Epifania weer als vanouds gevierd

6 januari 2023

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

Na twee jaren met beperkingen vanwege de coronapandemie, kon de viering van Epifania dit jaar weer plaatsvinden zoals gebruikelijk. En vanwege het ongewoon warme weer kwamen er veel mensen af op de ceremonies waarbij het water wordt gezegend.

President Katerina Sakellaropoulou bezocht vandaag het eiland Lemnos voor de viering van Epifania. “Deze dag brengt de boodschap van de overwinning van het licht tegen de duisternis. Licht dat de moderne mens zoekt om zijn hart te overspoelen met hoop, vooral in moeilijke tijden”, zei ze. “Ik wens iedereen verlichting.”

Premier Kyriakos Mitsotakis bracht een bezoek aan Gavdos, het meest zuidelijke eiland van Griekenland om de ceremonie bij te wonen.

Belangrijke feestdag

Op 6 januari vieren de Grieken Epifania (Επιφάνια) of Theofania (Θεοφάνια). Ze herdenken dan de dag dat Christus zich als zoon van God openbaarde en de doop van Jezus in de Jordaan. Het is een van de belangrijkste feestdagen van het jaar . Deze dag wordt ook wel de dag van het licht (Ta Fota) genoemd, omdat de doop volgens het christelijk geloof als een verlichting van de mens wordt gezien.

Na een kerkdienst gaan de Grieken op Epifania gewoonlijk met een icoon van de doop van Jezus naar een nabijgelegen rivier, zee of haven, waar een priester het water zegent. Daarna gooit hij er een kruis in en tientallen waaghalzen duiken vervolgens het water in om het kruis weer op te vissen.

Duiken naar een kruis

In de haven van Piraeus wordt zelfs drie keer een kruis in het water gegooid, om de grote menigte zwemmers tegemoet te komen. Wie het kruis als eerste te pakken krijgt, zal de rest van het jaar geluk hebben. De man die dit jaar in Thessaloniki het kruis opdook, vertelde aan de media dat hij dat al sinds 1996 probeert. In al die jaren moest hij slechts twee keer verstek laten gaan.

Bijzonder: in 2017 werd het kruis op Rhodos opgedoken door een vrouw.


Vaticaan geeft fragmenten Parthenon terug 

16 december 2022

foto’s: vaticannews.va

(klik op een afbeelding voor een vergroting)

Paus Franciscus heeft besloten om drie fragmenten van Parthenon-sculpturen terug te geven aan Griekenland. De stukken bevinden zich sinds de 19de eeuw in de Vaticaanse Musea.

De paus heeft de fragmenten nu overgedragen aan de Grieks-orthodoxe aartsbisschop van Athene, Ieronymos II. “Als een concreet signaal van zijn oprechte verlangen het oecumenische pad te volgen”, zegt het Vaticaan, dat ook benadrukte dat het een religieus geïnspireerde schenking betreft.

Het gaat om delen van een 160 meter lange fries die rond de buitenmuren van de Parthenon-tempel op de Acropolis liep. Op de fries stond een processie voor de godin Athene afgebeeld met afbeeldingen van de godin, andere mythologische figuren, mensen en dieren. Het is het werk van de Atheense beeldhouwer Phidias.

Drie hoofden

De drie fragmenten van Pentelisch marmer die door het Vaticaan worden teruggegeven bestaan ​​uit de hoofden van een jongen, een bebaarde man en een paard.

Het paardenhoofd komt van de westkant van de tempel, waarop Athena en Poseidon strijden om de heerschappij over Attica. Het fragment is geïdentificeerd als het vierde paard dat de strijdwagen van Athena trekt.

Het reliëf met het hoofd van een jongen was onderdeel van de fries die rond de cella van de tempel liep. De figuur draagt ​​een dienblad met votiefkoeken die werden geofferd tijdens de Panatheense processie ter ere van Athene.

De bebaarde man is afkomstig van een van de metopen van de zuidkant van het Parthenon, waar een gevecht was afgebeeld tussen de Lapithen en de Centauren.

Voet van Artemis

Een groot deel van de sculpturen van het Parthenon ging verloren in een 17e-eeuws bombardement. Ongeveer de helft van de resterende werken werd in het begin van de 19e eeuw verwijderd door Lord Elgin. Die stukken – de veelbesproken Parthenon Marbles – bevinden zich in het British Museum in Londen.

Begin dit jaar gaf het Museo Archeologico Antonio Salinas in Palermo een fragment van het Parthenon voor maximaal acht jaar in bruikleen aan Athene. Het marmeren fragment heeft de afmeting van een schoenendoos en toont de voet van Artemis, de Griekse godin van de jacht.


Bisschop onder vuur om uitspraken over verkrachting en abortus

2 september 2022

Uitspraken van de bisschop van Dodoni Chrysostomos over verkrachting en abortus hebben in Griekenland een golf van verontwaardig veroorzaakt.

In een gesprek met SKAI TV zei de orthodoxe bisschop vanmorgen dat ‘een vrouw zich niet zomaar laat verkrachten zonder het te willen’ en ‘abortus niet mag worden uitgevoerd, zelfs niet in het geval van verkrachting.’

“In tijden van lage geboortecijfers zoals die waar we nu doorheen gaan, kunnen abortussen niet worden getolereerd”, zei Chrysostomos en voegde er aan toe dat ‘abortus een misdaad is.’ Ook beweerde hij dat een vrouw niet zwanger kan worden als gevolg van een verkrachting.

Op de uitlatingen van Chrysostomos werd met woede en ongeloof gereageerd. Niet alleen in de samenleving, maar ook in de politiek. Onderwijsminister Niki Kerameos noemde het ‘ondenkbaar en verwerpelijk’ en onverenigbaar met het standpunt van de kerk ‘die daadwerkelijk vrouwelijke slachtoffers van misbruik en verkrachting ondersteunt’.

Minister van Volksgezondheid Thanos Plevris noemde het ‘onaanvaardbaar om een ​​daad van verkrachting te rechtvaardigen door te beweren dat het de schuld van het slachtoffer is’. Plevris zei ook dat het de meest onaanvaardbare bewering was die hij ooit van een waardigheidsbekleder had gehoord.

‘Afkomstig uit de tijd van heksenjachten’

De secretaris van het centrale comité van SYRIZA, Rania Svigou, zei dat de ‘huiveringwekkende verklaringen’ afkomstig zijn uit een tijd van ‘obscurantisme en heksenjachten’. “Verkrachting is een misdaad; het zelfbeschikkingsrecht van vrouwen over hun eigen lichaam is een recht”, benadrukte ze.

Minister van Toerisme Vassilis Kikilias schreef op Twitter: “De verklaring van de bisschop van Dodoni over vrouwen die het slachtoffer zijn van verkrachting is een schande voor ons allemaal en lasterlijk voor het orthodox-christelijke geloof en onze kerk die altijd zorgt voor de slachtoffers van geweld.”

Op Twitter slingerden Grieken talrijke verwensingen naar het hoofd van de bisschop en noemden hem onder andere rot, een psycho en een christelijke Taliban. Velen gebruikten ook ‘τραγόπαπας’, een beledigend woord voor een priester zonder moraal die niet toegewijd is aan de religieuze geloften die hij heeft afgelegd.

De Heilige Synode van de Orthodoxe Kerk van Griekenland (het bestuurslichaam van de kerk) spreekt in een reactie van ‘onaanvaardbare’ verklaringen, die ‘de essentiële initiatieven en het stille werk van de Kerk bezoedelen en zeer oneerlijk maken’.


15 augustus: Viering Maria Hemelvaart

15 augustus 2022

Maria Hemelvaart op 15 augustus is een van de belangrijkste religieuze feestdagen (en een officiële vrije dag) in Griekenland. Voor de Grieken is het geen dag van rouw, maar juist een dag van vreugde over de vereniging van de moeder Maria met haar zoon Jezus. Het wordt dan ook groots gevierd met familie en vrienden.

Overal in het land worden op ‘Dekapentavgoustos’ processies gehouden met iconen van de Heilige Maagd Maria.

‘Troostende en inspirerende bescherming’

President Katerina Sakellaropoulou woonde vandaag de dienst bij in de kerk van Panagia Ekatontapiliani op het eiland Paros. Het is een bereomde Maria-bedevaartskerk van de Egeïsche eilanden, alleen de kerk op het nabijgelegen Tinos heeft meer bekendheid.

“Dit jaar vieren we deze grote dag voor de Orthodoxie, verlangend naar de troostende en inspirerende bescherming van de Maagd Maria die wij associëren met liefde, zorg voor de zwakken en gevoeligheid. Ik hoop dat deze waarden ons blijven inspireren”, zei Sakellaropoulou na afloop.

Viering op Tinos

Een bijzondere viering van Maria Hemelvaart is op Tinos, een van de grootste bedevaartsplaatsen in Griekenland. Pelgrims uit binnen- en buitenland komen vanaf begin augustus naar het eiland. Velen leggen de route van de boot naar de Panagía Evangelístria-kerk – het belangrijkste Maria-heiligdom in Griekenland – vaak op hun knieën af. Zij doen dat in navolging van een vrouw die volgens de overlevering deze tocht ooit aflegde om genezing te vragen voor een ziek familielid. Haar gebed werd door deze boetedoening verhoord.

De indrukwekkende wit-marmeren Panagía Evangelístria-kerk is tussen 1823 en 1830 gebouwd op de plaats waar in 1822 een 850 jaar oude icoon van Maria werd gevonden. De icoon zou zijn gemaakt door de evangelist Lucas. De non Pelagia, die in het Kechrovounío-klooster woonde, had een droom waarin Maria haar bezocht en een aanwijzing gaf voor de vindplaats van de icoon, die over genezende krachten zou beschikken.

Tegenwoordig is de icoon zo overladen met goud, sieraden en votiefgeschenken, dat de afbeelding nauwelijks nog zichtbaar is.

Herdenking bemanning van de kruiser ‘Elli’

Traditiegetrouw wordt de viering op Tinos ook bijgewoond door vertegenwoordigers van de regering, het leger en diverse hoogwaardigheidsbekleders. Premier Kyriakos Mitsotakis is vanmorgen aangekomen op het eiland.

Voordat hij de feestelijke mis bijwoonde in de kathedraal van het eiland, ging Mitsotakis aan boord van oorlogsschip ‘Mykonos’ om een krans in zee te werpen ter nagedachtenis aan de bemanning van de kruiser ‘Elli’. Dat schip werd op 15 augustus 1940 door een Italiaanse onderzeeër tot zinken gebracht. Daarbij kwamen 9 mensen om het leven en raakten er 24 gewond.

Het torpederen van de ‘Elli’ was de eerste daad van de Tweede Wereldoorlog in Griekenland.


Καλό Πάσχα

24 april 2022

Καλό Πάσχα! De Grieken vieren vandaag hun orthodoxe Paasfeest. Een van de tradities is τσούγκρισμα (“tsoungrisma”) , het tegen elkaar ‘tikken’ van roodgeverfde eieren. Het symboliseert het openbreken van het graf en de opstanding van Jezus Christus uit de dood. De kleur rood staat voor leven en overwinning (en het bloed van Jezus). Wiens ei tijdens de τσούγκρισμα het langst heel blijft, heeft het komende jaar het meeste geluk.


Zo vieren de Grieken Pasen

23 april 2022

Klik op een afbeelding om de galerij te openen

Morgen vieren de Grieken hun orthodoxe Paasfeest. Naast de vaste tradities, hebben veel eilanden en regio’s ook hun eigen gebruiken. Een kleine greep uit de verschillende Paastradities in Griekenland.


Paus Franciscus bezoekt Athene

4 december 2021

Paus Franciscus arriveerde vandaag in Athene voor een driedaags bezoek als hoofd van de katholieke kerk en staatshoofd van Vaticaanstad.

Op de agenda van de paus stonden ontmoetingen met de Griekse president en premier Kyriakos Mitsotakis. Morgen gaat paus Franciscus naar het Lesbos, waar hij ook in 2016 een bezoek bracht aan een vluchtelingenkamp.

In een toespraak in waarschuwde paus Franciscus voor een ‘terugtrekking van de democratie’ in Europa en de wereld, waarbij hij mensen opriep om actieve burgers te zijn. Ook wees de paus op het belang van democratie. “Zonder Athene en Griekenland waren Europa en de wereld niet wat ze nu zijn. Ze zouden minder wijs en gelukkig zijn”, zei hij.

Paus Franciscus is de tweede paus die Athene bezoekt. In 2001 ging Johannes Paulus II hem voor. Hij was toen ook de eerste paus die Griekenland bezocht sinds het Groot Schisma van 1054, toen een kerkscheuring ontstond tussen de Rooms-Katholieke en Grieks-Orthodoxe kerk.


Priester valt zeven bisschoppen aan met zuur

24 juni 2021

Een priester heeft zeven bisschoppen aangevallen met een bijtende vloeistof. Dit gebeurde tijdens een disciplinaire hoorzitting in het Petraki-klooster in Athene.

De bisschoppen waren van plan om de 37-jarige priester, die behoort tot de kerkprovincie Veria, uit zijn ambt te zetten omdat hij in drugs zou handelen.

De priester werd op 14 juni 2018 gearresteerd voor het bezit van 1,8 gram cocaïne, die hij in zijn kleding had verstopt. Ook is hij vaker in opspraak geraakt vanwege zijn gedrag. Kort voordat een van de bisschoppen het vonnis voorlas, haalde de man een fles uit zijn zak en gooide hij de bijtende vloeistof, mogelijk vitriool.

De zeven bisschoppen liepen brandwonden op aan hun handen en gezicht en zijn naar het ziekenhuis overgebracht. Een politieagent die hielp de verdachte in bedwang te houden raakte ook gewond, net als een advocaat en een aanwezige predikant. Zij liepen lichte verwondingen op. De priester is aangehouden door de politie.

De aangevallen bisschoppen zijn Nikodemos van Kassandreia, Kallinikos van Arta, Andreas van Driinoupolis, Dionysios IV van Zakynthos, Kyrillos van Kifissia, Demetrios van Goumenissa en Antonios van Glyfada.

Aartsbisschop Ieronymos zei tegen Griekse media dat hij ‘diep bedroefd’ was door de aanval, maar opgelucht dat geen van de verwondingen door artsen als levensbedreigend werd beschouwd. Hij noemde de aanval een daad van wraak en wanhoop.

De Griekse president Katerina Sakellaropoulou heeft op Twitter haar afschuw uitgesproken over het incident.


Kerken toch (deels) open voor Epifania

6 januari 2021

Ondanks een eerder verbod vanwege de lockdownmaatregelen mochten de kerken in Griekenland vandaag toch – beperkt – hun deuren openen voor Epifania. De regering ging overstag onder druk van de Grieks-orthodoxe kerk.

De geldende beperkingen waren hetzelfde als tijdens de kerstdagen. In kerken die open waren mochten 25 tot 50 personen tegelijkertijd aanwezig zijn, afhankelijk van de grootte van het gebouw. Bij grote drukte mochten de overige gelovigen na de dienst in kleine groepjes naar binnen voor persoonlijke gebeden.

De traditionele zegening van het water vond dit jaar in verband met de coronabeperkingen niet plaats in de open lucht, maar binnen in de kerk. Het gezegende water werd in kleine flesjes gegeven aan de gelovigen die de ceremonie in de kerk bijwoonden en de mensen die buiten in een rij stonden te wachten.

Regels overtreden

Maar niet alle kerken hielden zich aan deze regels, ondanks de oproep van de Heilige Synode. In sommige kerken kwamen volgens staatsomroep ERT zelfs meer dan 1500 mensen samen.

In Aigio, in het noorden van Peloponnesos, trok de bisschop van Kalavrita, Ieronymos, zich niets aan van het overheidsverbod en de oproep van de Heilige Synode. Hij hielden toch een ceremonie aan zee, wat hem een boete van 1500 euro opleverde. Ook de voormalige bisschop Amvrosios was aanwezig bij de ceremonie. Twee gelovigen sprongen in het water om het heilige Kruis op te duiken, zij kregen ieder een boete van 300 euro.

In Amarynthos op Evia organiseerden enkele jongemannen een eigen Epifania-viering. Een man liep zwaar nekletsel op toen hij in het water sprong om een kruis op te duiken.

Epifania

Op 6 januari wordt in Griekenland Epifania (Επιφάνια) of Theofania (Θεοφάνια). Ze herdenken dan de dag dat Christus zich als zoon van God openbaarde en de doop van Jezus in de Jordaan. Het is een van de belangrijkste feestdagen van het jaar.

Na een kerkdienst gaan de Grieken gewoonlijk met een icoon van de doop van Jezus naar een nabijgelegen rivier, zee of haven, waar een priester het water zegent. Daarna gooit hij er een kruis in en verschillende waaghalzen duiken vervolgens het water in om het kruis weer op te vissen. Wie het kruis als eerste te pakken krijgt, zal de rest van het jaar geluk hebben. Bijzonder: in 2017 werd het kruis op Rhodos opgedoken door een vrouw.







Holocaustmonument en synagoge Larissa beklad

4 december 2020

Het Holocaustmonument en de muur van de synagoge in Larissa waren opnieuw het doelwit van vandalisme. Het Griekse ministerie van Buitenlandse Zaken veroordeelde de daad en noemde de vernieling ‘gruwelijk’. De Joodse Gemeenschap van Larissa heeft aangifte gedaan.

Volgens de Joodse gemeenschap is de dader een man van middelbare leeftijd die gekleed was in een soutane (een lang priesterkleed) en een icoon vasthield. Hij spoot met zwarte verf een Christogram (☧) en de woorden “Jezus Christus overwint” op het monument. Daarna deed hij tweemaal hetzelfde op de buitenmuur van de synagoge die momenteel wordt gerestaureerd.

“Deze weerzinwekkende daad beledigt de nagedachtenis van de slachtoffers van de Holocaust en is niet in overeenstemming met de Griekse cultuur en de waarden van de Griekse samenleving”, zei het ministerie van Buitenlandse Zaken in een verklaring. “Dergelijke acties herinneren ons aan de noodzaak om waakzaam te zijn bij het verdedigen van onze morele waarden tegen racisme, haat en onverdraagzaamheid.”

Het Holocaustmonument in Larissa was in 2017 ook al het doelwit van religieuze fanatici. Toen was het de zelfbenoemde ‘Vader Kleomenis’ die het monument bespuugde en schopte, met eieren bekogelde en daarbij obscene beledigingen riep. Hij beweerde dat hij door zijn actie het Grieks-orthodoxe geloof wilde beschermen.