Revolutie van 1821 ‘komt tot leven’ op 18 gebouwen

12 juni 2021

Onder de titel ‘Verlangen naar vrijheid’ worden dit weekend op diverse belangrijke openbare gebouwen in 18 Griekse steden digitale projecties van de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog van 1821 vertoond.

Het zijn visuele verhalen met relevante kunstwerken die de geschiedenis van de Griekse revolutie verbeelden, maar de projecties gaan ook in op de moderne geschiedenis van elke stad.

Voor de projecties werden meer dan 300 gravures en schilderijen gebruikt van musea, gemeenten en privécollecties in Griekenland en het buitenland. De beelden zijn via een speciale techniek (visual layering) geanimeerd en voorzien van geluid.

De projecties zijn te zien op openbare gebouwen in Athene, Alexandroupolis, Chania, Chios, Corfu, Heraklion, Ioannina, Kalamata, Lamia, Larissa, Mesolonghi, Naoussa, Nafplio, Piraeus, Rhodos, Syros, Thessaloniki en Tripoli.

De vertoningen duren 18 minuten en worden tussen 21.30 en 23.30 uur elk half uur herhaald. De beelden worden begeleid door een originele muzikale compositie en sfeerverlichting in de omgeving.

De projecties op 12 en 13 juni zijn hier live te bekijken. Volgende maand moet de show ook beschikbaar zijn via een augmented reality-app.


Lees meer in het speciale Parakalo Dossier: 200 Jaar Griekse Onafhankelijkheidsoorlog (1821 – 2021)



De bruiloft van het jaar…1821

16 mei 2021

Hoe maak je de mooiste dag van je leven nóg specialer? Door een bijzonder thema te kiezen voor je bruiloft. Een stel uit Trikala besloot hun huwelijksdag in het teken te laten staan van de 200e verjaardag van de Griekse Revolutie.

Het bruidspaar, de getuigen en vrienden droegen traditionele kostuums, die echt afkomstig zijn uit de tijd van de Griekse revolutie. De bruiloft van Apostolos Kostarellos en zijn vrouw Arianna vond plaats in het Byzantijnse klooster van Porta Panagia buiten Trikala.

De bruidegom vertrok te paard vanuit zijn dorp Gorgogiri – gewapend en gekleed in traditionele klederdracht – met zijn broers, vrienden en getuigen naar het klooster. Daar verwelkomde hij zijn bruid, die arriveerde in een rijtuig uit 1821.


Lees meer in het speciale Parakalo Dossier: 200 Jaar Griekse Onafhankelijkheidsoorlog (1821 – 2021)



Speciale doodle voor 200e verjaardag Griekse Onafhankelijkheidsoorlog

25 maart 2021

Ook Google staat vandaag stil bij 200 jaar Griekse Onafhankelijkheid. De startpagina van de zoekmachine is voor de gelegenheid voorzien van een wapperende Griekse vlag, als symbool van vrijheid en solidariteit.

De afgelopen jaren besteedde Google op 25 maart ook aandacht aan de Griekse Onafhankelijkheidsdag. In 2018 was het logo op de beginpagina versierd met een paar tsarouchia, de bekende rode schoenen met een zwarte pompon van de Evzones, het Griekse keurkorps dat tegenwoordig een ceremoniële rol vervult.

Ze bewaken het graf van de onbekende soldaat en het presidentiële paleis en ze hijsen en strijken elke zondag de vlag op de Acropolis. Hun uniform is een verwijzing naar de kleding van de kleftes, de vrijheidsstrijders in de Griekse onafhankelijkheidsoorlog.

Griekse doodles

Sinds 1998 past Google het logo regelmatig aan met verrassende doodles ter ere van feestdagen, jubilea en beroemde kunstenaars, pioniers en wetenschappers.

Eerder maakte de zoekmachine al speciale Griekse doodles voor filmmaker Theo Angelopoulos, dichters  Odysseas Elytis en Dionysios Solomos,  actrice, zangeres en politica Melina Mercouri en operadiva Maria Callas. Ook het Antikythera-mechanisme  kreeg een eigen doodle.




200 Jaar Griekse Onafhankelijkheid (1821 – 2021)

25 maart 2021

Op 25 maart is het 200 jaar geleden dat Griekenland in opstand kwam tegen de Ottomaanse overheersers. De Griekse Onafhankelijkheidsoorlog zou uiteindelijk leiden tot de oprichting van de eerste moderne Griekse staat. Er wordt dit jaar uitgebreid stilgestaan bij het jubileum.

Nieuws en historische achtergronden lees je op de speciale dossierpagina.


Wassenbeeldenmuseum eert Kolokotronis en Bouboulina

9 maart 2021

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

Het is dit jaar 200 jaar geleden dat Griekenland in opstand kwam tegen de Ottomaanse overheersers. Om de Griekse Revolutie van 1821 te herdenken laat het wassenbeeldenmuseum in Kavala de historische figuren Theodoros Kolokotronis en Laskarina Bouboulina ‘herleven’.

“Hoe meer ik hun leven en hun heldendom bestudeerde, hoe groter mijn inspiratie, bewondering en ontzag werd. Daarom besloot ik hen op mijn eigen manier te eren, door middel van mijn kunst”, zegt Theodoros Kokkinidis, die het wassenbeeldenmuseum beheert.

Theodoros Kolokotronis

De Griekse generaal Theodoros Kolokotronis geldt als de meest prominente figuur van de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog. Hij staat ook bekend als “de Oude Man van Morea”. Zijn grootste succes was de nederlaag van het Ottomaanse leger onder het bevel Mahmud Dramali Pasha in de Slag om Dervenakia in augustus 1822. In 1825 werd Kolokotronis benoemd tot opperbevelhebber van de Griekse strijdkrachten in Peloponnesos.

Theodoros Kolokotronis overleed in 1843 op 72-jarige leeftijd. Voor de invoering van de euro prijkte zijn afbeelding op de Griekse bankbiljetten van 5000 drachme. Hij wordt algemeen beschouwd als de volksheld van Griekenland.

Laskarina Bouboulina

Laskarina Bouboulina was een Griekse revolutionair en marinecommandant. Na de dood van haar tweede echtgenoot – kapitein Bouboulis – werd ze eigenaar van scheepswerven en een handelsvloot. Toen in 1821 de Vrijheidsoorlog uitbrak, liet zij met eigen middelen haar handelsschepen ombouwen tot oorlogsschepen (onder meer de Agamemnon waarover zij persoonlijk het bevel voerde). Die vloot zette ze van 1821 tot 1824 in tijdens verschillende zeeslagen met de Turken. Zo voerde Bouboulina het bevel tijdens de belegering en de bevrijding van Nauplion.

Bouboulina raakte goed bevriend met generaal Kolokotronis en haar dochter trouwde later met zijn zoon. Laskarina Bouboulina sierde het biljet van 50 drachme uit 1978 en tussen 1988 en 2001 stond haar profiel op de munt van 1 drachme.

Prominente Grieken in was vereeuwigd

De wassen beelden van Bouboulina en Kolokotronis krijgen in het museum een plekje naast het beeld van Ioannis Kapodistrias, die van 1828 tot eind 1829 de eerste gouverneur van het onafhankelijke Griekenland was. Kunstenaar Kokkinidis maakte zijn wassen evenbeeld in 2019. Kokkinidis heeft ook nog plannen om nog twee andere figuren uit de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog (de Griekse militaire commandant Georgios Karaiskakis en de heldin Manto Mavrogenous) in was te vereeuwigen.

Het museum van Kokkinidis opende in maart 2010 zijn deuren in Kipia, een paar kilometer buiten Eleftheroupoli in de prefectuur Kavala. Het herbergt wassen beelden van verschillende prominente Grieken, waaronder Andreas Papandreou, Constantinos Karamanlis, Melina Mercouri, Maria Callas, Aristotelis Onassis, Konstantinos Kavafis en Mikis Theodorakis. Ook enkele buitenlandse beroemdheden zijn in het museum te zien.


Straatkunst ter herdenking van de Griekse Revolutie

30 januari 2021

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

Dit jaar is het 200 jaar geleden dat Griekenland in opstand kwam tegen de Ottomaanse overheersers. De Griekse Onafhankelijkheidsoorlog zou uiteindelijk leiden tot de oprichting van de eerste moderne Griekse staat. In het jubileumjaar zullen er verschillende officiële evenementen worden georganiseerd in heel Griekenland.

Straatkunstenaar  Evrytos heeft in Athene schilderingen gemaakt van enkele sleutelfiguren van de Griekse revolutie, zoals Georgios Karaiskakis, Nikitaras “de Turken-eter” (Τουρκοφάγος) en een priester. Met zijn werken wil Evrytos de juiste boodschap over de revolutie doorgeven. De straatkunstenaar is van plan om nieuwe schilderingen te maken tot 25 maart, de Griekse Onafhankelijkheidsdag.

“Het zou ideaal zijn als alle graffiti zich op centrale plaatsen bevindt, op plaatsen waar duizenden Grieken langskomen, om de boodschap van de revolutie en de strijd niet te vergeten”, zegt de kunstenaar tegen website MeaCulpa.

Op die plekken bestaat ook het risico dat de politie ingrijpt of dat de schilderingen door anderen worden beklad. “Daarom zijn de meeste van mijn werken op scholen, terrassen en verlaten gebouwen, zodat ik ze veilig kan afmaken.”


De Griekse Onafhankelijkheidsoorlog van 1821

25 maart 1900

Enkele belangrijke figuren uit de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog

(klik op een afbeelding om de galerij te openen)

Op 25 maart 1821 verklaart Griekenland zich onafhankelijk van het Ottomaanse Rijk. De Metropoliet Germanos van Patras hijst op die dag de nieuwe Griekse vlag en zou daarbij Ελευθερία ή θάνατος (Vrijheid of de dood) hebben geroepen. Twee dagen eerder al was Kalamata als eerste stad, onder het bevel van de generaals Theodoros Kolokotronis, Petros Mavromichalis en Papaflessas in opstand gekomen.

Het is het begin van de Onafhankelijkheidsoorlog tegen de Ottomanen, die het land meer dan 400 jaar in hun greep houden. Na de val van het Byzantijnse Rijk in 1453 komen de Grieken onder het bewind van de Turken. Orthodoxe christenen krijgen weliswaar een aantal politieke rechten onder Ottomaanse heerschappij, maar ze worden als inferieure onderdanen beschouwd.

Een Griekse vrijheidsstrijder (kleft )

Als niet-moslim moeten ze hoge belastingen betalen, worden ze vernederd en gedwongen om moslim te worden. Ook moeten ze één op de vijf zoons afstaan om te dienen in het korps van de Janitsaren – de elitie-eenheid van het Ottomaanse leger. Tijdens de Ottomaanse periode zouden ongeveer één miljoen Griekse jongens zijn ingelijfd bij dit keurkorps.

123 opstanden

In de 18e eeuw wordt de situatie iets draaglijker en krijgen de Grieken wat meer priviliges. Zo kunnen er Grieken worden benoemd in bestuursfuncties en mogen ze een handelsvloot hebben (die vaak onder Russische vlag vaart). Om zich te kunnen wapenen tegen piraten, hebben de handelsschepen kanonnen aan boord, waardoor een sterke vloot ontstaat.

Het verzet tegen de overheersers blijft intussen onverminderd groot. Tijdens het Ottomaanse bewind komen de Grieken vele malen in opstand, voor het eerst in 1481. Voordat op 25 maart 1821 de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog begint, hebben ze al 123 keer eerder de wapens ter hand genomen. Veel boeren vluchten de bergen in als hun dorp wordt geplunderd door de Turken. In de onherbergzame gebieden zijn deze κλέφτες (letterlijk: “dieven” of “rovers”) actief als ondergrondse strijders voor de vrijheid.

Filiki Eteria

Op 14 september 1814 wordt de Filiki Eteria (Genootschap van Vrienden) opgericht. Het is een geheime Griekse organisatie die als doel heeft om de Ottomaanse overheersing omver te werpen en een onafhankelijke Griekse staat te vestigen. Leden zijn voornamelijk jonge Phanariotische Grieken uit Constantinopel en het Russische rijk en lokale politieke en militaire leiders van het Griekse vasteland en de eilanden. Hun motto luidt: Ελευθερία ή θάνατος, vrijheid of de dood. In het voorjaar van 1821 achten zij de tijd rijp voor een revolutie en de Peloponnesos zou het hart van de opstand worden.

Het embleem van Filiki Eteria

Het nieuws van de Griekse revolutie wordt met ontzetting begroet door de conservatieve leiders van Europa, maar veel gewone burgers zijn enthousiast. Filhellenen uit heel Europa kiezen openlijk de kant van de Grieken, waaronder de dichters Lord Byron en Percy Shelley, schrijver Victor Hugo en kunstschilder Eugene Delacroix.

Genootschappen van filhellenen sturen geld, wapens en vrijwilligers om de Grieken te steunen. Lord Byron meldt  zich in 1824 als vrijwilliger in het belegerde Messolóngi, waar hij drie maanden later aan de malaria bezwijkt.

Het nieuws van de Griekse revolutie wordt met ontzetting begroet door de conservatieve leiders van Europa, maar veel gewone burgers zijn enthousiast. Filhellenen uit heel Europa kiezen openlijk de kant van de Grieken, waaronder de dichters Lord Byron en Percy Shelley, schrijver Victor Hugo en kunstschilder Eugene Delacroix. Genootschappen van filhellenen sturen geld, wapens en vrijwilligers om de Grieken te steunen.

Bloedbad van Chios

De Ottomanen zijn niet opgewassen tegen de Griekse opstanden en ze roepen de hulp in van Egypte. De Ottomaanse vloot, onder leiding van Kara Ali, grijpt in met meedogenloze wreedheid. Op het eiland Chios worden in 1822 25.000 mensen vermoord en 45.000 anderen (voornamelijk vrouwen en kinderen) als slaaf verkocht. De Grieken, onder leiding van admiraal Konstantinos Kanaris, blazen als wraakactie het schip van Kara Ali op.

Schilderij ‘Het bloedbad op Chios’ van Eugene Delacroix (1824)

De Ottomanen veroveren de Peloponnesos, net als Midden-Griekenland. In 1826 vallen ook Athene en de sterke vesting Messolongion in handen van Ibrahim Pasja, de veldheer van Mehmed Ali van Egypte. De Griekse opstand lijkt gesmoord. Maar in 1827 keren de kansen voor de Grieken als Rusland, Frankrijk en Engeland te hulp schieten. Samen brengen ze de Turks-Egyptische vloot een nederlaag toe in de Zeeslag bij Navarino. De Turken worden verdreven van de Peloponnesos en uit Midden-Griekenland.

Ioannis Kapodistrias

Dit bevrijde gebied wordt in 1828 een republiek onder Ioannis Kapodistrias, die tot eind 1829 de eerste gouverneur van het onafhankelijke Griekenland is. Uiteindelijk wordt na moeizame onderhandelingen de onafhankelijkheid van Griekenland in 1832 door het Congres van Londen officieel erkend.