De animatiefilm ‘Parthenon’ over de Acropolis is weer in zijn geheel te zien het nieuwe Acropolismuseum. In de film was eind juli geknipt na bezwaren van de Orthodoxe Kerk.
De kerk was woedend over een scène, waarin orthodoxe priesters bevel zouden geven onder meer godenbeelden uit de oudheid te vernietigen. In de vroegchristelijke tijd golden die beelden uit de oudheid als godslasterlijk.
Museumdirecteur Dimitris Pandermalis liet weten dat de omstreden scene weer te zien is, omdat de regisseur van de film, Constantin Costa-Gavras, heeft verzekerd dat in de film geen echte priesters worden getoond.
Costa-Gravas kreeg bekendheid met de film Z over de moord op de linkse Griekse politicus Grigoris Lambrakis. De film won in 1969 de Oscar voor beste niet-Engelstalige film.
Vandaag is het dan eindelijk zover: het nieuwe Acropolismuseum opent zijn deuren. Met de opening van het nieuwe museum hoopte Griekenland ook de Elgin Marbles weer te mogen verwelkomen op Griekse bodem, maar dat zit er voorlopig nog niet in.
Tijdens een voorbezichtiging voor de internationale pers deed cultuurminister Antonis Samras een oproep om Griekenland te steunen in het gevecht om de sculpturen, die 207 jaar geleden in Britse handen kwamen.
Griekenland voelt er niets voor om de Elgin Marbles in bruikleen te krijgen van het British Museum. Een woordvoerster van het British Museum had op de Griekse radio gezegd dat de marmeren delen van de Parthenon-friezen op verzoek een korte periode kunnen worden uitgeleend aan het buitenland.
Er zou dan wel moeten worden voldaan aan een aantal voorwaarden, waaronder erkennen dat de eigendomsrechten bij het British Museum liggen. En dat is onacceptabel voor de Grieken, die vinden dat de Elgin Marbles op onrechtmatige wijze in Engeland zijn beland.
“De Griekse regering is verplicht het aanbod af wijzen. En dat zou ieder ander land ook moeten doen”, aldus cultuurminister Antonis Samaras. “Accepteren zou de roof van de Marbles 207 jaar geleden legaal maken.” Griekenland en Groot-Brittannië liggen al tijden overhoop over de terugkeer van de Elgin Marbles naar Athene.
Op 20 juni opent het nieuwe Acropolismuseum dan eindelijk zijn deuren. De opening is een paar maanden later dan gepland, vanwege diverse ‘organisatorische problemen’. De bouw van het museum, aan de voet van de Acropolis, heeft elf jaar geduurd.
Om in deze economisch zware tijden toch een groot aantal bezoekers naar het splinternieuwe museum te trekken, is de prijs voor een kaartje de eerste zes maanden slechts één euro – ongeveer net zo duur als een buskaartje. Dat heeft de minister van Cultuur, Andonis Samaras, laten weten.
“De prijs is ongelofelijk laag, maar ik geloof dat dit absoluut noodzakelijk is om een bezoek aan het nieuwe Acropolismuseum voor iedereen mogelijk te maken”, aldus Samaras.
In het archeologisch museum in Athene zijn gisteren honderden geroofde antiquiteiten onthuld. De stukken zouden volgens cultuurminister Andonis Samaras teruggegeven zijn door Duitsland, België en Groot-Brittannië.
Tussen deze items bevindt zich ook een marmeren fragment dat stamt uit de 11e of 12e eeuw. Een familielid van de toerist die het marmeren deel van een Byzantijnse tempel in de jaren vijftig had meegenomen, zou het hebben terugggeven aan de Griekse ambassade in Londen.
Griekenland hoopt dat ook de Elgin Marbles binnenkort weer naar Athene terugkeren. Al decennia lang proberen de Grieken tevergeefs om de marmeren delen van een fries van het Parthenon terug te krijgen. De Britten weigeren echter alle medewerking, omdat ze menen dat de Elgin Marbles niet illegaal zijn ingevoerd.
In het nieuwe Acropolismuseum, dat op 20 juni zijn deuren opent, is een vleugel vrijgehouden om de Elgin Marbles tentoon te stellen.
Het aantal bezoekers van Griekse musea en historische sites lag vorig jaar beduidend lager dan in 2007. Het aantal museumbezoekers daalde met 18,7 procent, terwijl de archeologische sites en monumenten dertig procent minder bezoekers kregen.
De Acropolis in Athene was de grootste trekpleister: 1.071.060 mensen brachten in 2008 een bezoekje aan de tafelberg in de Griekse hoofdstad. Een daling van zeven procent in vergelijking met 2007. De inkomsten daalden met 2,8% naar 48,5 miljoen euro in 2008.
Verwacht wordt dat het aantal museumbezoekers dit jaar nog verder zal dalen. Griekenland vreest dat 2009 het slechtste toeristenseizoen in dertig jaar zal worden. Voornaamste oorzaken zijn de wereldwijde economische crisis en de hevige rellen die eind vorig jaar uitbraken in Griekenland. Ook de stakingen die regelmatig het Griekse leven (en de prominente toeristentrekkers) plat leggen, zijn hier debet aan.
Toerisme is – na scheepvaart – de tweede grootste bron van inkomsten in Griekenland. Ongeveer 18% van de Griekse economie draait op de toeristenindustrie, waarin meer dan 850.000 hun brood verdienen.
De Griekse zeeën zijn letterlijk een grote schatkamer. De meeste bronzen voorwerpen, zoals bijvoorbeeld het beeld van Poseidon die zijn drietand gooit, in het Nationaal Archeologisch Museum zijn afkomstig uit de zee. Gevonden in wrakken in laag water of omhooggehaald in vissersnetten.
Volgens een wet uit 1932 behoren alle antieke voorwerpen op land en in zee toen aan de staat. Maar er is één klein probleempje: over duiken wordt in het wetsartikel niets gezegd. En omdat de Griekse kuststrook open is voor duikers, vrezen archelogen dat antiquiteiten van de zeebodem worden geroofd.
Om te voorkomen dat de schatten in privéhanden vallen, worden er hoge beloningen uitgeloofd. Zo kreeg een visser die bij het eiland Kalymnos een vrouwenbuste omhooghaalde, 440.000 euro voor zijn vondst.
Het was even wachten, maar op 20 juni is het dan toch zo ver: het nieuwe Acropolismuseum zal dan zijn deuren openen. Dat heeft de minister van Cultuur Antonis Samaras gezegd. Wegens organisatorische problemen moest de opening al verschillende keren uitgesteld worden. Aanvankelijk stond die gepland voor begin maart.
De bouw van het museum, aan de voet van de Acropolis, heeft elf jaar geduurd. Bezoekers zullen vanuit het museum een perfect zicht hebben op het bekendste Atheense symbool. De feestelijkheden rond de opening zouden zes miljoen euro kosten, maar volgens de Griekse media is er vanwege de economische crisis nu een kleiner budget beschikbaar.
Griekenland wil de komst van het nieuwe museum aangrijpen om Groot-Brittannië verder onder druk zetten de zogenaamde ‘Elgin marbles’ van het Parthenon terug te geven. De Grieken denken dat de Britten nu geen enkele reden meer hebben om de onderdelen van de fries in het British Museum te houden. In het nieuwe Acropolismuseum is al een plekje vrijgehouden voor de ‘Elgin Marbles’.
Het is nog altijd wachten op de veelbesproken Elgin Marbles maar enkele maanden nadat Italië friezen van het Parthenon teruggaf, keren er opnieuw antiquiteiten terug naar Griekenland. België zal namelijk een hondertal historische voorwerpen die afkomstig zijn van de archeologische site van Thorikos (ten zuiden van Athene) teruggeven. Het gaat voornamelijk om aardewerk en munten.
De voorwerpen werden tijdens het regime van de militaire junta (1967-1974) op een illegale wijze uitgevoerd. De antiquiteiten werden onlangs gevonden in de Universiteit van Gent. Waarschijnlijk hebben Belgische archeologen die Thorikos veertig jaar geleden onderzochten de antieke voorwerpen meegenomen. Mogelijk wilden ze de oudheden beschermen tegen de toenmalige politieke situatie.
Onlangs werden ze gevonden in de Universiteit van Gent. De Belgen besloten direct om de historische voorwerpen aan Griekenland terug te geven. Dat zal in maart of april gebeuren. In Griekenland wist men niets van het bestaan van de voorwerpen af.
Griekenland heeft een fragment afkomstig van de noordelijke fries van het Parthenon, teruggekregen van het Vaticaans museum. Volgens de Griekse minister van Cultuur Michalis Liapis had Athene het fragment achttien jaar geleden al opgeëist.
Het marmeren stuk van 24 cm hoog en 25 cm breed stelt het hoofd van een jongeman voor die deelneemt aan een processie ter ere van de godin Athene. Het fragment werd officieel ‘geleend’ zonder datum van teruggave te bepalen en zonder verdere compensatie.
“Deze teruggave is een voorbeeld dat navolging verdient. Wij hopen dat eens alle friezen van het Parthenon terug naar Griekenland komen”, aldus de Griekse minister van Cultuur. Hij herinnerde eraan dat Griekenland al sinds 1982 alles in het werk stelt om de friezen uit het British Museum weer terug te krijgen.
Het stuk dat nu door het Vaticaans Museum is teruggeven, was sinds 1804 in het bezit van het museum. Het was een gift van de echtgenote van de Britse consul in Sicilië. Eind september gaf Italië al een ander fragment van een fries van het Parthenon, dat bewaard werd in het museum van Palermo, terug aan Griekenland.
In het dagelijks leven verdient Natascha haar brood als (web)redacteur. In haar vrije tijd schrijft, praat en leest ze graag over Griekenland. En nog liever gaat ze er naar toe.