloor, waaronder zijn beide ouders. Via een weeshuis in Athene belandde hij uiteindelijk door het Rode Kruis in Zwitserland, waar hij wiskunde en astrofysica studeerde.

Sfountouris voert al sinds 1995 samen met andere nabestaanden een gerechtelijke procedure tegen de Duitse regering voor herstelbetalingen vanwege de gruweldaden tijdens de oorlog. Sfountouris heeft een heel archief opgebouwd over de gebeurtenissen van 10 juni 1944. Hij noemt het ‘de Leugen van Distomo’ omdat Duitsland het bloedbad niet beschouwt als een oorlogsmisdaad maar als ‘een maatregel in het kader van de oorlog’

In 2001 wees een Griekse rechter de nabestaanden een schadevergoeding toe. Maar de Griekse regering verhinderde destijds dat Duits staatseigendom in Griekenland verkocht zou worden om het vonnis uit te voeren, uit angst dat het de betrekkingen met Duitsland zou schaden. De zaak is nog altijd niet afgerond.

 

mazower_greece_wwiiMeer lezen over de nazi-bezetting van Griekenland?

Bestel “Inside Hitler’s Greece” van Mark Mazower bij Bol.com